Türkçeyi ikinci dil olarak öğrenen uluslararası öğrencilerin konuşma kaygıları üzerine bir inceleme

Konuşma becerisi kişilerarası iletişim ve bilgi aktarımında en sık kullanılan dil becerisidir. Konuşma becerisine karşı hissedilen kaygı, kişileri hem günlük yaşamda hem de akademik olarak olumsuz etkilemektedir. Bunun için konuşma becerisine karşı duyulan kaygının iletişimsel beceriyi etkilemesi olumsuz durumlara yol açmaktadır. Avrupa Diller İçin Ortak Öneriler Çerçeve Metni'ne göre konuşma becerisi en önemli dil becerilerinden biridir. Bu metinde yabancı dil öğretenlere konuşma kaygısını engellemek için iletişime dayalı öğretim etkinliklerinin sıkça kullanılması tavsiye edilmiştir. Bu çalışmada yurtdışından ülkemize gelmiş ve Türkçe öğrenen uluslararası üniversite öğrencilerinin konuşma kaygıları incelenmiştir. Betimsel tarama modelindeki bu çalışmada, Türkçe öğrenen uluslararası öğrencilerdeki konuşma kaygısını ölçmek amacıyla Sınıf Kaygısı Ölçeği'nden uyarlanan Yabancı Dil Konuşma Kaygısı Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmada yabancı dil olarak Türkçe öğrenen bireylerin konuşma kaygıları kişisel, eğitsel ve çevresel boyutlarda incelenmiştir. Bunun yanı sıra toplam ölçek puanlarından yola çıkılarak öğrencilerin kaygı düzeyleri ve kaygı sebepleri tespit edilmiştir. Ayrıca boyutların ve tüm ölçeğin, cinsiyet, milliyet, kur düzeyi, öğrenim görülen bölüm ve üniversite değişkenleri ile ilişkisi incelenmiştir. Bu çalışma Türkiye'de 11 farklı üniversitede eğitim gören farklı kurlarda ve farklı bölümlerde eğitim gören 680 uluslararası öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmadan elde edilen veriler SPSS 20.0 programı ile analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin genel olarak konuşma kaygı düzeylerinin düşük olduğu göze çarpmaktadır. Cinsiyet değişkenine göre ölçekten elde edilen veriler incelendiğinde, eğitsel ve çevresel alt boyutlar ile toplam ölçek puanlarında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Cinsiyet değişkeninin kişisel alt boyutunda ise anlamlı bir farklılık bulunmaktadır. Söz konusu bu boyutta kadınların kaygılarının daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre öğrencilerin ülkemize geldikleri ülkeler değişkeninde anlamlı farklılıklar ortaya çıkmıştır. En düşük Türkçe konuşma kaygısı yaşayan öğrencilerin Orta Asya ülkelerinden geldikleri bulgusuna ulaşılmıştır. Bunun yanı sıra en yüksek konuşma kaygısı yaşayan öğrencilerin Uzakdoğu ülkelerinden gelen öğrenciler olduğu görülmektedir. Türkçe öğrenimi görülen kur düzeyleri değişkeni kapsamında ölçek incelendiğinde alt boyutlarda ve toplam ölçekte kur seviyesi arttıkça Türkçe konuşma kaygısının azaldığı göze çarpmaktadır. Öğrencilerin yükseköğrenim gördükleri alanlar ile ölçek arasındaki ilişkiye bakıldığında anlamlı farklılık olmadığı görülmektedir. Ölçekten elde edilen bulgularda öğrenim görülen üniversite değişkeni Türkçe konuşma kaygısı bakımından incelendiğinde anlamlı farklılıklar olduğu görülmektedir. Üniversite değişkenine göre en düşük Türkçe konuşma kaygısı yaşayan öğrencilerin Aksaray Üniversitesi'nde eğitim gördükleri sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak ikinci dil olarak Türkçe öğrenen uluslararası öğrencilerin Türkçe konuşma kaygıları düşük olarak bulunmuştur. Cinsiyet değişkenine göre kişisel boyutta kadınların erkeklere göre daha yüksek Türkçe konuşma kaygısına sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Orta Asya'dan ülkemize gelen uluslararası öğrencilerin Türkçe konuşma kaygılarının diğer öğrencilere göre daha düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bunun sebeplerinden biri öğrencilerin anadillerinin Türkçenin farklı şivelerden olması olduğu düşünülmektedir.