Türkiye'de ve bazı geçiş ekonomilerinde Rodrik hipotezinin sınanması

Küreselleşme ile birlikte ulus devletlerin serbest piyasa karşısında zayıflamaları beklenirken günümüzde kamu kesiminin giderek büyüdüğü görülmektedir. Ülkelerin serbestleşmeleri ile birlikte krizlere karşı daha açık olması da çeşitli sorunları beraberinde getirmektedir. Dışa açılma ile kamu kesiminin büyümesi arasında devletin istikrarı sağlama rolünden kaynaklanan bir ilişki olduğu ve böylelikle devletin ekonomideki ağırlığının arttığı düşünülmektedir. Bu gerekçe ile krizler karşısında daha güçlü bir kamu kesimine olan ihtiyacın kamu kesimini büyüttüğüne dair görüşler destek bulmaya başlamıştır.Bu çalışmada, seçilmiş bazı geçiş ülkeleri ve Türkiye için dışa açıklıktan kaynaklanan risk ile kamu kesimi büyüklüğü arasında pozitif yönlü bir ilişkinin olduğunu öne süren Rodrik hipotezinin geçerliliği sınanmıştır. Bu kapsamda kamu kesimi büyüklüğü, dışa açıklık ve kriz ile ilgili kavramlar tartışılarak, seçilmiş geçiş ülkeleri ve Türkiye verileri ile 1990-2011 dönemi için Rodrik hipotezinin geçerliliği panel veri yöntemi ile analiz edilmiştir. Ampirik analizin ilk kısmında, demokratik yapısı güçlü geçiş ülkelerinin Rodrik hipotezini sağlamaya kısmen daha yatkın olduğu bulgusu elde edilmiştir. İkinci kısımda ise, karma rejime sahip Bosna Hersek, Ukrayna, Gürcistan ve Moldova'da Rodrik hipotezinin geçerli olduğunu gösteren dış risk- kamu kesimi büyüklüğü ilişkisi elde edilmiştir. Bir diğer ifade ile bu ülkeler için kamu kesimi büyüklüğünün ticari açıklıktaki değişmelerden bağımsız olarak dış risk ile pozitif ilişkili olduğu tespit edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Kamu Kesimi Büyüklüğü, Dışa Açıklık, Geçiş Ekonomileri, Rodrik Hipotezi