Türkiye'de coğrafi bölgelere göre işitme cihazı tercihleri ve kullanıcı memnuniyetinin belirlenmesi

Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de coğrafi bölgelere göre işitme cihazı tercihleri ve kullanıcı memnuniyetini belirlemektir. Tanımlayıcı ve kesitsel olarak tasarlanan bu çalışmanın örneklemini, Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesinde yaşayan 154 işitme cihazı kullanıcısı oluşturdu. Verilerin toplanmasında İşitme Cihazı Kullanıcı Bilgi Formu ve İşitme Cihazı Değerlendirme Envanteri (IOI-HA-TR) kullanıldı. Veriler, tanımlayıcı istatistikler kapsamında sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, medyan ve çeyreklikler hesaplanmıştır. Hipotez testleri için verilerin dağılımına göre Mann Whitney U ve Kruskal-Wallis testi yararlanılmıştır. İleri düzey karşılaştırmalar için LSD ve Games Howell post-hoc testleri uygulanmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Katılımcıların yaşadığı coğrafi bölgelere göre işitme cihazı tercihleri incelendiğinde, cihaz türlerinin dağılımı bölgeler arasında farklılık gösterse de bu farklılık istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Tüm bölgelerde en sık tercih edilen cihaz türü kulak arkası (BTE) cihazlar olurken, bu oran özellikle Doğu Anadolu (%81,82) ve Güneydoğu Anadolu (%81,25) bölgelerinde dikkat çekici düzeydedir. Kanaldan alıcı (RIC) cihazlar Karadeniz bölgesinde (%57,14) daha yaygın tercih edilirken, tamamen kanal içi (CIC) cihazlar ise tüm bölgelerde en az tercih edilen seçenek olmuştur. Katılımcıların %67,5'i, cihaz seçiminde kullanım kolaylığını öncelikli tercih nedeni olarak belirtmiştir. Ayrıca katılımcıların %33,8'i, yaşadıkları bölgenin cihaz tercihlerini etkilediğini ifade etmiştir. İşitme Cihazı Değerlendirme Envanteri ortalama puanı 31,61 ± 3,45 olup, bu, genel olarak yüksek memnuniyet düzeyini göstermektedir. Demografik ve çevresel değişkenlerin işitme cihazı memnuniyeti üzerinde belirleyici olduğu, özellikle ekonomik durum, yaşanılan bölge ve iklim koşullarının memnuniyet düzeylerinde anlamlı farklılıklar yarattığı saptanmıştır. Ayrıca cihaz türü ve teknolojik özelliklere verilen önem de kullanıcı memnuniyetini etkileyen faktörler arasında yer almaktadır. Sonuç olarak, bu çalışmada Türkiye'deki işitme cihazı kullanıcılarının tercih ve memnuniyet düzeylerinin coğrafi ve sosyo-ekonomik faktörlere bağlı olarak anlamlı farklılıklar gösterdiği ortaya konmuştur. Elde edilen bulgular, bölgesel ihtiyaçlara duyarlı, hedefe yönelik stratejilerin geliştirilmesine olanak tanıyarak hem işitme cihazı üreticilerine hem de sağlık hizmeti sunucularına yönelik politikaların şekillendirilmesinde yol gösterici olabilir.