Türkiye Cumhuriyeti'nde milli ekonomiye geçiş çabaları: İş Bankası örneği

Milli iktisat fikri, İttihat ve Terakki tarafından geliştirilmiş ve bu kapsamda 1. Dünya Savaşı sırasında önemli uygulamalara yer verilmiştir. Cumhuriyet'in kuruluşu ile birlikte Lozan antlaşmasının iktisadi hükümleri çerçevesinde, İzmir İktisat Kongresi'nde öngörülen temel esaslar doğrultusunda milli iktisat uygulamaları sürdürülmüştür. T. İş Bankası, söz konusu süreç içerisinde kurulan ilk önemli kurumdur. Banka, Mustafa Kemal Atatürk'ün direktifi ve tahsis ettiği ilk sermaye ile kurulmuş ve Atatürk'ün kontrolü altındaki bir idari yapı ile hızlı bir gelişim sergilemiştir. T. İş Bankası gerek ekonomik gerekse siyasi hayat üzerinde etki sahibi olmuş ve tek parti döneminde sermaye çevrelerinin etkili bir sözcüsü rolünü ifa etmiştir. Genel olarak değerlendirildiğinde 1923-1929 dönemi milli iktisat fikrinin sahiplenildiği ve nispeten liberal bir ortamda uygulandığı bir dönem olmuştur.