Türkiye'deki bor madenlerinden aktinomisetlerin izolasyonu, tanımlanması ve antibiyotiklerin üretim kapasitelerinin belirlenmesi

Dünyadaki bor rezervlerinin %72'si ülkemizde bulunmasına karşın, burada bulunan aktinobakteriler hakkında herhangi bir çalışmaya rastlanılmamıştır. Bu tez çalışması ile ülkemizdeki bor madenlerinden izole edilen aktinobakterilerin karakterizasyonu ile bu alandaki literatür boşluğunun doldurulmasının yanı sıra bu aktinobakterilerin antibiyotik üretim potansiyellerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Emet, Kırka ve Bigadiç Bor İşletme Müdürlükleri olmak üzere Türkiye'nin farklı bölgelerinde bulunan maden ocaklarından gerçekleştirilen örneklemeler sonucunda aktinobakteri suşları saflaştırılmış ve izolatların bor toleransları belirlenmiştir. İzolatların optimum bor konsantrasyonu içeren sıvı besiyerinde 1 hafta fermentasyonundan sonra etil asetat ekstreleri (1:1 v/v) elde edilmiş ve ekdtrelerin aktiviteleri antibiyotik dirençli test organizmalarına karşı disk difüzyon yöntemi kullanılarak araştırılmıştır. Aktif suşların farklı bor konsantrasyonlarında fermantasyonları tekrarlanmış ve etil asetat ekstrelerinin İTK profilleri belirlenmiştir. Potent suşların tanımlanması amacıyla çeşitli fenotipik testler ve 16S rDNA dizi analizi uygulanmıştır. Sonuçta, 3 farklı madenden 24 adet aktinobakteri suşu saflaştırılmış ve bor tolerans çalışmaları sonucunda B2-1 No'lu suşun en yüksek 175 mM bor konsantrasyonunda geliştiği belirlenmiştir. Antimikrobiyal aktivite taramaları ile izolatlardan 6'sının aktibiyotik üretici suş olduğu saptanmış ve bu suşların kültürel ve moleküler yöntemler kullanılarak tanımlamaları sonucu tüm izolatların Streptomyces genusuna ait olduğu belirlenmiştir. Anahtar sözcükler: Bor, Aktinobakteri, Antibiyotik üretimi