Türkiye'de iller ve bölgeler bazında konut balonunun varlığının araştırılması

Barınma ihtiyacı geçmişten günümüze kadar bireylerin temel ihtiyacı olarak tanımlanmaktadır. Bu ihtiyacın karşılanmasında en büyük aktör konutlardır. Konut arz ve talebindeki dengesizlikler konut fiyatlarında dalgalanmalara neden olmaktadır. Bu noktada konut balonları kavramı ön plana çıkmaktadır. Konut balonları konut fiyatlarının yapay olarak yükselmesini ifade etmektedir. Türkiye'de konut balonlarının varlığına ilişkin tartışmalar uzun bir süreci kapsamaktadır. Özellikle 6 Şubat 2023 depremi sonrasında Türkiye genelinde konut fiyatlarındaki artış akıllara "Konut balonu var mı?" sorusunu getirmektedir. Bu kapsamda çalışmada 2010 – 2024 dönemi için bölgeler bazında konut fiyat endeksleri, seçilmiş iller bazında konut birim fiyatları dikkate alınarak konut balonlarının varlığının araştırılması amaçlanmıştır. Konut fiyat endekslerinde ve konut birim fiyatlarında balonların var olup olmadığı sağ kuyruklu Augmented Dickey Fuller birim kök (RTADF), Eküs Augmented Dickey Fuller birim kök (SADF) ve Generelleştirilmiş Eküs Augmented Dickey Fuller birim kök (GSADF)) testleri ile araştırılmıştır. Bu testler ile konut balonların varlığının yanı sıra hangi dönemlerde balonların ortaya çıktığı konusunda fikir edinilebilinmektedir. Çalışma sonucunda, Türkiye'de hem iller bazında hem de bölgesel bazda konut balonlarının varlığı gözlemlenmiştir.