Türkiye'de jeotermal seracılığın teknolojik ve ekonomik analizi

Bu çalışma, ülkemizde jeotermal seracılığın gelişimine katkı sağlamak ve jeotermal seracılığın sürdürülebilirliğini araştırmak ve klasik sera tipiyle teknolojik sera adıyla bilinen jeotermal seraların karşılaştırmasını yapmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın ortaya konulması esnasında gözlem ve tespitlerin yapıldığı seraların birbirine iklim olarak yakın olması gerekliliği gözetilmiştir. Bu nedenle klasik sera olarak Uşak iline bağlı Banaz ilçesinde bulunan soba ısıtmalı ve domates üretimi yapılan seralardan birisi seçilmiştir. Yine aynı iklim bölgesi içerisinde yer alan Afyonkarahisar iline bağlı Çobanlar ilçesinde modern teknolojiyle kurulmuş olan ve son teknolojiyle üretim yapan teknoloji cam sera yani jeotermal ısıtmalı sera araştırma alanı olarak seçilmiştir. Öncelikle klasik türdeki seranın bulunduğu alanda aylık periyotlarla domates sebzesinin gelişim süreci gözlemlenmiş ve diğer maliyetlere ait bilgi ve veriler ilgili kişilerle yüz yüze görüşülerek elde edilmiştir. Buradan elde edilen veriler çeşitli yönlerden değerlendirilmiş ve tablolar halinde sunulmuştur. Diğer yönden jeotermal sera sahasında da aynı yöntemle ürün gelişim süreci ve verime ait süreç gözlemlenerek bilgi elde edilmiş ve elde edilen bilgiler sürekli güncellenmiştir. Günlere göre elde edilen ürün miktarı da ilgili mühendislerden bilgi alınarak elde edilmiştir. Jeotermal seranın kurulum maliyetleri, ürün dikim, yetiştirme süreci ile ilgili maliyetler ve işçi giderleri de elde edilerek jeotermal seraların sürdürülebilirliği ve kurulum süreci ile ilgili bilgi toplanmıştır. Yapılan araştırmalara göre uzun vadede jeotermal seraların kendi kendini sübvanse etme oranı klasik seralara göre daha hızlıdır. Ayrıca jeotermal serada ısı kayıpları daha az olduğu için ve modern üretim yöntemi yapıldığı için verim oranı klasik seralara göre % 20 civarlarından daha fazladır.