Türkiye ve Kırgızistan'dan elde edilen entomopatojen nematodların Sitophilus [S.granarius, S. oryzae ve S. zeamais (Coleoptera: Curculıonıdae)] cinsine ait böceklere karşı etkinliklerinin araştırılması

Bu çalışma kapsamında Türkiye ve Kırgızistan'a ait EPN izolatlarından Heterorhabditis bacteriophora türüne ait iki izolat (81KG ve TOK20) ve Steinernema feltiae türüne ait iki izolatın (3KG ve Tokat-Emir), tahıllarda önemli bir zararlı olan Sitophilus cinsine ait böcekler [(Sitophilus granarius, Sitophilus oryzae ve Sitophilus zeamais (Coleoptera: Curculionidae)]'e karşı etkinliği ortaya konmuştur. Tek doz denemeleri 25±1ºC'de laboratuvar koşullarında, 5 tekerrürlü olarak 2 kez tekrar edilerek deneme yürütülmüştür. Tek doz denemeleri 50 enfektif larva (IJ) böcek-1 konsantrasyonunda denenmiş ve günlük kontroller yapılarak böcek ölüm oranları (%) belirlenip istatiksel analize tabii tutulmuştur. Deneme sonucunda, en yüksek etkiyi S. feltiae 'nin her 2 izolatı (3KG ve Tokat-Emir) göstermiştir. Doz-ölüm denemelerinde 5, 10, 50, 100, 250, 500 ve 1000 IJs böcek-1 dozları S. granarius, S. oryzae ve S. zeamais böceklerinin erginlerine karşı uygulanmıştır. Çalışmanın sonucunda; Sitophilus cinsi böceklere karşı S. feltiae 3KG ve Tokat-Emir izolatlarının en yüksek etkisi 1000 IJ böcek-1 konsantrasyonunda olduğu ortaya konmuştur. Doz ölüm denemeleri sonucu en yüksek etki gösteren nematod konsantrasyonu ile farklı sıcaklıklarda laboratuvar denemeleri kurulmuştur. 3 farklı sıcaklıkta (10, 15 ve 20ºC) yürütülen deneme sonucunda S.granarius'a karşı en etkili izolatın 10ºC'de 1000 IJs dozunda S. feltiae 3KG izolatı (%85.00), 15ºC ve 20ºC'de 1000 IJs dozunda S.feltiae 3KG izolatı (%100) olduğu tespit edilmiştir. S. oryzae'a karşı en etkili izolatın 15ºC ve 20ºC'de 1000 IJs dozunda S. feltiae 3KG izolatı (%100) olduğu tespit edilmiştir. S. zeamais'a karşı en etkili izolatın 15ºC ve 20ºC'de 1000 IJs dozunda S. feltiae Tokat-Emir ve 3KG izolatı (%100) olduğu tespit edilmiştir.