Türkiye'de kırsal kalkınma modeli olarak köykentler ve köykentlerde tarımsal işletmelerin sosyal ve ekonomik analizi

Bu çalışmada, kırsal kalkınmada bir model olarak düşünülen köykentlerin dayandığı teorik yapı, Türkiye'deki köykent uygulamaları ve dünyada benzeri uygulamalar ile köykentlerde ekonomik bir birim olan tarımsal işletme düzeyinde ekonomik ve sosyal yapı incelenmiştir. Böylece, kırsal kalkınma modellerinden olan köykentlerin fonksiyonlarını ortaya koyarak, kırsal kalkınma için ne derece yararlı olabileceği araştırılmıştır. Bu çerçevede, tarımsal işletmelerdeki nüfus ve işgücü durumu, eğitim durumu, arazi varlığı, hayvan varlığı, işletmelerin sermaye yapılan, işletmecilerin tarım işletmeciliğine ilişkin tutum ve davranışları, yaşam kaliteleri ve işletmecilerin köykent projesiyle ilgili görüşlerine yer verilmiştir. Ayrıca köykent alanındaki işletmeler segmentlere ayrılarak her bir alt segmentin profili tanımlanmıştır. Araştırma anketleri, Bolu-Taşkesti, Ordu-Mesudiye ve Van-Dorutay Köykentlerinde, köykent ve köykent dışı olmak üzere toplam 120 adet yapılmıştır. Arastana sonuçlarına göre, köykent projesinin amacı konusunda işletmecilerin %51,49'u kentte olanı köye getirmek, %19,80'ni ise göçü önlemek olarak tanımlamışlardır, işletmecilerin %34,40'ı tam olarak, %18,90'nı ise ancak kısmen projenin amacına ulaşabileceği öngörüsünde bulunmuşlardır. Projenin amacına ulaşabileceğini belirten işletmecilerin %45,71'i bu amacın gerçekleşebilmesi için hükümetin projeyi iyi denetlemesi ve yönetmesi gerektiğini ifade etmişlerdir, işletmecilerin %26,70'i ise köykent projesi uygulamalarını başarılı, %42,20'si kısmen başarılı bulmuşlarda-. İşletmecilerin %76,70'i şimdiye kadar göç etmemelerinin projeyle bir ilgisinin bulunmadığını, %22,20'si ise projeden etkilendiklerini ve göç etmediklerini belirtmişlerdir. Köykent Projesinin getirdiği yemlikler konusunda işletmecilerin önemli bir kısmı temel altyapı ile sağlık, eğitim ve sosyal hizmetleri sıralarken, işletmecilerin %65,60'ı projeyle birlikte tarımsal gelirlerinin değişmediğini belirtirken %8,90'm ise tarım dışı gelirlerinin arttığım ifade etmişlerdir. Projeye katılım düşük seviyede gerçekleşmiş olup işletmecilerin ancak %18,90'ı projeye bir şekilde katıldıklarını veya kendilerinden görüş istendiğini belirtmişlerdir.Anahtar Kelimden Köykent, kırsal kalkınma, sosyo-ekonomik analiz, Cluster analizi, Swot analizi