Türkiye'de Suriyeli göçmenlere yönelik resmi söylemin sosyal bilgiler ders kitapları kapsamında analizi

Milyonlarca Suriyeli göçmene 2011 yılından itibaren ev sahipliği yapan Türkiye'de, resmi söylemin Suriyeli göçmen kimliğini üretim şekli ve bu üretim şeklinin bir resmi söylem aracı olan Sosyal Bilgiler ders kitaplarında yer alıp almadığı, Türkiye'de göç sürecinin göçmenler ve yerel halk tarafından sağlıklı yürütülmesi bakımından önemlidir. Bu çalışmada, resmi söylem aktörlerinin Suriyeli göçmenler hakkındaki söylemleri; yokluk analizi yöntemi ile incelenmiş; bulgular Sosyal Bilgiler ders kitaplarında yer alan Suriyeli göçmen temsilleri ile karşılaştırılmıştır. Yokluk analizi yöntemi söylemde mevcut olan ve olmayanı tespit etmek için kullanılan bir yöntemdir. Yokluk analizi yöntemi ile; 2018-2021 yılları aralığında resmi söylemde Suriyeli göçmenlere yönelik tanımlayıcı terimler üzerinden üretilen söylemde hak temelli yaklaşımın olmadığı ve hayırseverlik temelli yaklaşımın olduğu tespit edilmiştir. 2018-2021 yılları aralığında ortaokullarda resmi bir kurum olan Milli Eğitim Bakanlığı tarafından onaylanmış ders materyali olarak kullanılan Sosyal Bilgiler ders kitaplarında Suriyeli göçmenlere yönelik tanımlayıcı terimler incelendiğinde, ders kitaplarında da Suriyeli göçmenlere yönelik hak temelli bir yaklaşım değil, hayırseverlik temelli yaklaşımın ortaya konduğu tespit edilerek; hayırseverlik temelli yaklaşımın hem resmi söylemdeki hem de Sosyal Bilgiler ders kitaplarında yer alan söylemdeki mevcudiyeti, bağlamsal çerçevede tartışılmıştır.