Türkiye'de yüksek performanslı bina tasarım pratiğinin incelenmesi

Yapı sektörü büyük bir enerji tüketimine sahiptir. Bundan dolayı, yapım süreçlerinde performans kavramının önemi artmıştır. Performansa dayalı tasarım, projenin en başından itibaren mimarlar, uzmanlar ve mühendislerden oluşan açık ve işbirliğine dayalı bir yapım sürecini içermektedir. Bu yeni tanımlar geleneksel yapım sürecini etkileyerek bütünleşik tasarım sisteminin gelişmesine neden olmuştur. Bütünleşik tasarım, yüksek performanslı binaların enerji, ekonomi ve çevresel performans açısından daha iyi çalışmasını sağlayan bir yöntemdir. Yüksek performanslı binalar, bütünleşik tasarım yaklaşımıyla bina yaşam döngüsü boyunca maliyet, yaşam kalitesi, esneklik, verimlilik, çevresel etki, üretilebilirlik, yaratıcılık gibi konuları yapı sistemleri ile ilişkilerini düşünülmesi, değerlendirilmesi ve doğru bir şekilde uygulanmasıdır. Bu tez kapsamında, Türk yapı endüstrisinde Yüksek Performanslı Bina Tasarım Pratiği incelenmiştir. Türkiye'de büyük ölçekte yapı tasarlamış ve uygulama pratiği zengin mimarlık ve mühendislik ofisleriyle röportajlar yapılarak Türkiye'deki yüksek performanslı binaların mevcut anlayışının ortaya çıkması hedeflenmiştir. Görüşmelere ek olarak bütünleşik tasarım anlayışıyla geliştirilen İstanbul Uluslararası Finans Merkezi Ziraat Bankası Kuleleri ve Ankara Sincan Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü projeleri incelenerek Türkiye'de yüksek performanslı binaların uygulama süreçleri irdelenmiştir. Sonuç olarak, Türkiye'de uygulanmış biri uluslararası konsorsiyum olan Ziraat Bankası İkiz Kuleleri'nin ve devlet destekli bir kamu binası olan Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü Hizmet Binası'nın süreç analizleri incelenerek yüksek performanslı binaların elde edilebileceği görülmüştür. Proje sürecinin en başından itibaren şartnamelerle bütünleşik tasarım sisteminin belirlenmesi halinde hem mimarlar hem mühendisler hem de binanın performansı açısından sürecin olumlu geçeceği görülmüştür. Kişilerin bakış açılarını değiştirip bireysel sorumluluklarına odaklanarak karşı uzmanlıklara veya kurumlara taraf olmamaları gerektiği, karşılaşılan problemler varsa hem bireysel hem de kamusal açıdan mutlaka göz önünde bulundurulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.