Ülkeler arası kurumsal kalite faklılıkları bağlamında merkez-çevre ilişkisi

Ülkeler arası gelişmişlik düzey farklılıklarının yirminci yüzyıldan sonra giderek artması literatürde bu durumun açıklanmasına ilişkin birçok çalışma yapılmasına neden olmuştur. Bu bağlamda merkez-çevre ve kurumsal iktisat yaklaşımı öne sürmüş oldukları savlarla toplumsal refahın artırılması konusunda önemli noktalara değinmektedirler. Bu çalışmada, ülkeler arası gelişmişlik farklarının merkez-çevre kapsamında oluşturulan alt ülke grupları bağlamında kurumsal kalite farklılıklarına göre değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Tezin amacı doğrultusunda analizin birinci kısmında, kulüp yakınsama yöntemi ile 8 alt ülke grubu belirlenmiştir. Analizin ikinci kısmında ise elde edilen ülke grupları için ülkeler arası gelişmişlik farklarını açıklayan kurumsal yaklaşım test edilmiştir. Kulüp yakınsama analizi sonucunda elde edilen ülke grubu için ayrı ayrı eşbütünleşme analizi ve panel havuzlanmış ortalama grup tahmincisi yöntemi uygulanarak, kalkınma ve kurum arasındaki ilişki incelenmiştir. Yapılan analiz sonucunda elde edilen bulgulara göre, kulüp yakınsama sonucunda ortaya çıkan ülke grupları merkez çevre yaklaşımı bağlamında tutarlı sonuçlar ortaya koymuştur. Elde edilen ülke grupları kapsamında incelenen kurumsal yaklaşım ekonomik kurum ve politik kurum olarak farklı sonuçlar ortaya koymuştur. Merkez, yarı çevre ve çevre ülkelere ait alt grupların hepsinde ekonomik özgürlüğün kalkınmayı artırıcı etkisi ortaya konmuştur. Bunun yanında, demokrasinin kalkınma üzerindeki etkisi ise merkez ve yarı çevre ülke gruplarında artırıcı bir etki ortaya koyarken, çevre ülke gruplarında ise istatiksel olarak anlamsız sonuçlar ortaya koymuştur.