Üniversitelerin Türk dili ve edebiyatı bölümleri dışındaki bölümlerinde Türkçenin eğitimi ve öğretimi

ÖZET Üniversite öğrencilerinin yazılı anlatım becerilerinin olduğundan daha iyi bir seviyeye getirilip getirilemeyeceğini tespit etmek amacıyla yaptığımız bu araştırmayı, 1995-1996 öğretim yılında ve üniversite birinci sınıf öğrencilerinden oluşturulan yirmi örneklem üzerinde gerçekleştirdik. Ancak, örneklem üzerinde çalışmaya başlamadan önce, üniversitelerin Türk Dili ve Edebiyatı bölümleri dışındaki bölümlerinde okutulan Türk Dili derslerine giren öğretim elemanlarının, bu bölümlerde bölüm derslerine giren öğretim elemanlarının ve yine bu bölümlerde öğrenim gören öğrencilerin, Türk Dili dersi hakkındaki görüşlerini aldık. Bu ön araştırmamıza göre; a. Üniversitelerdeki Türk Dili derslerine giren öğretim elemlanları, dersin okutulması sonucunda istenen başarının elde edilmesi için, ders saatinin artırılması, sınıf mevcutlarının azaltılması, Çerçeve Program'ın yeniden hazırlanması gibi şartların yerine getirilmesi gerektiğine inanmaktadırlar. b. Üniversitelerin değişik bölümlerinde görev yapan öğretim elemanları, Türk Dili dersinde, öğrencilerin anlatım hatalarının düzeltilmesini istemektedirler. c. Öğrencilerin bir kısmı anılan dersin gereğine inanmamakta, bir kısmı ise dersin gerekli olduğuna inanmakta fakat konulardan şikâyet etmektedir. Araştırmamız gereği, denek grubunun haftada iki saat olan Türk Dili dersinde sadece yazılı anlatım çalışmalarına yer verdik ve yazılı anlatım hataları üzerinde durduk. IIIDers yılı sonunda, deneklerin yazılı anlatım çalışmalarını yazılış sırasına göre değerlendirdik ve anlatım hatalarında azalma olup olmadığını tespit etmeye çalıştık. Araştırma materyalimizi, yirmi öğrencinin yirmişer kompozisyonu olmak üzere toplam 400 kompozisyon oluşturdu. Çalışmamız neticesinde şu genel sonucu elde ettik: Genel anlatım bozuklukları, son onar kompozisyonda ilk onar kompozisyona göre % 24.09; son beşer kompozisyonda ilk beşer kompozisyona göre % 26.91 oranında azaldı. Cümle bozuklukları ise son onar kompozisyonda ilk onar kompozisyona göre % 41.64; son beşer kompozisyonda ilk beşer kompozisyona göre % 52.38 oranında azaldı. Dil becerileri okuma, dinleme, konuşma ve yazma olmak üzere dört temele dayanır. Bunlardan biri dahi gerektiği şekilde geliştirilemezse, dil eğitiminden istenen sonuç alınamaz. Ayrıca, hayatın her yönü ve safhası dil eğitiminde doğrudan etkilidir. Bunlara rağmen biz, şartlarımız gereği, öğrencilerin sadece yazma becerilerini geliştirmeye yönelik bir çalışma yaptık. Çalışmamız, haftada iki ders saati ve sadece kendi dersimizle sınırlı kaldı. Sınırlamalarımıza rağmen aldığımız sonuç, bize göre ümit vericidir. Bizce, uygun şartlar hazırlanırsa, öğrenciye anlama ve anlatma becerileri üniversite seviyesinde de kazandırılabilir. i v