Kentsel meşruiyet arayışı: Mısır'ın YİB örneği

Son on yıl, Ortadoğu'nun en büyük ülkelerinden biri olan Mısır'da çok sayıda kentsel mega projenin hayata geçirildiği bir döneme işaret etmektedir. Cumhurbaşkanı Sisi'nin "Vizyon 2030" çerçevesinde şekillenen bu projeler, herhangi bir demokratik reform süreci başlatmaksızın modernleşmeyi hedeflemekte; bu yönüyle modernleşme teorisinin temel varsayımlarıyla çelişmektedir. Bu projeler arasında en dikkat çekici olanı ise Yeni İdari Başkent'tir (YİB). Sisi rejimi, YİB'yi Mısır ekonomisinin kalkınmasını hızlandıracak yeni bir başlangıç olarak tanımlamakta ve bu projeyi bugüne kadarki en iddialı ve stratejik girişimi olarak konumlandırmaktadır. Ekonomik göstergeler, vaat edilen gerçekçi sonuçları yansıtmamış; projenin neredeyse tüm teslim tarihlerinde gecikmeler yaşanmış ve başlangıçta belirlenen hedefler geri çekilmiştir. Öte yandan, Mısır ekonomisi yüksek enflasyon ve sert bir devalüasyon süreciyle karşı karşıya kalmıştır. Bu bağlamda tez, ekonomik krizin ortasında ciddi riskler barındırmasına rağmen Cumhurbaşkanı Sisi'nin YİB projesine neden öncelik vermeye devam ettiğini anlamayı amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, Sisi'nin kentsel vizyonu ve buna eşlik eden siyasi söylem analiz edilmekte ve sonuçta bu yaklaşımın temelinde "performans temelli meşruiyet" arayışının yattığı ileri sürülmektedir. Demokratik yollarla iktidara gelmeyen, hatta bu anlamda "gayrimeşru" kabul edilebilecek bir yönetimin, siyasi meşruiyetini tesis etmek için alternatif stratejilere yöneldiği savunulmaktadır. Bu çerçevede Sisi, rejiminin kalıcı bir mirası olarak mekânsal düzlemde "Yeni Cumhuriyet"i inşa etmeyi hedeflemekte ve ekonomik maliyetlere rağmen bu projeye bağlılığını sürdürmektedir. Bu tez, YİB projesini "meşruiyet" perspektifinden ele alarak, söz konusu kentsel mega projenin halkın ortak refahını artırmaktan ziyade rejimin istikrarını sağlamaya hizmet ettiğini iddia etmektedir.