Üst düzey voleybolcularda öz yeterlik psikolojik iyi oluş tükenmişlik ve başarı ilişkisi

Bu araştırmada, sporcu öz yeterliği, psikolojik iyi oluş ve sporcu tükenmişliğinin üst düzey voleybolcularda başarıyla olan ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini, 2021-2022 sezonu Türkiye AXA Sigorta Efeler Ligi ve Misli.com Sultanlar Ligi'nde oynayan 327 erkek ve kadın voleybolcu oluşturmuştur. Örneklemini ise 93 kadın ve 97 erkek olmak üzere toplamda 190 voleybolcu oluşturmuştur. Bu araştırmanın verileri, nicel veri toplama yöntemlerinden anket yöntemi kullanılarak elde edilmiştir. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Sporcu Öz Yeterlik Ölçeği, Sporcu Tükenmişlik Ölçeği ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin normal dağılım göstermedikleri belirlenmiş ve istatistiksel analizlerinde ise Mann Whitney U, Kruskall Wallis ve Spearman Correlation testleri kullanılmıştır. Analizlerde anlamlılık düzeyi p<0.05, p<0,01 olarak kabul edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, sporcu öz yeterliği ve psikolojik iyi oluş ile başarı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki yokken, sporcu tükenmişliği ile başarı arasında pozitif yönlü düşük düzeyde bir ilişki vardır. Tükenmişlik yükseldikçe başarı da artmaktadır. Erkek voleybolcuların sporcu tükenmişlik düzeyleri kadınlara oranla daha yüksektir. Yaşça deneyimli voleybolcuların sporcu öz yeterlik düzeyleri ve fiziksel/duygusal tükenme düzeyleri küçüklere göre daha yüksektir. Yaralanma geçiren voleybolcuların sporcu tükenmişlik düzeyleri, yaralanma geçirmeyenlere göre daha yüksektir. Sporculuk deneyimi yüksek olan voleybolcular daha deneyimsiz voleybolculara göre yüksek sporcu öz yeterliği ve sporcu tükenmişliğine sahiptirler. Milli takımlarda yer alan voleybolcuların sporcu öz yeterlik düzeyleri ve sporcu tükenmişlikleri diğer voleybolculara göre yüksektir. Milli voleybolcuların ligi bitirme sıralamaları diğer sporlara göre daha yüksektir. Voleybolcuların mevkileri ile sporcu öz yeterlikleri, psikolojik iyi oluş ve sporcu tükenmişlik düzeyleri arasında bir ilişki yoktur.