Uyku apneli hastaların üst hava yollarının kollapsının dinamik manyetik rezonans ile görüntülemesi

Obstrüktif Uyku Apne Sendromu (OUAS) hastalarında, tedavi yaklaşımını belirlemek için üst hava yolundaki obstrüksiyonun etiyolojisini bilmek önemlidir. Etiyoloji kemik iskelet ile yumuşak doku anatomi ve bozuklukları olmak üzere multifaktoriyeldir. MRG, radyasyon içermemesi, yüksek yumuşak doku çözünürlüğü üstünlüğü dışında gerçek zamanlı-dinamik görüntü elde edilebilmesi nedeniyle etiyolojinin araştırılmasında tercih sebebidir. Çalışmamızda uyanıklık hâlinde dinamik boyun MRG' nin OUAS tanısındaki yeri, polisomnografi (PSG) ve nazofaringoskopi ile korelasyonu araştırılmıştır. Retrospektif çalışmamıza Uyku Merkezi'nde klinik olarak OUAS tanısı alan, üst solunum yolu (ÜSY) değerlendirmesi için nazofaringoskopi ve MRG yapılan, 18 yaş üzeri 27 hasta dâhil edilmiştir. Kontrol grubu horlamayan, başka bir nedenle dinamik boyun MRG ile tetkik edilen, 18 yaş üzeri 15 gönüllü kişiden oluşmaktaydı. MRG' de ÜSY yumuşak doku anatomisi belirlendikten sonra retropalatal ve retroglossal düzeyde minimum ve maksimum aksiyel kesit alanları ölçülerek hesaplanan kollapsibilite indeksi (Kİ), nazofaringoskopide saptanan kollapsın yüzdesi (< % 50 kollaps ve ≥ % 50 kollaps) ve PSG' de ölçülen apne hipopne indeksi (AHİ) ile karşılaştırıldı. Retropalatal ve retroglossal düzeyde endoskopik olarak saptanan kollaps ile MRG' deki Kİ uyumlu idi (sırasıyla p değerleri 0.256 ve 0.719). Hastaların retropalatal ve retroglossal düzeydeki Kİ'lerinin, PSG parametreleri AHİ ve solunum arousal indeksi ile, OUAS şiddeti ile istatiksel olarak anlamlı korelasyon göstermediği görülmüştür. Hasta ile kontrol grubunun dinamik ve statik MRG'leri karşılaştırıldığında retropalatal düzeyde ortalama Kİ hastalarda 0.56±0.24, kontrol grubunda 0.27±0.19 ile istatiksel anlamlı olarak artmıştır (p<0.001). Retroglossal düzeyde ortalama Kİ hastalarda 0.37±0.19, kontrol grubunda 0.26±0.15' tir; ancak istatistiksel olarak anlamlı değildir. Uvula hasta grupta daha kalın ve uzun saptanmış olmakla beraber istatiksel olarak yalnızca uvula kalınlığı anlamlı bulunmuştur (p<0.001). Hastalarda uvulanın daha hareketli, retropalatal düzeydeki kollapsibilitenin daha fazla olduğu görülmüştür. Sonuç olarak dinamik boyun MRG ile bakılan Kİ' nin retropalatal düzeyde uyanıklıkta dâhi hastalarda daha fazla olduğu görülmüştür. Dinamik MRG uyku videoendoskopisine karşı uygun, ucuz ve güvenilir bir tanı aracı olabilir.