Remote work from the eyes of remote workers: Understanding the changing nature of work in the 21st century

Bu çalışma bir emek süreci olarak uzaktan çalışmayı, uzaktan çalışanların çalışma dolayımı ile toplumsal yaşamı ve kendilerini anlamlandırma süreçleri çerçevesinde inceler. Bu doğrultuda uzaktan çalışma deneyiminin, 21. Yüzyılda çalışmanın değişen doğası bağlamında kavramsallaştırılmasına katkıda bulunmayı hedefler. Böylece tez şu araştırma sorusunu sorar: "Uzaktan çalışma, çalışmanın anlamını uzaktan çalışanlar için nasıl dönüştürmektedir?" Bu soru, Türkiye'de yaşayan uzaktan çalışanların çalışma deneyimlerinin araştırılması yoluyla incelenecektir. Bu doğrultuda modern ve çağdaş sosyal teoride işin anlamının ve işin dijitalleşmesi hakkındaki tartışmaların eleştirel incelemesi sunulacaktır. Bu tezde, uzaktan çalışanların deneyimleri temel veri kabul edilmiş ve 'temellendirilmiş kuram' ilkelerinden esinlenilerek analiz edilmiştir. Bu yöntemsel çerçeveye dayanarak, Türkiye'deki uzaktan çalışanlar ile 18 adet derinlemesine görüşme yapılmıştır. Katılımcılar arasında, işin dijitalleşmesi bağlamında uzaktan çalışmaya elverişli olan çeşitli sektörlerde serbest çalışan, tam zamanlı sözleşmeli çalışan ve kendi işinin sahibi olan çalışanlar bulunmaktadır. Sonuç olarak bu çalışmada uzaktan çalışmanın, yaygın bir şekilde söylendiği üzere, negatif çalışma koşullarından tamamen özgürleşmeye olanak sağlamadığı gibi basitçe uzaktan çalışanların kendi kontrolleri dışındaki sömürü ilişkilerinin pasif mağdurları olduğunun da söylenemeyeceği iddia edilmektedir. Bundan ziyade, uzaktan çalışanların 21. Yüzyılın özgün koşullarında kendilerince 'daha iyi' yaşam ve çalışma koşulları kurma arzusu ile kendilerini mevcut sosyal ve ekonomik koşullardan özgürleştirme çabası içinde oldukları iddia edilmektedir. Anahtar Kelimeler: Çalışma ve Toplum, Uzaktan Çalışma, Dijitalleşme, Sosyal Teori, Temellendirilmiş Kuram