Yasal mevzuat ve uluslararası muhasebe standartlarına göre enflasyon muhasebesi ve bir uygulama

Enflasyon muhasebesi düzeltmesi enflasyonun yüksek olmadığı dönemlerde ve ekonomilerde gündeme gelen bir uygulama değildir. Türkiye'de özellikle 2021 yılının son çeyreğinden itibaren yüksek enflasyon oranlarının ortaya çıkması ile birlikte enflasyon muhasebesinin uygulanıp uygulanmayacağı en çok araştırılan konular arasında olmuştur. Vergi mevzuatı açısından enflasyon muhasebesinin uygulanabilmesinin temel şartı Yurt içi Fiyat Endeksinin (Yİ-ÜFE) son üç yılda %100'ü; son yıl içinse %10'u aşmasıdır. 2021 yılının aralık ayı itibariyle vergi mevzuatına göre enflasyon muhasebesinin şartları sağlanmış olsa da Vergi Usul Kanunu'nun Geçici 33'üncü maddesi ile uygulama 31.12.2023'e ertelenmiştir. Uluslararası muhasebe standartlarını yayımlama yetkisini elinde bulunduran Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ise 23 Kasım 2023 tarihinde yayımladığı duyuru ile 31.12.2023 tarihli veya sonrasında sona eren finansal tablolarda, TMS/TFRS'lerde yer alan muhasebe ilkelerine uygun enflasyon düzeltmesinin yapılacağını açıklamıştır. Bu iki mevzuata göre uygulanacak enflasyon muhasebesi uygulamaları birbirine benzemekte ancak büyük farklılıklar barındırmaktadır. Bu farklılıklara en büyük örnekler kullanılacak endekslerin farklılığı, uygulanacak finansal tabloların farklılığı ve uygulama kapsamının dönemleri verilebilir. Çalışmada bu farklılıklar ve etkileri hem teorik anlamda ifade edilmiş hem de uygulama üzerinde somut bir şekilde gösterilmiştir.