Yaşam memnuniyeti perspektifinden mutluluk ekonomisine bakış: Gaziantep ili alan çalışması

Ekonomik büyüme ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkiye yönelik ilgi giderek artmakta; ekonomik politikaların bireylerin mutluluk düzeyleri üzerindeki etkisi önem kazanmaktadır. Mutluluk ekonomisi, yalnızca gelir düzeyini değil, yaşam doyumu ve öznel iyi oluşu da inceleyen; ekonomik faktörlerin yanı sıra sosyodemografik unsurları da dikkate alan bir alandır. Bu alanda Easterlin Paradoksu (1974) temel bir yaklaşım niteliği taşımakta; beklenti, karşılaştırma ve uyum gibi psikolojik mekanizmalar ise günümüzde geniş veri setleri ve ekonometrik yöntemler aracılığıyla ölçülebilir hâle gelmiştir. Bu tez çalışması, mutluluk ekonomisi kavramının davranışsal iktisat içindeki yerini, iktisadi düşünce tarihi içerisindeki gelişimini ve güncel literatürü kapsamlı biçimde incelemektedir. Ayrıca, yaşam doyumu perspektifinden hareketle Gaziantep ili özelinde bireylerin öznel iyi oluş düzeylerini etkileyen faktörler ampirik olarak analiz edilmektedir. Araştırma, Gaziantep ilinde farklı sektörlerde çalışan bireylerden çevrim içi anket yöntemiyle elde edilen 364 gözleme dayanmaktadır. Anket formu; demografik değişkenler ile günlük yaşam mutluluğu ve iş yaşamı doyumuna ilişkin ölçeklerden oluşmaktadır. Elde edilen veriler SPSS programı kullanılarak analiz edilmiş, normallik testleri sonrasında parametrik yöntemler tercih edilmiştir. Analiz kapsamında bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon ve regresyon analizleri uygulanmıştır. Bulgular, yaşam doyumu ile iş doyumu arasında pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğunu göstermektedir. Ayrıca yaş değişkenine göre mutluluk düzeylerinde anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Regresyon analizi sonuçlarına göre günlük yaşam mutluluğu, iş yaşamı doyumunun güçlü ve anlamlı bir belirleyicisidir. Bu çalışma, Gaziantep ili özelinde mutluluk ekonomisi alanında gerçekleştirilen ilk ampirik araştırma niteliğindedir.