Yatarak tedavi gören kanser hastalarında ve bakım verenlerinde stres düzeyi, algılanan destek düzeyinin karşılaştırılması ve ilişkili sosyodemografik ve tıbbi faktörlerin belirlenmesi

AMAÇ: Bu çalışmanın birincil amacı yatarak tedavi gören kanser hastalarında depresyon, anksiyete, stres düzeyi, algılanan aile desteği düzeyi ve bağlanma biçimleri arasındaki ilişkinin araştırılması, ikincil amacı ise kanser hastasının algılanan sosyal destek düzeyi, stres düzeyi ve bağlanma biçiminin bakım vereninin stres düzeyi, algılanan aile desteği düzeyi ve bağlanma biçimiyle arasındaki ilişkinin araştırılmasıdır YÖNTEM: Araştırma; 01.12.2013- 28.03.2014 tarihleri arasında Tülay Aktaş Onkoloji Hastanesi‟nde yatan hasta ve bakım verenlerinden araştırmaya katılmayı kabul edenler ile yürütülmüştür. Araştırmaya katılanlara sosyodemografik veri formu, stres termometresi, algılanan aile desteği ölçeği, yakın ilişkilerde yaşantılar envanteri II ve hastalara ayrıca Hastane Anksiyete Depresyon Ölçeği uygulanmıştır. İstatistiksel analizde hastalarla ilgili tanıtıcı bilgiler sayı ve yüzde olarak verilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; Paired Sample T testi, Spearman korelasyon analizi, ki kare testi, Mann Whitney U ve Wilcoxon testi kullanılmıştır. BULGULAR: Çalışmamızda hastaların stres termometresi toplam puanı ile hastaların depresyon, anksiyete toplam puanları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur bu bulgu literatürle uyumludur. Fakat stres termometresi kesme puanına göre hastalar stres düzeyi yüksek ve düşük olarak ayrıldıklarında depresyon açısından farklılık bulunmazken, anksiyete açısından aralarında istatistiksel anlamlı farklılık bulunmuştur. Hastaların kaygılı bağlanma puanı ile bakım vereninin algıladığı aile desteği toplam puanı arasında ters yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Bakım verenlerin algıladıkları aile desteği toplam puanı ile bakım verenlerin kaygılı bağlanma ve kaçıngan bağlanma toplam puanları arasında ters yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Hasta ve bakım vereni stres düzeyi, algılanan aile desteği düzeyi, kaçıngan ve kaygılı bağlanma biçimi açısından birbirleriyle benzer özellikler göstermişler, aralarında istatistiksel anlamlı farklılık saptanmamıştır TARTIŞMA: Çalışmamızda hastaların stres termometresi toplam puanı ile hastaların depresyon, anksiyete toplam puanları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur bu bulgu literatürle uyumlu bir bulgudur. Çalışmamızda hastalık evresi ve hastalık süresi ile hastaların stres termometresi, algılanan aile desteği, depresyon, anksiyete, kaygılı bağlanma ve kaçıngan bağlanma toplam puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Büyük örneklemli ileriye dönük izlem çalışmalarıyla daha geçerli bulgular elde edilebilir. ANAHTAR SÖZCÜKLER: kanser, anksiyete, depresyon, algılanan aile desteği, sosyal destek