Yoğun bakım hemşirelerinin yaşam sonu bakıma yönelik tutum ve davranışları ile engelleyen ve destekleyen faktörlerin belirlenmesi

Amaç: Bu araştırma yoğun bakım hemşirelerinin yaşam sonu bakıma yönelik tutum ve davranışları ile bu tutum ve davranışları engelleyen ve destekleyen faktörlerin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Kesitsel, tanımlayıcı ve ilişki arayıcı metod kullanılarak yapılan araştırmanın örneklemini, 267 yoğun bakım hemşiresi oluşturdu. Araştırmanın verileri "Tanıtıcı Özellikler Formu", "Yoğun Bakım Hemşirelerinin Yaşam Sonu Bakıma Yönelik Tutum ve Davranışları Ölçeği", "Yoğun Bakım Hemşirelerinin Yaşam Sonu Bakımda Algılanan Engeller ve Destekleyici Davranışlar Ölçeği" ile toplandı. Bulgular: Yoğun bakım hemşirelerinin "Yaşam Sonu Bakıma Yönelik Tutum ve Davranışları" ölçeği puan ortalamaları Tutum alt boyutu için 35.42±4.6, Davranış için 18.17±4.66 ve toplam ölçek için 53.59±7.81 olarak belirlendi. Güvenirlik katsayıları Tutum için 0.62, Davranış için 0.70 ve toplam ölçek için 0.74'dür. Tutum puan ortalamaları ile yaş, toplam çalışma süresi, yoğun bakımda çalışma süresi, mevcut yoğun bakımda çalışma süresi, eğitim düzeyi ve yaşam sonu bakım bilgi düzeyini yeterli bulma seviyeleri arasında; davranış puan ortalamaları ile gelir düzeyi arasında çok zayıf pozitif yönde bir ilişki belirlendi. "Yaşam Sonu Bakıma Yönelik Algıladıkları Engeller ve Destekleyici Davranışlar" ölçeğine göre en yüksek puana sahip maddeler; Engeller alt boyutu için "Aileler hastanın kötü prognozunu kabullenmek istemez"; Destekleyici davranışlar alt boyutu için "Hekimler hastanın ölümünden sonra aile üyeleri ile görüşürler" olarak belirlendi. Güvenirlik katsayıları Engeller alt boyutu için 0.88, Destekleyici Davranışlar için 0.89 olarak belirlendi. Sonuç: Yoğun bakım hemşirelerinin yaşam sonu bakıma yönelik tutum ve davranışlarının tanıtıcı ve mesleki özelliklerine göre anlamlı farklılık gösterdiği; en yoğun algılanan engellin aile kaynaklı, destekleyici davranışın ise ölüme ilişkin bilgilendirmenin hekim tarafından yapılması olduğu belirlendi. Anahtar Kelimeler: yoğun bakım hemşireliği, yaşam sonu bakım, tutum ve davranış, etkileyen faktörler