Yönetim-kültür bağlamında Türk yöneticilerin yönetsel güçlülük yordayıcılarının saptanmasına yönelik bir model: Temellendirilmiş kuram çalışması

Bu çalışmanın amacı beş yıldızlı konaklama işletmelerinde genel müdür pozisyonundaki Türk yöneticilerin yönetsel güçlülüğünü belirleyen temel yordayıcıları ve yöneticilere bağlı olarak görev yapan Türk departman müdürlerinin yöneticilerini hangi yordayıcılar bakımından güçlü gördüğünü belirlemektir. Yöneticilerin yönetsel güçlülüğünü belirleyen yordayıcıların yönetim-kültür bağlamında değerlendirilmesi ve elde edilen verilerden yola çıkarak yönetsel güçlülüğü açıklayan bir model ortaya koyulması amaçlanmaktadır. Nitel araştırma desenlerinden temellendirilmiş kuram deseni kullanılarak gerçekleştirilen araştırmada çalışma grubu amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme tekniği ile seçilen Antalya ili Serik, Aksu, Konyaaltı, Muratpaşa, Manavgat ve Kemer ilçelerinde faaliyet gösteren beş yıldızlı konaklama işletmelerinde genel müdür pozisyonundaki yöneticiler ve onlara bağlı olarak görev yapan departman müdürlerinden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama araçlarından gözlem ve derinlemesine görüşme yöntemi kullanılmış ve bu amaçla yarı yapılandırılmış görüşme formundan yararlanılmıştır. Çalışmada kullanılan veri toplama araçlarından bir diğeri ise alan notları ve tutulan günlüklerdir (memos). Katılımcılardan elde edilen verilerin analizinde içerik analiz tekniğinden ve sürekli karşılaştırmalı analiz tekniğinden yararlanılmıştır. Elde edilen veriler açık, eksen ve seçici kodlama aşamaları izlenerek analiz edilmiş ve verilerin analizinde NVivo 10 paket programı kullanılmıştır. Araştırmanın ham verileri parçalara ayrılarak kodlanmış, verilerden kodlara, kodlardan kategorilere ve nihayetinde olguya yönelik bir kurama ulaşılmış ve tüm bu süreçte tümevarımsal bir yaklaşım benimsenmiştir. Çalışma sonucunda araştırma kapsamında değerlendirilen yöneticilerin yönetsel görevleri yerine getirirken duygularını, düşüncelerini ve davranışlarını kendi kendilerine düzenleyebildikleri bu anlamda yönetsel güçlülüğe sahip oldukları bir diğer deyişle öz-düzenleme yeteneğine sahip oldukları tespit edilmiştir. Araştırmaya dâhil edilen kurumların yönetim-kültür bağlamında düşük güç mesafesine, yüksek belirsizlikten kaçınma düzeyine, toplulukçu yapıya ve dişil kültür özelliğine sahip oldukları ve tüm bu özelliklerin yönetsel güçlülüğü etkilediği belirlenmiştir. Tüm bu bulgular ışığında üç alt model ve nihayetinde yönetsel güçlülüğü açıklayan bir modele ulaşılmıştır.