Zâtî'nin "Şemʿû Pervâne" mesnevisinin arketipsel sembolizm bağlamında değerlendirilmesi

Edebî metinler, kültürün sonraki kuşaklara aktarımında önemli bir role sahiptir. Her edebî metin kaleminden çıktığı şair veya yazardan izler taşıdığı kadar insanlığın ortak hafızasından da izler taşır. Diller ve coğrafyalar değişse de evrensel sembol ve imgeler edebî metinlerdeki benzer kullanımlarla sonraki kuşaklara aktarılır. Metinlerin bu sembolik dilini anlamak, insanın bilinç ve bilinçdışı uyumuna katkı sağlar. Bu bağlamda güçlü şair ve yazarların eserlerinde kullandıkları arketipsel sembolleri incelemek edebiyat çalışmalarına farklı bir bakış açısı kazandırmaktadır. Söz konusu bu çalışmayla klasik Türk edebiyatının 16. yüzyılda yaşamış önemli şairlerinden Zâtî'nin "Şemʿ û Pervâne" mesnevisi arketipsel sembolizm açısından incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmada Zâtî ve mesnevisi "Şemʿ û Pervâne" hakkında bilgi verilmiş, daha sonra da yararlanılan bazı arketipsel eleştiri kavramlarının açıklaması yapılmıştır. Bu açıklamalardan sonra mesnevi, olay akışına göre, arketipsel sembolizm açısından incelenmiş ve sonuçlar paylaşılmıştır. Yararlanılan kaynaklar "Kaynakça" bölümünde sunulmuştur. Çalışma ile başta Zâtî'nin "Şemʿ û Pervâne" mesnevisi olmak üzere klasik Türk edebiyatı metinlerinin kolektif bilinçten taşıdıkları izlere ve barındırdıkları arketipik arka plana dikkat çekmek ve böylece söz konusu eserlerin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlamak amaçlanmaktadır.