105
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
The role of interest-free financing tools for ensuring sustainable export
Nowadays, no country can survive without involving into (international) trade activities. Exports and imports are two elements of the foreign trade. The major source of foreign reserve, GDP and other advancements for almost all developing states is exports. The main purpose of this thesis is to identify export related tools under Islamic finance, track recent improvements and highlight the best Islamic export financing practices in the world. The methodology used in this study is descriptive approach followed by some foreign trade financing experiments. The study also utilized the methodology of induction to clarify how Islamic finance can increase and improve export performance of the states. Due to the lack of interest free-financing data under export related statistics, an empirical or analytical approach seemed impossible for now. In this study, prominent interest free financial methods for exporting companies that do not wish to operate with interest and/or do not have necessary capital are investigated and policy recommendations are brought forward. In this regard, first; literature review, the importance of exports and financing status are discussed; then, the necessity of interest free finance is explained. Lastly, interest-free financing methods and examples at the export stage are debated. The study concluded that Islamic finance is far away from its potential to be used in the export finance. While we underline the overall situation in terms of interest free financing at the export stage, we realize in the literature review that there is almost no study focusing on the Islamic financing of export. Most of them are concerned with domestic trade or Islamic banks, rather than the export financing. This reveals that there is a need for further research on this topic. When we look at the interest-free export finance examples, we also realized that the international organizations have a crucial role. Essentially, interest-free financial activities are carried out with the help of international organizations.
Issues and challenges of participation banking in Turkey: The perception of employee
The main purpose of this study is to provide empirical analyzes of the issues and challenges faced by the participation banking in Turkey. The study focuses on factors that prevent further growth of the participation banking in the financial sector. These factors are collected under six headings which are legal and regulatory framework, management issues, Shariah governance, industrial issues, the perception of society, and risks. Primary data are collected by the survey conducted in the study and analyzed with a statistical program. Secondary data of the participation banking in Turkey is obtained from the authority institutions. The participants of the survey consist of participation bank employees in Turkey. It is aimed to present the issues and challenges faced by participation banking in Turkey through the perspective of the employees of participation banks directly with this survey. According to the survey results, the participation banking system in Turkey has not yet reached the potential level. The study concludes that there is a need for further regulations that would pave the way for participation banking for the legal and regulatory framework. Among the management issues, the competition in the financial system, and the similarity with conventional banking in terms of products and services are observed to be important challenges that slow the further development of participation banking. Due to the structure of participation banking, the lack of Shariah standards and central Shariah auditing are seen main issues within Shariah governance. Featured industrial issues are the lack of the wide range of products, skilled human resources, and complementary financial institutions. Along with the negative reputation, there is a lack of awareness about the participation banking system on the customer side within the perception of society. Finally, when the risks faced by participation banks are evaluated, the first three risks are: (1) the rate of return risk, (2) the credit default risk in debt-based financial products, and (3) the liquidity risk.
Türkiye'de sukuk'un vergilendirilmesi
Islamic finance system, which has the potential to develop in non-Muslim countries as an alternative finance, is developing not only the banking sector but also other sectors. In other markets such as capital markets, financial markets, commodity markets, it creates a domino effect and creates a great impact on the economy. Therefore, a serious legislative infrastructure is needed for the development of this sector. This study, in addition to providing information on the Islamic finance products such as murabaha, musharaka, ijara, salam, istisna, mudaraba and sukuk especially examines on sukuk (lease certificate) and types of sukuk. Then, after giving information about the improvement of Islamic finance in Turkey, it describes the kinds of sukuk being implemented in Turkey. As a core study, taxation of sukuk in Turkey and sukuk in Turkish tax system are examined specifically. Moreover, in the United Kingdom, Malaysia, and Luxembourg, which are selected as comparable examples, the development of Islamic finance and taxation of sukuk according to the country's legislation are being studied. Finally, the recommendations and conclusion are included.
A descriptive study on financial inclusion process of the refugees in Türkiye: An Islamic finance approach
Officially, with nearly 4 million displaced people, Türkiye is one of the countries hosting the most displaced people within its borders. This number is too important to ignore for a developing country regarding its social, cultural, and -perhaps most importantly- economic impacts on society. The best solution to minimize the adverse effects in these areas is to offer employment opportunities. Like everyone else, their well-being, social adaptation, and cultural assimilation depend on their living standards. The debate on the use of Islamic microfinance as a tool to combat poverty has continued since the 1970s. Some researchers or institutions have brought Islamic microfinance products to the agenda in specific periods and presented them for governments' use. Studies on promoting Islamic microfinance have primarily been conducted for sensitive elements of community, (for example the poor or refugees, who face more hardships than the rest of the people) and for countries with a high proportion of women who cannot integrate into business life due to financial barriers. This thesis discussed increasing the welfare of refugees in Türkiye through Islamic microfinance by reducing the negative effects of multinationalism. Within the scope of this thesis, a survey-based study was conducted with a group of participants consisting of refugees in Turkey in order to reveal the current socio-economic situation. Descriptive statistics method was used in the interpretation of the research data. Research findings show that the main problems of refugees in Turkey regarding financial inclusion processes are racism (being a foreigner), language barrier, diploma equivalency, work permit, wages/salaries.
Covid-19 and microfinance institutions in Somalia challenges and practical solutions
Microfinance refers to a small loan, insurance and savings which is mainly granted to people with a low income in extreme poverty in order improve their lives and alleviate poverty in the community. The purpose of this thesis is to investigate how Covid-19 has impacted the microfinance institutions in Somalia and what was the major challenges they had faced since the onset of Covid-19 pandemic. Both qualitative and quantitative methodology has been used through conducting a case study in Mogadishu and Hargeisa. The data was collected through a questionnaire distributed to the Somalian microfinance institutions in 2022. The results showed that Covid-19 has had a moderate impact on MFIs. It had also found that most MFIs witnessed high credit risk and an increase in savings withdrawals. In addition, MFIs had faced many financial and operational challenges including difficulties in meeting clients in the offices, disbursing loans, default of loans, increase in non-performing assets, declining profits, financial crisis, and many other challenges. To overcome these challenges, the thesis found that MFIs have to diversify their financial portfolios, improve the digital innovation, reschedule loans, seek government assistance, and increase investments in different sectors in order to mitigate the impacts of the Covid-19 crisis. Key terms of the research: Covid-19, Microfinance Institutions, Somalia, Challenges, Solutions.
Conventional taxation vs Islamic taxation: Al-zakah system's possible implementation challenges in Turkey
Taxation is an inseparable part of any modern economy that aims at attaining prosperity, welfare, and income and wealth redistribution in the conventional mindset. Following the theory of taxation in Islam, Al-Zakah represents a superior unique tool that holds the ability to carry out the same objective of conventional taxation and amend the missing equity that taxes alone cannot fulfill, with a moral and a spiritual dimension. The fact that the UNCHR established an official refugee zakah fund that can cover almost all of its humanitarian budget, ensures the potential economic power of Al-Zakah. The thesis critically compares the main features of conventional and Islamic taxation. Next, it exhibits an "Input-Output" zakah model that differentiates Al-Zakah from taxes in terms of origin and concept, enforcement, and objectives, even if they share some similarities. The thesis also contributes to current literature with empirical evidence concerning the possible implementation challenges of Al-Zakah in Turkey. After analyzing the answers of 142 Turkish citizens, the results reveal that the lack of religious awareness and secular vs. Islamic law enforcement are primary reasons for the current participants' non-payment of zakah. Moreover, the study identifies the lack of trust in private institutions that collect and distribute Al-Zakah in Turkey as a possible reason why zakah collection in Turkey is below its potential. The results also identify institutions that participants are willing to trust to collect and distribute their zakah payments. Finally, the thesis makes some recommendations to policymakers regarding zakah payment in Turkey.
Challenges of educational cash waqfs in Malaysia
Cash waqfs is a waqfs donation in form of cash money where the donation is given to a trustee such as a waqfs institution to be kept in a trusted fund to finance all social welfare and charitable activities. In Malaysia, the cash waqfs funds are distributed to three sectors: health care, education, and economic development sector. This study focuses on cash waqfs for the education sector due to a limited allocation by the Malaysian government, the high tuition fees at the university level, and the commandment by the Ministry of Higher Education (MOHE) to establish a university waqfs institution through waqfs and endowment because of the government budget constraint. Nevertheless, the implementation of cash waqfs for educational purposes is uneasy as the waqfs institutions encountered many challenges. Therefore, this study attempts to observe the fundamental challenges encountered by the waqfs institutions in implementing educational cash waqfs in Malaysia based on their internal and external challenges. Next, this study also aims to find out the main challenges of educational cash waqfs implementation during the Covid-19 Pandemic. In a qualitative method, primary data such as semi-structured interviews and secondary data are used in this study. Besides that, six respondents who are representative of waqfs institutions are involved in this study. The findings revealed the challenges encountered by each waqfs institution are varied to each other. In contrast, most of the waqfs institutions encountered the same challenges of educational cash waqfs during the Covid-19 Pandemic due to Movement Control Order (MCO) imposed by the Malaysian government. Then, the appropriate policy recommendations are suggested in this study to overcome these challenges by urging the authority bodies to take advance moves to develop the application of cash waqfs throughout the nation for a better education system and for the student's welfare.
Towards a code of conduct for shariah governance in Turkey
The main objective of this study is to improve the Islamic banking industry in Turkey by designing a proposed code of conduct to control the behavior of Shariah Boards practicing Shariah governance. As Islamic banking is a fast-growing sector in Turkey, the researcher believes that the regulations related to shariah governance are insufficient to keep pace with the growth of the sector. The study focused on shariah governance and analyzed shariah governance frameworks around the world and Turkey in particular to track good and non-good behaviors that were monitored by the study. This study seeks to contribute to building ethical standards within the proposed code of conduct. It is noticeable that shariah governance frameworks vary from one country to another, so it was necessary to identify good behaviors in practice and point out those behaviors that are not described as good. The researcher collected secondary data from participating banks in Turkey, The Association of Participation Banks in Turkey and other academic studies. The study was based on the analyses of international and local standards related to Shariah governance. Moreover, the researcher evaluated the practical practice of shariah governance in Turkey, monitored good behavior and carried out the process of evaluating compliance with shariah governance in Turkey, using the scoring method that was proposed in this study. The final endeavor of this study was to develop a proposed code of conduct by considering the evaluation of participating banks and the extent of compliance with shariah provisions to improve the Islamic banking sector as well as to contribute to the development of ethical standards for Islamic finance about Shariah governance. This study also made proposals to improve the participation banking industry in Turkey, the most important of which was activating the good behaviors stipulated in the regulations and strengthening them with additional good behaviors to maintain their effectiveness and adequacy.
Islamic banks in somalia: Issues, practical solutions and opporunities
Islamic Banking is a system in which finance is contributed in the form of money in return for equity or rights to a portion of future firm earnings, or in the form of products and services offered in exchange for a pledge to repay their value at a later date. Unlike conventional finance, Islamic finance is based on five fundamental pillars: the prohibition of interest, the prohibition of uncertainty, the prohibition of gambling, profit and loss sharing, and the requirement that all financial transactions are underlying physical assets. The study's objective is to analyze the challenges and opportunities confronting the Somali Islamic banking industry. The study also intends to focus on a number of the main issues impeding the expansion of Islamic banking within the country and suggest several potential solutions. Primary data are collected by the survey conducted in the study and analyzed with the Stata program. Our study's target population comprised Islamic Bank employees in Somalia in order to develop a broad understanding of the causes and patterns of issues and opportunities of Islamic banks in Somalia. Moreover, research papers, textbooks, websites, and unpublished thesis were used to get additional information related to the topic. According to the survey findings, it came out that Somalia's Islamic banks have not yet reached their full potential. Among the issues raised by the employees was the lack of cohesive SSB that deals with all banking issues such as Fatwas and other necessary laws, a shortage of professional employees with a better understanding of technology, and other project management. Other significant issues were lack of awareness among the society, regulative issues, high pricing finance, lack of Islamic insurance, low rate of return, lack of R&D, competition from mobile companies, shortage of market information, and lack of connection with global banks. Finally, the most significant risk issues raised by the employees were credit risk, liquidity risk, rate of return risk, collateral risk, and foreign exchange risk. On the contrary, findings indicate that Islamic banking has a significant opportunity in Somalia because the Somali community's acceptance of Islamic banking is higher than conventional banks.
Integration of Islamic finance instruments in KOSGEB supports
Microfinance is an essential tool that provides financial and non-financial services to poor and low-income people to put them in an income-generating position and reduce poverty. Today, banks are the most important institutions providing people access to financial services. A part of society can benefit from financial services through both Islamic and conventional banking activities. However, due to the nature of banking activities, banks do not want to experience disruptions in the repayment of the financing they give and seek a repayment guarantee. At this point, people in the low-income group are out of the bank due to a lack of collateral and lack of credit history. The Islamic Microfinance system's cornerstone is ensuring that even the poorest people have access to finance and can engage in income-generating activities. Today, even participation banks cannot provide this. Small and Medium Enterprises Development and Support Administration (KOSGEB) is a state institution that creates the largest support programs to support SMEs and new entrepreneurs in Türkiye and supports businesses with reimbursed and non-reimbursable supports. The aim of this thesis study is to evaluate the support programs provided by KOSGEB, Türkiye's most comprehensive Microfinance institution, to identify the problematic areas and to offer solutions for the correction of these problematic areas within the framework of Islamic Microfinance, and also to offer suggestions for the integration of support programs into the Islamic Microfinance system. The study consists of 3 parts. In the first chapter, basic information about Microfinance and Islamic Microfinance is given and the instruments of Islamic microfinance are explained. In the second part, information about Microfinance in Türkiye is given and the institutions/organizations providing Microfinance are listed. In this section, KOSGEB and current support programs are also explained. In the third part, KOSGEB supports are evaluated both in terms of its general structure and in terms of Islamic Microfinance. Suggestions are presented for integrating the supports into the Islamic Microfinance system. Keywords: Microfinance, Islamic Microfinance, KOSGEB, Islamic Microfinance in Türkiye
Analysis of microfinance institutions performance: The case of Afghanistan
This research paper assesses the financial and social performance of microfinance institutions in Afghanistan, focusing on five large microfinance institutions: First Microfinance Bank (FMFB), OXUS, Mutahid, FINCA, and The Islamic Investment and Finance Cooperatives (IIFC). The study evaluates the indicators of social performance (depth and breadth of outreach), financial performance indicators (portfolio quality, efficiency, and sustainability), as well as the impact of interest rates on the efficiency and sustainability of these institutions. Both quantitative and qualitative research method is used to analyze the data obtained from MIXmarket.org. The findings of this study suggest that the institutions need to extend their outreach since the percentage of poor clients and female borrowers is low. Even though the institutions achieved acceptable financial performance during the study period (2014-2018), their heavy dependence on loans and subsidies threatens their long-term sustainability and efficiency. As a result, the study concludes that the high-interest expense negatively impacts these institutions' efficiency and sustainability. Keywords: Microfinance Institutions, Social Performance, Financial Performance, Outreach, Sustainability, Interest Payable
The use of Islamic finance practices as Central Bank monetary policy instruments
Islamic finance is a concept that become increasingly popular due to the accumulation of capital in Islamic countries. The whole world is in search of an economic alternative, as economies dominated by conventional economics are constantly engaged in crisis-inducing transactions. Islamic finance seen as an alternative to conventional economics for reasons such as not introducing interest directly into economic equations, adopting a full reserve system, not tolerating speculative attacks due to the avoidance of uncertain transactions. However, in many countries practicing Islamic finance, the market is managed by Central Banks established in accordance with the principles of conventional economics. In these markets, both participation banks and interest rate-sensitive investors cannot use the instruments determined by the Central Banks to achieve monetary policy objectives. The Central Banks generally pursue monetary policy with the aim of achieving price stability. The success of the determined policy depends on all actors in the market to act in accordance with this policy. In practice, since participation banks and interest-sensitive investors do not participate in the interest-bearing market. The main purpose of this thesis is to determine existing practices which used as monetary policy instruments by the Central Banks in order to achieve monetary policy objectives. In this context, firstly, objectives and instruments of monetary policy will be given in terms of conventional economics and then Islamic finance and after the principles on which the two economic systems are based and the differences between them are stated and finally the monetary policy instruments in selected OIC countries that can be used by the Central Bank for the success of Islamic finance practices will be given. Keywords: Islamic Financial System, Islamic Monetary Policy, Central Bank, Monetary Policy, Price Stability
Financial stability and credit risk management of Turkish participation banks
Recently, the field of Islamic finance has experienced significant developments both in Türkiye and globally. Islamic banks as know participation banks (PBs) in Türkiye, operating in accordance with Islamic law and ethical principles, offer a unique financial landscape distinct from conventional banks (CBs). However, the distinctive nature of PBs and the industry norms they follow require tailored approaches for assessing their financial health. This thesis aims to assess the financial stability and credit risk profiles of PBs in Türkiye while making a comparative analysis with CBs. To achieve this, the study incorporates the Non-Performing Loans (NPL) ratio as a supplementary measure to the Emerging Market (EM) Score model. The EM Score is a modified version of Altman's Z-Score model. The original Z-Score and its developed versions are widely used methods for predicting the financial stability and bankruptcy probability of companies, including banks. Combining the EM Score with the NPL ratio allows for a more comprehensive evaluation of financial stability and a deeper understanding of the banks' risk profiles. The research methodology involves the collection and analysis of financial data from the banking sector, with a focus on six primary PBs in Türkiye: Kuveyt Türk, Albaraka Türk, Türkiye Finans, Ziraat, Vakıf, and Türkiye Emlak. These banks serve as Islamic banking models alongside other types of banks. The relevant financial data is sourced from the official websites of the Participant Banks Association of Turkey (TKBB) and the Banking Regulation and Supervision Agency (BRSA). The results of this study are expected to contribute to more informed decision-making processes and assist in the development of effective risk management strategies within Turkish PBs, ultimately strengthening their financial stability and resilience. Moreover, comparing PBs and CBs will offer insights into specific areas where PBs may have a competitive advantage or face unique challenges in managing risk and ensuring financial stability. These findings are anticipated to be valuable for policymakers, regulators, and stakeholders in the Turkish banking sector.
التقييم الفقهي للحسابات الجارية الخاصة في نظام المصارف التشاركية التركية
تناول هذا البحث التكييف الفقهي للحسابات الجارية الخاصة في نظام المصارف التشاركية في تركيا من منظور الفقه الإسلامي. حيث لم يتم تحديد وظائف الحسابات وتكييفها الفقهي بوضوح من منظور الفقه الإسلامي المعاصر، مما يؤدي إلى مشكلات فقهية متنوعة. هدف هذا البحث إلى تلبية الحاجة إلى تحديد دقيق للتكييف الفقهي المناسب للحسابات الجارية الخاصة. استخدم البحث المنهج الوصفي والمنهج التحليلي. تناول تعريف الحسابات الجارية الخاصة ووظائفها وإطارها القانوني بالتفصيل باستخدام أسلوب دراسة الحالة من أساليب المنهج الوصفي. كذا تناول تحقيق التكييف الفقهي لهذه الحسابات من منظور الفقه الإسلامي باستخدام أسلوب تحليل المحتوى. بالإضافة إلى ذلك، تمت مراجعة الدراسات السابقة والنصوص الفقهية القديمة للتكييف الفقهي الأكثر انسجاما مع التطبيقات الحالية. توصّل البحث إلى أن التكييف الفقهي الأنسب للحسابات الجارية الخاصة من منظور الفقه الإسلامي هو اعتبارها عقداً مستجدا يختلف عن العقود المسماة مثل الوديعة والقرض. حيث أن الحسابات الجارية الخاصة لا تتوافق تماماً مع عقد الوديعة أو القرض. إن اعتبار هذه الحسابات كعقد مستجد سوف يساعد على تحديد الحقوق والتزامات للمصارف والعملاء بشكل واضح. ومن المتوقع أن يساهم هذا التكييف في تعزيز توافق نظام المصارف التشاركية مع الفقه الإسلامي وزيادة شفافية هذا النظام ومصداقيته. الكلمات المفتاحية: الحسابات الجارية الخاصة، المصارف التشاركية، التكييف الفقهي، الوديعة المصرفية
The synergy between Islamic finance and venture capital in context of Türkiye: A new paradigm for growth
Venture capital (VC) is an asset-based financial instrument that provides funding and professional support to young, innovative and high-growth companies. Although VC is expressed in different conceptual frameworks today and in the past, it is basically a mechanism that enables capital owners and entrepreneurs to partner on a business. This mechanism has served as a catalyst for the growth and institutionalization of companies, turning many innovative ideas into concrete projects in the different sectors. Historically, VC was a model built on individual efforts and relationships, but in today's economy, it has become an ecosystem that is actively used in many techno-hubs, especially in Silicon Valley, and is fed by professional funds, investment partnerships and intermediary institutions. VC offers an investment strategy in line with the spirit of Islamic finance, as it promises a partnership and asset-based ecosystem rather than a financial tool based on interest and debt. Moreover, the VC investment path is a process that operates within the framework of a program quite similar to some partnership based Islamic financial instruments such as mudarabah and musharakah (m&m). In the context of Türkiye, VC operates within a framework where foreign funds and investors have notably played a prominent role in recent years. Also domestic investors become part of the ecosystem through VC funds (VCIFs), VC investment trusts (VCITs), crowdfunding platforms, and angel investor networks. Türkiye's VC ecosystem has witnessed a significant surge in recent years, positioning itself as one of the fastest-growing investment areas in Europe. The impact of substantial foreign investments, particularly in ventures like Getir, Dream Games, and Insider, has been observed during this growth phase. There has also been a sharp increase in VCIFs and VCITs in terms of Turkish Lira in recent years. Despite the currency shocks in recent years, these investment instruments have been observed to maintain their potentials in USD terms. A detailed examination of domestic investments has revealed diversification into traditional sectors such as health, energy, and communication, in addition to information technologies (IT).. In the context of Islamic financial institutions (IFIs), participation banks (PBs) cannot be involved in VC investment processes due to the internal conditions of the banking sector. Considering these internal conditions, firstly, VC is not a banking instrument but a capital market tool. Therefore, the legal and administrative framework governing the banking system in Turkiye diverges from the capital market ecosystem in terms of applicable laws and regulatory bodies. Secondly, while the banking sector has a short-term deposit structure, the VC ecosystem consists of long-term funds. As a result, directing short-term deposits from the banking sector to long-term investments leads to financial risks such as maturity mismatch and distortion of financial ratios. Thirdly, the VC ecosystem, mostly comprised of risky investments, can pose a reputation risk for banks in the event of potential unsuccessful investments. On the other hand, participation banks have started contributing to the ecosystem through project-based applications using instruments such as temporary musharakah. Long-term venture capital investments, funded by participation banking capital, take place within portfolio management companies established as subsidiaries of participation banks. In this thesis, four different contexts were studied and analyzed comparatively: VC-world economy, VC-Islamic economy, VC-Türkiye economy, VC- IFIs in Türkiye. These contexts are supported by data from open sources and also fed by surveys and interviews with industry stakeholders. In accordance with the objectives and research questions of the thesis, the findings of this study have been analyzed and assessed at its conclusion. Finally, a number of policy recommendations are presented for researchers and respective sector stakeholders. Key terms: Venture capital, Start-up, Islamic finance, Mudarabah, Musharakah,
Accelerating financial inclusion through Islamic finance institutions in Mauritania
Financial inclusion is seen as a catalyst for broad-based economic progress by encouraging investment, entrepreneurship, job creation, education, and healthcare. Consequently, it has the potential to diminish income disparities, alleviate poverty, and enable women to participate in inclusive economic growth. Nonetheless, the emergence of Islamic finance, increasingly recognized worldwide, offers a promising avenue for fostering financial inclusion, particularly in developing nations like Mauritania. Yet, the extent to which adherence to Islamic finance principles and the utilization of Islamic financial products contribute to improving access to formal financial services in Mauritania has not been thoroughly examined. Therefore, this study seeks to investigate the role Islamic finance can play in enhancing financial inclusion in Mauritania. To achieve this, the study explored the theoretical background of Islamic finance and its relationship with financial inclusion, factors of financial inclusion, the impact of individuals' perceptions on the usage of Islamic finance products. The study utilized both qualitative and quantitative methods, relying on primary and secondary data. Statistical analysis using SPSS software was employed to examine the factors of financial inclusion, the impact of individuals' perceptions on the usage of Islamic finance products, and the effect of Islamic finance on enhancing financial inclusion, through qualitative analysis of the questionnaire administered to various segments of society including employees and students. The study results indicated that Islamic finance has a positive relationship with financial integration, observed through both qualitative and quantitative analysis. Experimental investigations conducted in the study showed that factors of financial integration (gender, age, income, and educational attainment) influence financial integration. The study also revealed that awareness of financial inclusion is further enhanced by awareness of Islamic finance. Additionally, the study indicated that a significant portion of Mauritania resist integration, citing religious reasons as a barrier, making raising awareness of Islamic finance necessary for financial inclusion. Furthermore, the study concluded that Mauritania prefer integration through Islamic financial institutions. However, the Mauritanian experience in this area is relatively recent and in a legal and operational environment distinct from traditional institutions, which has led some to question its Islamic nature. This scientific message contributes theoretically and experimentally to the literature of financial inclusion by studying the determinants of using Islamic finance products and the impact of Islamic finance on enhancing financial inclusion in Mauritania. This was done through quantitative and qualitative measurements of the impact of Islamic finance on financial inclusion through the perceptions of individuals and stakeholders and their utilization of Islamic finance. Therefore, the study contributed to policy directions regarding financial inclusion and Islamic finance in Mauritania. Keywords: Financial inclusion, Islamic finance, Mauritania, and Accelerating.
The evaluation of the islamic banking experience emerging in Ethiopia
Islamic Banking is a banking system that is supposed to adhere to the Islamic Shariah principles while implementing financial transactions. The primary goal of Islamic banking is to provide financial services that benefit households and society while following Islamic ethical standards. The Islamic banking operations started in Ethiopia in 2013 through window-based interest-free services and as fully-fledged bases in 2020. This study assesses the emerging Islamic banking experience in Ethiopia, especially the newly established ones. The study further tries to look into the general performance of these banks, their future outlook, and the prominent opportunities and challenges that the institutions face. To collect data for the research an online survey questionnaire has been distributed to residents of Jigjiga City, Ethiopia, consisting of academics and specialists in Islamic Banking as well as the public. A total of 98 respondents participated in the study survey. The main findings of the study have shown that the public has a great level of confidence in the newly established Islamic banks' services and the banks can play a significant role in the economic development of the country. The results further revealed that the newly established Islamic banks have good customer service and can promote financial inclusion within the nation. Another finding of the study is that the banks are struggling with issues such as a lack of transparency, absence of public awareness, shortage of skilled staff, and regulatory challenges. The research findings seem to signify that there is an optimistic future for the Islamic banking industry in Ethiopia, and the newly established banks are generally performing effectively so far, even though they are facing some challenges, which is relatively ordinary for every novel industry. It is hence endorsed that the policymakers in Ethiopia should encourage these emerging financial industries that will potentially assist in the country's financial stability and economic prosperity.
Azalan müşareke ile taşıt finansmanı: İslami finans prensiplerine uygun bir model önerisi
Bu çalışma, İslami finans prensiplerine uygun bir şekilde taşıt finansmanı sağlamaya yönelik bir finansman modeli sunmayı amaçlamaktadır. İslami finans prensipleriyle finansman sağlayan mevcut yöntemlerde genellikle borç temelli yaklaşımların kullanılması, taşıt finansmanı alanında İslami finans prensipleriyle uyumlu ve ortaklık temelli alternatif modellerin geliştirilmesi sonucunu doğurmuştur. Bu çerçevede çalışmada, azalan müşareke yöntemi incelenmiş ve Türkiye için taşıt finansmanına yönelik bir model önerisi sunulmuştur. Araştırma, nitel doküman analizi yöntemiyle gerçekleştirilmiş olup bu yöntem sayesinde azalan müşareke ile taşıt finansmanı hakkında kapsamlı bilgilere ulaşılmıştır. Çalışmada, azalan müşarekenin tanımı, özellikleri, tarihsel gelişimi, uygulama örnekleri ve fıkhi görüşler ele alınmıştır. Ayrıca, Türkiye'deki mevcut taşıt finansmanı modelleriyle karşılaştırılarak, azalan müşarekenin uygulanabilirliği ve potansiyel katkıları değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda, azalan müşareke yönteminin İslami finans prensiplerine tam uyumlu, ortaklık temelli ve uygulanabilir bir finansman modeli olduğu sonucuna varılmıştır.
Katılım sigortacılığı sisteminde retekâfül
Tekâfül/katılım sigortacılığı, konvansiyonel sigortaya karşı alternatif olarak sunulmuş bir risk yönetimi anlayışıdır. Retekâfül de aynı doğrultuda fıkhî uyum iddiasıyla sigorta sisteminin ayrılmaz bir parçası olan reasüransa alternatif olarak ortaya çıkmıştır. Tekâfül sisteminin gücü ve istikrarı retekâfül şirketlerinin mali kapasitelerine ve aynı zamanda retekâfül uygulamalarının İslam hukuku ilkeleri ile uyumuna bağlıdır. Katılım finansın konvansiyonel sistemden ayrıştığı önemli bir husus olan şerʿî yönetişim retekâfül programının uygulanmasında belirleyici olmalı ve retekâfül anlaşmalarının düzenlenmesinden programlarının uygulanmasına sürecin her aşamasında aktif biçimde yürütülmelidir. Tekâfül sigortacılığının ilk yıllarında sektörün sürdürülebilirliği amacıyla retekâfül operatörlerinin sayı ve kapasite bakımından yetersiz oluşu zaruret bağlamında konvansiyonel reasüransla iş birliği uygulamalarına yol açmıştır. Bu çalışmada retekâfül sistemi tüm boyutlarıyla ele alınırken zamanla ticari bir esnekliğe dönüşen uygulamaların sistemin bağımsızlaşmasına ve gelişmesine olan negatif yansımaları araştırılmıştır. Nitel yöntem ve keşifsel araştırma deseni kullanılarak retekâfülün işleyişi ve gelişimi geleneksel reasürans ile mukayese edilerek incelenmiştir. Sektör raporları, şirket faaliyet raporları, ilgili mevzuatlar, standartlar ve resmi web sitelerinden elde edilen veriler aracılığıyla uygulamalar değerlendirilmiştir. Bu çalışmada önceki çalışmalardan farklı olarak retekâfül bütüncül bir bakış açısıyla ele alınmış, retekâfül için olması planlanan sistem ile uygulamanın karşılaştırılmalı analizi yapılmaya çalışılmış, uygulamadaki problemlere bazı çözüm önerileri sunulmuştur. Bu kapsamda zaruretin varlığının dahi tartışıldığı ancak zaruret bağlamında değerlendirilen uygulamaların reformuna yönelik çabaların yetersiz olduğu öne çıkmaktadır. Zaruret fetvasının uygulanması sürecinde bazı parametreler geliştirmenin ve standartlar belirlemenin fıkhî uyumu ve buna bağlı olarak retekâfül sistemini güçlendireceği öngörülmektedir. Öte yandan retekâfül sisteminin yeterince gelişememesinin arka planında retekâfülün teberru akdi üzerinden temellendirilmesi ve bu eksende tasarlanan işletme modellerinin karmaşıklığı ve teknik maliyetlerinin görece yüksek olması da yer almaktadır. Bu çerçevede önemli referans kaynağı olan ancak realiteyi tam anlamıyla yansıtamayan AAOIFI ve IFSB retekâfül standartlarının revize edilmesinin de olumlu sonuçlar doğuracağı öngörülmektedir. Anahtar Kelimeler: İslami Finans, Katılım Sigortacılığı, Tekâfül, Şerʿî Uyum, Katılım Reasürans
Islamic banking in Uganda: Prospective benefits, prospective challenges and lessons learned from the Malaysian experience
Islamic banking (IB) is gaining popularity in Uganda, fueled by its feasibility, legal framework, and challenges. In this research, the determinants of Ugandans' intention to use IB are investigated: religiosity, attitude, and subjective norms. This study gives an account of the regulatory framework of Islamic finance in Malaysia by exploring its evolutionary history, which will be of use to IB in Uganda. It explores the potential solutions toward achieving Shariah compliance, increasing consumer satisfaction, and enhancing financial literacy. This study compares IB in East Africa, briefly focusing on Tanzania, Rwanda, Kenya, and Uganda, highlighting the region's regulatory dynamics and prospects for growth. The qualitative inquiry revealed that adopting IB in Uganda will increase financial service alternatives and economic inclusion. It found that numerous challenges await its adoption, like limited Shariah compliance and minimal Shariah training for staff and corruption, etc. On the lighter side for Uganda, it can emulate offering tax incentives embracing service quality, and customer satisfaction, among others, from the Malaysian experience. On a positive note, Uganda can learn from Malaysia by adopting Malaysian practices such as providing tax incentives and customer satisfaction, and service quality. The focus was on the past lessons from the Malaysian experience and how they could be used to advance IB, particularly in Uganda. The recommended solutions include service delivery, SME financing, tax relief, and public education campaigns. The lessons and challenges learned in Malaysia to enhance IB and finance in Uganda are presented in the report.
دور البنك الإسلامي للتنمية في تمويل المشاريع التنموية: دراسة حالة بوركينا فاسو
The Islamic Development Bank plays an active role in financing development projects in the member states of the Organization of Islamic Cooperation. These financings have met the needs of member countries, as they rely on interest-free Islamic financing principles. This research aims to study the role of the Islamic Development Bank in financing development projects in Burkina Faso. It also seeks to review the main funded projects, the methods used in financing them, and to highlight their impact on enhancing development in Burkina Faso. The study followed a descriptive approach to examine existing literature on the subject, as well as an analytical approach to assess the efficiency of the Islamic Development Bank's financing in achieving economic and social development in Burkina Faso. The study concluded that the Islamic Development Bank plays an effective role in promoting economic and social development in Burkina Faso, having financed more than 217 projects worth $4.6 billion across various sectors, including energy, infrastructure, agriculture, education, healthcare, and others. The study recommended increasing allocations to strategic sectors in Burkina Faso, with a particular focus on the agricultural sector, given its priority status due to its role in supporting the economy and improving people's lives. Keywords: Islamic Development Bank, Islamic finance, development, Burkina Faso.
Gana'da dijital finansal katilim ve ekonomik büyüme
This study empirically examines the impact of financial inclusion (FI) on economic growth (EG) in Ghana during the period 2004 to 2023. This study employed Autoregressive Distributed Lag (ARDL) cointegration to investigate the cointegration effect between the predictor variable (financial inclusion) and the dependent variable (GDP per capita) while considering macroeconomic control variables (inflation, trade, and population). This study further implemented principal component analysis (PCA) to measure the financial inclusion index (FII) to avoid multicollinearity and reduce dimensionality. The bound test confirmed a strong cointegration effect of GDP per capita and among the predictor variables. The long-run (LR) main findings show that FII has a positive and substantial effect on economic expansion, while trade openness and inflation show a significant negative effect on economic expansion in the LR. The short-run (SR) dynamic main findings indicate that FII and inflation have no immediate effect in the SR. Conversely, population growth revealed a significant negative effect on per capita income in the SR. Moreover, the correlation test analysis further revealed a positive and substantial relationship between FII and economic expansion in Ghana. Therefore, policymakers, financial regulators, and the government of Ghana should expand the leverage of FI by targeting disadvantaged and vulnerable people who lack financial access while stabilizing and managing macroeconomic control variables to promote economic development and financial sustainability in the LR. Additionally, the findings from the literature reveal that DFI has a significant impact on Islamic finance and banking stability, enhancing financial access, operational efficiency and adherence to Shariah-compliant financial services, which leads to inclusive growth.
Ulusal entelektüel potansiyelin ekonomik kalkınmaya etkisi: Mukayeseli bir analiz
Son yıllarda özellikle firmalar ve uluslar açısından emek ve sermaye miktarı ile açıklanamayan üretimin ve büyüme potansiyelinin, yeni bir bakış açısı ile entelektüel sermaye olarak değerlendirildiği bir literatür oluşmuştur. Yeni bir alan olması ve hesaplamalarda kullanılacak henüz ortak kabul görmüş akademik veya kurumsal bir endeksin olmayışı, bilim insanlarının genelde insan, pazar, süreç ve inovasyon öğelerini birçok farklı bileşenle değerlendirdikleri birçok endeksin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. İslami iktisatta kalkınmanın maddi ve manevi olarak dengeli olması önerilmektedir. Genellikle firmalar düzeyinde entelektüel sermaye yaklaşımını temel alan ulusal entelektüel sermaye yaklaşımları, somut ve maddi olmayan birçok farklı göstergeyi kullanarak, verimlilik ile büyüme ve kalkınma açısından ülkelerin gelecekteki durumlarını belirlemeye çalışmaktadır. Bunu yaparken, bağımlı değişken olarak genellikle sadece maddi boyutu gösteren GSYİH kullanılmaktadır. Bu çalışmada, geleneksel entelektüel sermaye hesaplama yöntemleri incelenerek, mevcut bileşenlerin dışında İslami olarak ahlak ve etik bileşenlerinin de dahil edildiği ve verimlilik yerine bereket terimi referans alınarak belirlenmiş öğelerden ve bileşenlerden oluşan yeni bir endeks oluşturulmuştur. Bu endeks, Ulusal Entelektüel Potansiyel olarak adlandırılmıştır. Ulusal Entelektüel Potansiyel Endeksinde; eşit ağırlıklara sahip Ulusal İnsan Potansiyeli, Ulusal Pazar Potansiyeli, Ulusal Süreç Potansiyeli ve Ulusal Yenileme Potansiyeli başlıklarının her birinde 9 olmak üzere, toplam 36 bağımsız bileşen bulunmaktadır. Endeksin bağımlı değişkenleri ise Refah Endeksi olarak adlandırılmaktadır. Refah endeksi, eşit ağırlıklara sahip Ulusal Huzur Potansiyeli ve Maddi Boyuttan oluşmaktadır. Ulusal Huzur Potansiyeli de 9 bileşenden oluşmaktadır. Maddi boyut ise GSYİH olarak belirlenmiştir. 2013-2022 yılları arasındaki 10 yıllık verilerin elde edilebildiği 46 ülke üzerinden gerçekleştirilen analizde STATA paket programı ile panel veri modeli kullanılmıştır. Modelde yer alan bağımsız değişkenlerin, bağımlı değişkenler üzerindeki etkiler incelenerek ülke sıralamaları oluşturulmuştur. Öncelikle veriler min-max yöntemi ile normalizasyon işlemine tabi tutulmuştur. Hem bağımlı değişkenler olarak Refah Endeksi, hem de ayrı ayrı Ulusal Huzur Potansiyeli ve Maddi Boyut üzerindeki etkiler test edilmiştir. Bu sayede karşılaştırma yapabilmek amaçlanmıştır. İlgili denkliklerin analizinde panel en küçük kareler yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlardan Ulusal Entelektüel Potansiyel endeksinin; Refah Endeksi, Ulusal Huzur Potansiyeli ve Maddi Boyut üzerinde pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı etkisinin olduğu görülmüştür. 46 ülkenin ortalama puanlarına göre sıralanmasında, Batı Avrupa ülkelerinin ilk sıralarda yer aldığı görülmektedir. Refah Endeksi, Ulusal Huzur Potansiyeli ve Maddi Boyut açısından gerçekleştirilen ülke sıralamalarında çok büyük farklılıklar gözükmemektedir. İİT üyesi ülkeler olarak analize tabi tutulan Malezya, Endonezya, Türkiye ve Kazakistan sıralamalarda çok üst sıralarda yer almamıştır Nispeten Malezya'nın daha iyi ortalama puana sahip olduğu görülmektedir. Ulusal Entelektüel Potansiyel Endeksi, benzerlikleri açısından İslamilik Endeksi ve NIC Endeksleri ile de mukayese edilmiştir. Ülke sıralamaları her iki endeks sonuçları ile farklılıklar göstermektedir. Özellikle NIC endeksi ile daha farklı sonuçlar elde edilmiş olmasına rağmen, İslamilik Endeksi ile daha yakın sonuçlarla karşılaşılmıştır. Bu durum da İslami iktisat temelinde Ulusal Entelektüel Potansiyeli ölçmeyi amaçlayan bu çalışmada, gösterge seçimine göre ülke puanlarının farklılaştığını göstermektedir.
İslami finansal gelişmenin çevre üzerindeki etkisi
Ekonomik büyümenin temel belirleyicilerinden biri olan finansal gelişme, ekonomik faaliyetlerin etkin bir şekilde finanse edilmesini sağlayarak yatırımları ve büyümeyi destekleyen bir süreçtir. Ancak günümüzde ekonomik büyümenin yanı sıra çevresel etkiler de giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Bu bağlamda, faizsiz finansal araçlar, risk paylaşımı ve etik ilkelere dayanan İslami finans, konvansiyonel finanstan farklı olarak çevresel sürdürülebilirliğe daha duyarlı bir yaklaşım sunma potansiyeline sahiptir. Bu çalışma, finansal gelişmenin çevre üzerindeki etkilerini inceleyerek, İslami finansın bu süreçteki rolünü değerlendirmeyi amaçlamaktadır. 2013-2022 yılları arasını kapsayan ve BAE, Bangladeş, Endonezya, Kuveyt, Malezya, Nijerya, Pakistan, Suudi Arabistan, Türkiye, Umman ve Ürdün olmak üzere 11 İslam ülkesini içeren panel veri analizi yoluyla, İslami ve konvansiyonel finansal gelişme ile ekonomik büyümenin çevre üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Çalışmada, yatay kesit bağımlılığının bulunmaması ve aykırı gözlemler ile değişen varyansın varlığı dikkate alınarak, Huber (1964) tarafından geliştirilen Robust En Küçük Kareler (RLS) yöntemi tercih edilmiştir. Böylece, aykırı gözlemler ve değişen varyans kaynaklı sapmalar minimize edilerek, elde edilen sonuçların güvenilirliğini artırılmış ve modelin istatistiksel sağlamlığı desteklenmiştir. Ayrıca, literatürde yaygın olarak kullanılan dar çevresel göstergelerin aksine, kapsamlı ve çok boyutlu iki gösterge olan ekolojik ayak izi ve yük kapasitesi faktörü kullanılmıştır. Hem LEF hem de LLCF modelinin analiz bulguları, değişkenler arasında anlamlı ilişkiler olduğunu ortaya koymaktadır. Ancak beklentilerin aksine, İslami finansal gelişmenin çevresel etkisi olumsuz bulunurken, konvansiyonel finansal gelişme çevreye olumlu katkı sunmaktadır. Ayrıca, EKC ve LCC hipotezleri aracılığıyla test edilen ekonomik büyümenin çevre üzerindeki doğrusal olmayan etkileri desteklenmemektedir.
Katılım bankacılığı algısının davranışsal iktisat perspektifinden analizi
Katılım Bankacılığının Türkiye'deki sektör payı her geçen yıl artış gösterse de henüz istenen düzeyde bulunmamaktadır. Bunun sebeplerini araştırmaya yönelik pek çok akademik çalışma bulunmaktadır. Bu tezin amacı ise Katılım Bankacılığı tercihinin Davranışsal İktisat perspektifi ile değerlendirilerek "çerçeveleme etkisi" altında nasıl değiştiğini ve bu durumun Katılım Bankacılığına olan etkisini incelemektir. Araştırmada deneysel çalışma gerçekleştirilmiş olup, kontrol grubu ve deney grubu olarak iki gruptan oluşmaktadır. Her iki gruba da Katılım Bankacılığı tercihine yönelik aynı finansal sonucu oluşturan soru yöneltilmiştir. Ancak deney grubuna sorudan önce çerçeveleme etkisi içeren metin ön okuma yaptırılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; kontrol grubu %69 Konvansiyonel Banka, %31 Katılım Bankacılığı tercihinde bulunurken; deney grubu ise %72 Katılım Bankacılığı, %28 Konvansiyonel Banka tercihinde bulunmuştur. Bu sonuç çerçeveleme etkisinin Katılım Bankacılığı tercihinde ciddi bir değişim oluşturduğunu göstermektedir. Aynı şekilde deneyin devamında katılımcıların Katılım Bankacılığı algı düzeylerini ölçen sorulara verilen yanıtlarda da %9'luk pozitif bir değişim gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlar neticesinde Katılım Bankacılığının daha geniş kitleler tarafından benimsenmesine yönelik politika önerileri sunulmaktadır. Çalışma, Davranışsal İktisat yaklaşımının ve özelde çerçeveleme etkisinin finansal tercihlerde etkisi olduğunu ortaya koymakta ve Katılım Bankacılığı alanında daha etkili iletişim ve pazarlama stratejileri geliştirilmesine katkıda bulunmaktadır. Çalışmanın Katılım Bankacılığı algı yönetiminde ve tercihin artırılmasında uygulamaya yönelik önemli çıktılar sunarak, Katılım Finans Strateji Belgesi'nde de yer alan Algı ve Farkındalık temasına katkı sunacağı değerlendirilmektedir.
İslam ekonomisi perspektifinden sürdürülebilir tarım ve agritech iş modeli önerisi
Bu çalışmanın amacı, sürdürülebilir tarımla ilgili sorunların tespit edilmesi ve çözümüne yönelik İslami ilkelerle uyumlu, kapsayıcı ve yenilikçi bir agritech iş modelinin önerilmesidir. Sürdürülebilir tarımla ilgili sorunların tespitine yönelik literatür taraması yapılmıştır. Bu kapsamnda elde edilen sorunlar 7 kategoriye ayrılarak aktarılmıştır. Sonrasında sürdürülebilir tarımla ilgili tespit edilen bu sorunların çözümüne yönelik İslam ekonomisinin ilkeleri ve İslami finansın sunduğu enstrümanlar temel alınarak; müzâraa, müsâkāt, muğārese ve icâre gibi tarımsal ortaklık ve kira sözleşmeleri ile selem, istisna, murabaha, sukuk, kitle fonlaması ve karz-ı hasen gibi finansal araçların, çağdaş tarım uygulamalarıyla entegre edildiği bir iş modeli önerilmiştir. Önerilen bu modelin geliştirilmesi ve uygulanabilirliğinin artırılması için, akademisyenler, uzmanlar ve tarımsal işletme sahiplerinden oluşan 22 kişiyle mülakatlar yapılmıştır. Yapılan mülakatlar sonrasında modelin anlaşılabilirliği, uygulanabilirliği, güçlü ve zayıf yönleri, İslami ekosisteme katkısı değerlendirilmiş olup, modelin geliştirilmesine yönelik katılımcıların önerileri alınmıştır. İkinci olarak, katılımcıların önerileri değerlendirilerek modelde yapısal değişiklikler yapılmış ve geliştirilen model önerisi nihai yapısıyla sunulmuştur. Üçüncü olarak, geliştirilen bu modelin çiftçiler ve arazi sahipleri tarafından uygulanabilirliğinin değerlendirilmesi için 11 kişiyle mülakatlar yapılmıştır. Bu aşamada yapılan mülakatlar ile geliştirilen modelin anlaşılabilirliği, uygulanabilirliği, karşılaşılan sorunları çözmedeki etkinliği değerlendirilmiştir. Yapılan mülakatlar sonunda, Türkiye'de tarım sektöründe yapısal değişimlerin yapılmasının gerekli olduğu, geliştirilen modelin uygulanabilirliğinin yüksek olduğu, sürdürülebilir tarımın sağlanmasında etkili olacağı ve İslami finans ekosisteminin tarım sektörüne aktarılmasında önemli fırsatlar sunacağı sonuçlarına ulaşılmıştır. İslami bir perspektifle ele alınan tarım konusunun hem teorik hem de uygulamaya yönelik olarak ele alınması, Türkiye'de tarım sektörünün Dünya'daki teknik ve teknolojik gelişmelere uygun olarak geliştirilmesine ve tarımsal sürdürülebilirliğin sağlanmasına yönelik önemli katkılar sunması amaçlanmaktadır.
Etı̇yopya'da ı̇slamı̇ fı̇nansa ı̇lı̇şkı̇n kamuoyu algısı: Addı̇s Ababa ve Oromı̇a örneğı̇
Bu çalışma, Etiyopya'daki insanların İslami finans konusundaki farkındalığını ve algısını analiz etmekte ve bu faktörlerin finansal katılımı sağlamak için nasıl birlikte çalıştığını araştırmaktadır. Şeriat ilkelerine dayanan İslami finans ürünleri, potansiyel olarak toplumun yetersiz hizmet alan kesimlerine ulaşabilecek faizsiz, etik, varlığa dayalı hizmetler sunmaktadır. Ancak Etiyopya'da İslami finansın potansiyeli, halk tarafından kapsamlı bir şekilde anlaşılmaması nedeniyle hiçbir zaman hayata geçirilememiştir. Dolayısıyla bu tez, Etiyopya'da halkın İslami finansa yönelik bilgi, görüş ve tutumlarını ölçmeyi ve finansal katılımı teşvik etmedeki potansiyel etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu tez için yapılan ankete katılan 322 kişiden toplanan veriler Pearson korelasyon ve t-testi analiz teknikleri kullanılarak analiz edilmiştir; sonuçlar, İslami finans konusunda halkın farkındalığı ile finansal katılım arasında istatistiksel olarak anlamlı yüksek pozitif bir ilişki olduğunu göstermektedir. Buna karşılık, halkın algısının zayıf ancak anlamlı bir negatif etkiye sahip olduğu bulunmuştur; bu da belirsizlik ve yanlış anlamanın halkın güvenini ve katılımını azaltmaya devam ettiği anlamına gelmektedir. Yaş, eğitim ve din gibi biyografik veriler analiz edilmiş ve bu faktörlerin kamu algısı ve farkındalığının şekillenmesinde önemli bir rol oynadığını göstermiştir. Bu çalışma, İslami finansın Etiyopya'nın finansal kapsayıcılık gündemine önemli ölçüde katkıda bulunabilmesi için toplumsal farkındalığı artırmanın, yanlış algıları ortadan kaldırmanın ve elverişli düzenleyici ortamlar yaratmanın kilit belirleyiciler olduğu sonucuna varmaktadır. Bu bulgular, İslami finansı etik, kapsayıcı ve sürdürülebilir finansal güçlendirme için bir araç olarak kullanmak isteyen politika yapıcılar, finans kurumları ve kalkınma paydaşları için çıkarımlara sahiptir.
Stakeholder prioritisation of green sukuk challenges under uncertainty: A mixed-methods study using Bayesian Best–Worst Method
Green Sukuk is a Shariah-compliant financial innovation designed to fund environmentally sustainable projects, has attracted growing attention as a potential bridge between Islamic finance and global sustainability agendas. However, despite increasing issuances in countries such as Malaysia, Indonesia, and Saudi Arabia, the Green Sukuk market remains limited in scope, uneven in development, and fragmented in governance. This dissertation investigates multidimensional barriers constraining market growth and proposes a structured framework for prioritising and addressing them. This study adopts an integrated methodology that combines systematic and bibliometric literature reviews, expert interviews, and Bayesian Best-Worst Method (BWM) analysis. Literature mapping identifies thematic gaps in conceptual clarity, regulatory coherence, and stakeholder alignment. Qualitative insights from expert interviews uncovered the contextual, institutional, and ethical dynamics shaping the market. The BWM, used here as a probabilistic decision tool, enables nuanced prioritisation of challenges and potential solutions under uncertainty. The findings reveal a set of critical barriers, such as Shariah-Green misalignment, fragmented certification mechanisms, and low investor awareness, that vary in intensity across jurisdictions. The study's triangulated approach allows for the construction of a stakeholder-informed challenge taxonomy and flexible decision framework applicable to emerging and established Islamic finance contexts. By integrating decision science with ethical and institutional analyses, this study offers practical and conceptual insights into the evolving landscape of Islamic green finance.
Katılım bankacılığında sorunlu kredilerin valrık yönetim şirketine satışı uygulamasının analizi ve yeni bir sistem önerisi
Bu çalışmanın amacı, katılım bankalarının sorunlu kredilerin çözümlenmesi sürecinde kanuni zorunluluklar sebebiyle iş birliği yapmak durumunda kaldığı varlık yönetim şirketlerinin yerine katılım bankacılığı ilkelerine göre çalışan bir alternatif yapı önerisi sunmaktır. Bu amaç üzere öncelikle katılım bankacılığı ve katılım bankacılığında krediler konusu teorik çerçevede ele alınmıştır. Daha sonra, ülkemizdeki bankacılık sisteminde sorunlu kredi çözümleme sürecinde kilit rol oynayan varlık yönetim şirketlerinin çalışma yöntemleri incelenmiş ve İran, Pakistan, Mısır, Endonezya ve Malezya'da sorunlu kredilerin çözümlenme yöntemleri ortaya konmuştur. Çalışmanın son bölümünde, katılım bankalarının sorunlu kredi süreçlerinde yer alan tüm taraflardan birincil veriler elde etmek adına yapılmış olan saha çalışmasına yer verilmiştir. Nitel bir yönteme dayalı bu çalışmada araştırma deseni olarak, katılımcıların olayları kendi ifadeleri ile ortaya koyduğu fenomenolojik yaklaşım tercih edilmiştir. Ve saha araştırması kısmında katılım bankalarının sorunlu kredilerle ilgili birimlerinde görevli 20 personel, katılım bankalarının sorunlu kredi süreçlerine dış paydaş olarak yer alan 5 avukat ve katılım bankasından kullandığı kredisi sorunlu krediye dönmesi sonrası varlık yönetim şirketlerine satılmış 10 katılım bankası müşterisi ile yarı yapılandırılmış mülakat sorularına dayanan görüşmeler yapılmıştır. Görüşmeler sonunda elde edilen veriler analiz edilmiş ve bu analiz sonucuna dayanarak katılım bankalarının sorunlu kredi çözümleme süreçlerinde yer alabilecek bir alternatif yapı önerisi ortaya konmuştur. Bu alternatif yapının çalışma yöntemlerinin belirlenmesinde de Türkiye Katılım Bankaları Birliği Danışma Kurulu'nun konuya dair görüşü temel alınmış ve 3 farklı ortaklık yapısında faaliyet gösterebilecek alternatif bir yapı önerisi sunulmuştur.
Sudan'da yerli ve küresel makroekonomik faktörlerin borsa üzerindeki etkisi
This study aimed to examine the impact of global and local macroeconomic factors on the stock market in Sudan using quantile regression methodology for the period 2007 to 2018. The results indicated that the Khartoum stock market returns were influenced by global factors such as the VIX before the separation of Sudan in 2011, while after the separation, the returns were more influenced by local factors including the Murabaha rate, exchange rate, and inflation. The exchange rate was found to have a significant positive impact on the stock market in the second period, while the inflation rate was found to have a significant positive impact as well. On the other hand, the Murabaha rate and OVX were found to have a significant impact in the second period, while they were insignificant in the first period. The VIX was found to have a negative significant impact on the stock market in the second period, while it was insignificant in the first period. These findings suggest that the separation of Sudan in 2011 changed the performance and sensitivity of the Khartoum stock market to different factors and have implications for investors and mark participants.
Tanzanya'da İslami bankacılık hizmetlerinin İslami hukuka uygunluğuna ilişkin banka müşterilerinin algısı
Genel olarak, İslami bankacılık ve finans literatüründe müşteri algısı ve İslam hukuku uyumuna ilişkin çalışmaların sayısı oldukça fazladır, ancak müşterilerin banka seçiminde kullanılan diğer faktörler hakkında Şer'i Uyuma verdikleri ağırlık konusunda daha çok araştırma yapılması gerekmektedir. Bu çalışma, İslami banka müşterilerinin bankalarının İslam hukukuna uygunluğunu nasıl algıladıklarını ve bu ayağın (İslam hukuku uyumluluğu) banka seçiminde diğer üç faktör/kriter ile karşılaştırıldığında müşterileri İslami bankaları tercih etmede ne durumda olduğunu analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla kullanılan kriterler müşterinin İslami bankacılık uygulamalarına ilişkin farkındalığı; İslam bankası hizmet kalitesi ile müşteri memnuniyeti ve özellikle Tanzanya Birleşik Cumhuriyeti'nde müşterilerin bir İslami banka seçiminde müşterilerin dikkate alacakları diğer kriterler/faktörlerden neler olduğunu analiz etmektir. Kesit niceliksel bir yöntem kullanılarak, İslami Banka ürünleri sunan beş (5) bankadan, kapalı uçlu bir anket kullanılarak, rastgele seçilen ve tanımlayıcı istatistiklerle analiz edilen 305 İslami banka müşterisinden oluşan bir popülasyondan veriler derlenmiştir. Sonuçlar, Tanzanya'daki İslami banka müşterilerinin, bankaların İslam hukukuna uygun olarak algıladıklarını ve İslami Bankaların müşteri seçiminde İslam hukukuna uygunluğun üst düzeyde olduğunu göstermektedir. Elde edilen bulgulara dayanarak, Tanzanya'daki İslami banka müşterilerinin, İslami bankalara en çok tercih etmeye faktörün İslami bankaların İslam hukuku uyumu konusunda olumlu bir algıya sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Diğer tüm faktörler daha görece geride kaldığı görülmüştür. Bu bağlamda, İslami bankaların farkındalık, güveni korumak ve sundukları hizmetlerin kalitesini gözlemlemek için dokümantasyona ve işlemlerin açıklığına olan bağlılıklarını artırmalarının müşterilerin memnuniyetini belirleyen önemli faktörler olduğu tespit edilmiştir.
Yeşil İslami finansın sürdürülebilir kalkınmadaki rolü: Malezya tecrübesi
Bugün dünya kirlilik ve iklim sorunlarından mustarip olmakta, bu nedenle bu problemlere karşı sosyal ve mali kurumlar birlikte mücadele etmektedirler. Sosyal adaleti ve düzeni sağlamayı amaçlayan İslami finans, iklim sorunlarıyla mücadele etmek için her zaman en iyi çözümleri aramaktadır. Bu çalışmada, Malezya deneyimini bir model olarak benimseyerek, yeşil İslami sukukun yeşil projelerin finansmanındaki ve sürdürülebilir kalkınmanın sağlanmasındaki rolü incelenmektedir. Bu çalışma tamamen yeşil sukukun Malezya piyasası üzerindeki etkisinin analizlerine dayanmaktadır. Son olarak, çalışma, İslam ekonomisi ve finansının ekonomik, sosyal ve çevresel düzeylerde olumlu bir etki elde etme yeteneğini kanıtlamaktadır.
İşyeri kapsayıcılığının gelişiminde İslami liderliğin rolü
İşletme yönetimi açısından son yıllarda üzerinde önemli çalışmalar yapılan konulardan olan işyeri kapsayıcılığı ve İslami liderlik kavramları bu çalışmanın çıkış noktasıdır. Bu çalışmanın amacı üst düzey yöneticilerin işyeri kapsayıcılığı ve İslami liderlik kavramları hakkındaki bilgi ve tutumlarını ölçmek ve işyeri kapsayıcılığının gelişiminde İslami liderliğin rolünü tespit etmektir. Araştırmada öncelikle teorik olarak liderlik, İslami liderlik ve işyeri kapsayıcılığı kavramları ele alınmıştır. Araştırmanın ilk bölümünde liderlik kavramı açıklanmış ve işletme yönetimi açısından tarihsel süreç içerisinde ele alınmıştır. Bu bağlamda liderlik teorileri klasik ve modern liderlik teorileri olarak ayrı başlıklar altında açıklanmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde İslami liderlik kavramı ele alınmıştır. İslami liderlik kavramının tanımı yapıldıktan sonra İslamli liderliğin boyutları ve İslami liderlerin taşıması gereken özellikler 14 başlıkta ele alınmıştır. Bölüm sonunda ise geleneksel liderlik ile İslami liderliğin farkları ele alınmıştır. Araştırmanın üçüncü bölümünde işyeri kapsayıcılığı kavramı ele alınmış olup işyeri kapsayıcılığı kavramının tanımı, özellikleri, faydaları, önemi ve işyeri kapsayıcılığı ile farklılıkların yönetimi kavramlarının farkları ele alınmıştır. Araştırmanın uygulama kısmında çeşitli sektörlerde faaliyette bulunan CEO, CFO vb. ünvanlara sahip yöneticiler ile mülakatlar yapılmıştır. 33 üst düzey yöneticiyle yapılan mülakatlar nitel analizler için elverişli bir analiz programı olan MAXQDA aracılığıyla incelenmiş elde edilen veriler yorumlanmıştır. Yapılan analizler sonucunda Türkiye'de işletme yönetimi açısından İslami liderlik ve işyeri kapsayıcılığının pek duyulmadığı ancak uygulamada yöneticilerin hem İslami lider davranışları hem de kapsayıcı uygulamaları yaptıkları tespit edilmiştir. Bu çalışma neticesinde kavramların bilinirliği ve tanımlamaları tespit edilmiş olup bu kavramların özellikleri de belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmaya konu örgütlerin kapsayıcılık faaliyetleri, uyguladıkları liderlik stratejileri ve İslami liderliğin işyeri kapsayıcılığına etkisi tespit edilmiştir.
The impact of oil shocks on bank profitability in net oil-importing countries: A comparison between Islamic, investment and conventional banking
Banks take a central position in the financial sector, playing many essential roles, such as facilitating the transmission mechanism of monetary policy and acting as intermediaries between savers and borrowers. On the other hand, oil is one of the primary inputs of economic activities, and its fluctuation becomes the major source of economic instability, causing major microeconomic and macroeconomic indicators to deteriorate. Because of their critical roles in the economy, their relationship attracts the attention of researchers, bankers, market participants, policymakers, and regulators. There is a growing body of literature that has examined the link between oil shocks and bank performance. However, the previous studies focused on the effect of oil shocks on bank profitability by concentrating on either oil-exporting countries or country-specific studies. The current study endeavors to fill the gap in the literature by extending the previous research. It investigates the impact of oil shocks on bank performance from the perspective of net oil-importing countries, paying close attention to the differences among bank types. The dynamic panel method (generalized method of moments) is used to control for the persistence of profitability and endogeneity in the model. The study found that oil shocks seem to have both direct and indirect impacts on bank profitability. Inflation, economic growth, and real effective exchange rate serve as the transmission channel between oil shocks and bank performance, and this varies according to bank types. Knowing the co-movement of oil shocks with bank performance can help bankers, government officials, and monetary authorities in setting strategies and developing effective policies for the stability of the financial sector.
İslam hukukunda mudarebe ortaklığı ve katılım bankacılığındaki yeri
Ortaklık müessesi, bireylerin tek başına gerçekleştirmesinin zor olduğu yatırımların başka bireylerle çeşitli açılardan bir araya gelerek gerçekleştirmelerine önemli katkılar sağlar. Ortaklıkların tesis ettiği iş bölümü sayesinde bireyler kendi kendilerine yapabilecekleri işlerden çok daha büyük ölçekte işler yapabilirler. Bu bağlamda İslam hukukundaki ortaklık çeşitlerinden mudarebe ortaklığını ele alan bu çalışmada, İslam hukukunun klasik kaynaklarından hareketle mudarebe ele alınmış, öte yandan çağdaş fetva literatüründe mudarebe ortaklıkları incelenmiş ve günümüzde katılım bankacılığında mudarebe uygulamalarının çeşitli yöntemleri ele alınmıştır. Mudarebe sadece geçmişte gördüğü işlev açısından değil, günümüzde katılım bankalarının kullandığı bir araç olması açısından da önemlidir. İslam hukukunda mudarebe ortaklığının yerini ortaya koyma amacını taşıyan bu çalışma, aynı zamanda İslam ekonomisinde mudarebe ortaklığını geçmişten günümüze; günümüz katılım bankacılığındaki uygulamalarıyla birlikte inceleme amacını taşıması bakımından diğer çalışmalardan farklılık arz etmektedir. Bu çalışmada, çalışmanın amacına uygun olacak şekilde birbirinden farklı veri toplama araçları kullanılmıştır. Araştırmanın teorik kısmında literatür taraması yapılmış; alan araştırmasında nitel araştırma yöntemlerinden yarı yapılandırılmış görüşme, doğrudan gözlem ve doküman inceleme tekniklerinden faydalanılmıştır. Katılım bankalarının mudarebe enstrümanının kullanımına dair tüm katılım bankalarının personelleri ile gerçekleştirilen görüşmeler neticesinde mudarebe enstrümanının katılım bankalarında oldukça az kullanıldığı ancak ilgili düzenlemelerle bu kullanımın artırılabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen veriler ışığında mudarebe finansmanının artırılmasına dair öneriler sunulmuştur. Kanun koyucu kurumlar, mudarebenin uygulandığı katılım bankaları ve toplumun mudarebeyle ilgili bilgilendirilmesi neticesinde mudarebenin toplum arasında yaygınlaştırılması mümkün olacaktır. Mudarebe enstrümanının artırılması, günümüz dünyasında İslami finansın gelişimine katkıda bulunacaktır.
Afganistan'da İslami sigortacılığın uygulanabilirliği: Nitel bir araştırma
Afganistan'da İslami finans ve sigortacılık faaliyetleri yeni adım atan faaliyetler olarak tanımlanmaktadır. Bu ülkede İslami sigortacılık ile ilgili henüz herhangi bir uygulama bulunmamaktadır. Genel olarak Afganistan'da İslami finans üzerine yoğunlaşmış kapsamlı akademik çalışmalar yok denecek kadar azdır. Bunun yanı sıra, bu ülkede İslami sigortacılık ve İslami finans önemli bir ihtiyaç olarak görülmektedir. Bu araştırmada iki temel amacı bulunmaktadır. Birincisi, Afganistan'da İslami finans konusu incelenerek elde edilen veriler analiz edilerek uygulama ile ilgili öneriler geliştirilmiştir. Böylelikle, ülkede İslami finansın uygulanabilirliği, gelişimi, engellenen faaliyetler, halkın İslami finans uygulamalarına tepkisi ve İslami finansın uygulanamamasına ilişkin sebepler gibi birçok konu aydınlatılmaya çalışılmıştır. Çalışmada katılımcılar ile yapılan mülakatlardan elde edilen veriler analiz edilerek Afganistan'da İslami finansın uygulamasına ilişkin öneriler geliştirilmiştir. İkinci ise, Afganistan'da İslami sigortacılığın uygulanabilirliğinin irdelenmesi ve uygulanması için uygun bir çerçevenin oluşturulmasına yönelik öneriler geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmada, yarı yapılandırılmış mülakat soruları kullanılarak elde edilen verilerden durum tespiti yapılmıştır. Araştırma yöntemi olarak nitel yöntem tercih edilmiştir. Doküman incelemesi ve yarı yapılandırılmış anket soruları veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Bu bağlamda Afganistan'da İslami sigortacılığın uygulanabilirliğine ilişkin ilgili kurumlardan yetkili isimler ve birimler ile görüşülmüştür. Araştırmanın katılımcılarını Maliye Bakanlığı, Merkez Bankası ve sigorta şirketleri olmak üzere üç gruptan toplam 7 katılımcı oluşturmuştur. Doküman incelemesiyle incelenen diğer ülke tecrübeleri ve elde edilen mülakat verilene göre Afganistan'da İslami sigortacılığın uygulanabilmesi ve geliştirilmesine yönelik öneriler sunulmuştur.
Impact of oil prices and exchange rate fluctuations on Islamic and conventional stocks: Comparative study of Turkiye and Russia
Study tries to find a link between an economy's oil trade position, oil prices, exchange rate depreciation, and the performance of its traditional and Islamic stock market. The study uses two widely used econometric models to do so. One being quantile connectedness approach, and the other being wavelet coherence. As wavelet coherence gives deeper understanding of pairwise correlations, we find our answers there. Russia and Turkiye were picked for substitutes for importing and exporting countries. Because both are quite similar in their positions in the international arena, as they are both stuck between the East and the West. Most importantly; both have faced high exchange rate depreciation in recent years, and they both have Islamic indices. And the results show that different from what was expected, oil prices do not affect the stock markets when the country is importing oil. But if the country is exporting oil like Russia the oil prices have direct correlation with the currency exchange rate and stock markets. Exchange rate depreciation has been found to be highly correlated on both country's stock markets. International policies, and economic circumstances that may affect the link between the variables was also taken into consideration. The results of this study advances our understanding of the relationship between oil trade, exchange rate, traditional stock market and Islamic stock market.
The impact of foreign direct investment (FDI) and tourism on the profitability of islamic banks: Evidence from Turkey
After reviewing some earlier studies, it was determined that the impact of tourism and foreign direct investment on the profits of Islamic banks in Turkey has not been adequately addressed. In addition to this, because tourism and foreign direct investment constitute a significant portion of a country's overall source of revenue, it was determined that this topic warranted further investigation because of the importance of the topic and the objective that it sought to accomplish. For the sake of the Turkish economy, it is important to carry out the aforementioned study in order to ascertain the nature of the aforementioned effect and to make an effort to propose some solutions that not only benefit the economic aspect of the topic at hand but also enhance its literary dimension. This study provided some tips regarding the utilization of these two sources of funds. The main objective of this study is to look at how foreign direct investment and tourism affect the profitability of Turkish Islamic banks. The data of three out of six Islamic banks operating in the Turkish banking industry is analysed using static and dynamic panel generalized methods of moments (GMM) estimate approaches for the period 2009-2020. The study indicates that foreign direct investment has a beneficial impact on the profitability of Islamic banks, whereas tourism contributes negatively to the profit of the Islamic financial institutions . The study recommends that the government need to focus on enhancing FDI and tourism to boost financial development.
Türkiye'de tarımsal üretimin finansmanı ve gıda tedarik zinciri: Sorunların tespiti ve islam ekonomisi çerçevesinde çözüm önerileri
En önemli tarımsal finansman araçlarından biri olan tarımsal kredilerin içerdiği faiz oranları son yıllarda çok sık tekrarlanan borç yapılandırmaları nedeniyle, gıda tedarik sisteminin en dinamik zincirlerinden biri olan yaş meyve-sebze tedarik zincirinin yapısı ise özellikle tanzim satış noktalarının kurulduğu günden bugüne devam eden fiyat yükselişleri nedeniyle tarım sektöründe en çok tartışılan konular arasında yer edinmiştir. İslam ekonomisinin teorisinde ve tarihsel tecrübesinde faiz yasağından sonra çiftçilerin sermaye ihtiyaçlarının faizsiz bir şekilde nasıl karşılandığını göstermesi itibarıyla selem sözleşmesi yöntemi, Medine'ye hicretten sonra çiftçilere ait ürünlerin tedarik zincirinin nasıl işlediğini göstermesi itibarıyla da Medine Pazarı tecrübesi günümüz şartlarında oldukça dikkat çekicidir. Karma yöntem yaklaşımının benimsendiği bu çalışma, Türkiye'de hem tarımsal kredilerin yüksek faizli niteliğine hem yaş meyve-sebze tedarik zincirinin uzun ve karmaşık yapılı niteliğine ilişkin sorunları tespit etmeyi ve bunların İslam ekonomisi çerçevesinde çözümlerine yönelik uygulanabilir nitelikte model ve politika önerileri geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda ilk olarak konunun teorik çerçevesi, güncel verilere de yer verilmeye çalışılarak açıklanmıştır. Daha sonra bazı analizler (zaman serisi analizi, örnek sayısal alıştırma ve içerik analizi) yapılarak söz konusu sorunların neler olduğu tespit edilmiştir. Son olarak tespit edilen tüm sorunların çözümlerine yönelik özgün öneriler geliştirilmiş ve bunların uygulanabilirliklerini analiz etmek için tarım sektöründeki bazı paydaşlarla (çiftçiler, TKK yetkilileri ve uzmanlık alanları farklı akademisyenler) değerlendirmelerini (veriler) toplamak üzere mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Mülakatlarla toplanan veriler, MAXQDA 2020 programında tematik analize tabi tutulmuştur. Analizin bulgularına göre çiftçiler, geliştirilen model önerisinden aktif olarak yararlanmaya isteklidirler. TKK yetkilileri, model önerisinin teknik olarak ve politika önerilerinin genel olarak uygulanabilir olduğu kanaatindedirler. Akademisyenler, politika önerilerini kısmen uygulanabilir görmektedirler.
Arap kökenli müşterilerin Türkiye'deki katılım bankalarını tercih etmelerinde etkili olan faktörlerin incelenmesi
Türkiye'de katılım bankacılığı devlet destekli üç katılım bankasının açılmasıyla birlikte yeni bir ivme kazanmıştır. Özellikle faiz hassasiyeti olan kişi ve işletmelere hitap eden katılım bankaları, yurtdışından Türkiye'ye gelen ve aynı dini hassasiyetlere sahip kişiler tarafından da tercih edildiği gözlenmektedir. Türkiye, son yıllarda özellikle Orta Doğu'da yaşanan Arap baharı ve Suriye'deki iç karışıklıkların yanında, eğitim, sağlık, yatırım vb. nedenlerle de Arap ülkeleri kökenli kişilerin yoğun göçünü almaktadır. Bu araştırmada Arap ülkeleri kökenli müşterilerin Türkiye'de katılım bankalarını tercih etme nedenlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Amaç doğrultusunda araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu ve Apil (2009) tarafından geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılmış olan "Katılım Banklarının Tercih Sebepleri Ölçeği", Marmara Bölgesi'ndeki katılım bankalarından hizmet alan Arap ülkeleri kökenli 396 kişiye çevrimiçi anket şeklinde uygulanmıştır. Elde edilen veriler bilgisayar ortamında SPSS 22.0 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; Arap kökenli kişilerin Türkiye'deki katılım bankalarını tercih etmelerinin en önemli nedeninin "dini/ çevresel motivasyon" olduğu, bunu sırasıyla "hizmet/ürün kalitesi", "imaj ve güven", son olarak ise "personel kalitesi" takip etmiştir. Araştırmada katılımcıların tanımlayıcı özelliklerine göre katılım bankası tercih sebeplerinin aylık gelir düzeyi, aslen nereli oldukları, müşteri türüne (bireysel, şirket ve bireysel), hizmet alınan bankanın bulunduğu il'e, katılım bankaları ile birlikte geleneksel bankalarla da çalışma durumuna göre farklılık göstermediği belirlenmiştir. Katılımcıların, yaşlarına, medeni durumlarına, cinsiyetlerine, eğitim durumlarına, birden fazla ülkenin vatandaşı olma durumuna, Türkiye'de bulunma şekillerine, katılım bankaları ile çalışma geçmişlerine, kaç ayrı katılım bankası ile çalışılma durumuna ve katılım bankasının kendi dillerinde hizmet vermelerine verdikleri öneme göre katılım bankası tercih sebeplerinde farklılaşmaların olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak katılımcıların katılım bankası tercih etmelerindeki en önemli sebebin dini hassasiyetler, dini çevresel motivasyonun olduğunu göstermektedir. Eğitim düzeyi yükseldikçe katılım bankası tercihinde personel kalitesi ve dini çevresel motivasyonun etkisinin azaldığı sonucuna ulaşılmıştır. Katılım bankalarının banka politikalarını, bu müşterilerin çalışmada bahsi geçen ihtiyaçları ve arzularına yönelik şekillendirmesinde bu çalışmanın yol gösterici nitelikte olması hedeflenmiştir. Ayrıca ilgili literatüre katkı sağlayacağı öngörülmüştür.
The impact of financial inclusion on poverty alleviation through Islamic banks
Poverty is one of the worldwide syndromes that affect a significant portion of the global population. Financial inclusion has been acknowledged as a crucial element in poverty reduction by giving disadvantaged people inexpensive access to important financial services such as money transfers, payments, investments, loans, and healthcare. This study aims to offer an empirical analysis of the effect of Islamic banking on poverty alleviation in thirty-one Organization for Islamic Cooperation (OIC) member states. The analysis utilizes unbalanced annual panel data from 1990 to 2020. System Generalized Method of Moments (SGMM) is utilizing an estimator method, this research determines the empirical Human Development Index (HDI) correlation with financial inclusion, according to the amount measurement of the Automated Teller Machines (ATMs) and per square kilometer. Empirical evidence demonstrates that financial inclusion via Islamic banks is positively correlated with poverty alleviation (HDI). The research suggests that Islamic banks should enhance their current strategy and tools to attract more individuals and extend the range of their financial items and services aimed toward helping the underprivileged and helping them alleviate poverty. Policymakers must prioritize addressing the primary hurdles to financial inclusion in Islamic banking. Also, governments and regulators should be responsible for fostering an atmosphere that supports Islamic banks to conduct and administer effectively to help alleviate poverty. This research adds empirical analysis to the existing literature in diverse ways, for example, through its unique findings since it is the first to be undertaken in the OIC member countries.
Din eğitimi veren öğretmenlerin faiz bilgisi ve katılım bankalarına bakışı: Sakarya örneği
Öğretmenler, toplumun her kesimi tarafından örnek alınan, bilgi ve deneyimlerinden istifade edinilen, toplumu etkileyebilen ve saygı duyulan bir meslek grubudur. Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ile İmam Hatip Lisesi meslek dersleri öğretmenleri eğitim ve öğretim sisteminin içerisinde bir bütünün en önemli unsurlarından biri olduğu gibi din eğitimi ve öğretiminde de etkin role sahiptirler. Bu çalışmanın amacı, Sakarya İl MEM bünyesindeki ortaokul ve liselerde din eğitimi veren DKAB ile İHL meslek dersleri öğretmenlerinin faiz ve vade farkı bilgisini, faize karşı tutum ve davranışlarını, katılım bankalarıyla ilgili bilgi ve algı düzeylerini ve katılım bankalarını kullanım düzeylerini tespit etmektir. Anket çalışmasının evrenini Sakarya il Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı ortaokul ve liselerde din eğitimi veren toplam 774 DKAB ile İHL meslek dersleri öğretmenleri oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklemi ise araştırma kapsamında yapılan ankete katılan 315 DKAB ile İHL meslek dersleri öğretmenleridir. Örneklemin belirlenmesinde olasılık hesabı bulunmayan örnekleme tekniklerinden "kolayda örnekleme" metodu kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre DKAB ile İHL meslek dersleri öğretmenlerinin faiz bilgisinin düşük olmasına karşın vade farkı bilgisinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların Katılım bankası ve İslami finans hakkındaki bilgi düzey algıları yüksektir. Öğretmenler katılım bankasındaki finansal işlemler hakkında sahip oldukları bilgi düzeyinin düşük olduğu görülmüştür. Bunun yanında öğretmenler tasarruflarını değerlendirmek istediğinde ve finansman kullanmak istediğinde katılım bankalarını tercih ettikleri sonucuna ulaşılmıştır.
Zekâtın yoksullukla mücadeledeki rolüne iş adamlarının bakışı: MÜSİAD örneği
Zekât İslâm'ın beş temel esasından biri olan Allah tarafından dinen zengin olan Müslümanlara emredilen, erdemli bir kulluğun gerekleri arasında sayılan, kulun Rabbine olan bağlılığını ortaya koyan, Kur'anı- Kerim ve Sünnet ile şartları ve çerçevesi belirlenen mali bir ibadettir. Zekât en genel anlamıyla, malı nisab miktarına ulaşmış bir Müslümanın sahip olduğu maddi varlık sebebiyle belirlenmiş kimselere vermekle yükümlü olduğu malı ifade etmektedir. Zekât ekonomik hayata yön veren yoksulluğun önlenmesinde, gelir gider dengesinin sağlanmasında ve eşitsizliğin ortadan kalkmasında yardımcı olan bir kurumdur. Zekât sayesinde toplumdaki en büyük sorun olan yoksulluk sorunun çözümlenmesi oldukça başarılı adımlar atılabilmektedir. Zekât zengin olandan alıp ihtiyacı olana veren, iktisadi dengeyi sağlamaya çalışan bir ibadettir. Kur'an-ı Kerim ve Sünnette insanın ruhunu temizleyeceği ve malını arttıracağı vurgulanmaktadır. Dolayısıyla bu konu bireyin ve toplumun refahı için önem arz etmektedir. Sosyo-ekonomik problemlerin çözümünde büyük rol oynadığı için çok iyi bu ibadetin anlaşılması gerekmektedir. Tüm bunlar ışığında çalışmanın amacı zekât ibadeti hakkında derinlemesine araştırma yapıp yoksulluğu önlemedeki rolüyle ilgili bilgi sahibi olmaktır. İslâm'ın temel şartları içerisinde yer alan zekâtın doğru anlaşılıp doğru uygulanması açısından yeniden ele alınması gerektiği inancı bizi bu çalışmaya sevk etmiştir. Sosyal yardımlaşma ve dayanışma açısından çok mühim bir kurum olmakla birlikte günümüzde gereken önemi görmemektedir. İnsanlar tarafından zekât ibadetinin daha iyi anlaşılması kişileri zekât vermeye, yardımlaşma ve dayanışma konusunda olumlu adımlar atmaya sevk edecektir. Çalışmamızın konusu yoksulluk sorunun incelenmesi ve zekât kurumunun yoksulluğu önlemedeki rolünü ele alınmasıdır. Bunun yanında, MÜSİAD gibi Türkiye'deki önemli iş adamları derneğinin üyelerinin zekât kurumunun yoksullukla mücadelesine katkısı imkân ve fırsatlarına bakışı analiz edilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu MÜSİAD üyeleridir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan mülakat (görüşme) tekniği kullanılmıştır. Çalışma zekâtın ana hatlarıyla çerçevelendirebileceğimiz zekâtın önemi, tarihçesi, zekât verilecek mallar, zekâtın farz olmasının şartları, zekâtın istihdama ve üretime katkısı, MÜSİAD üyeleriyle yapılan mülakat görüşmelerinden bulgularla zenginleştirilip amacına hizmet edecek şekilde tasarlanmıştır. Çalışma dahilinde yapılan mülakat görüşmelerinde MÜSİAD üyelerinin Türkiye'de zekât potansiyelinin çok yüksek olduğu, zekâtın yoksullukla mücadelede büyük bir rol oynadığı ve bu ibadet yerine getirildiği takdirde yoksulluk sorununu büyük oranda çözeceği sonucuna ulaşılmıştır.
Türkiyede'ki katılım ve konvansiyonel bankalarındaki takipteki kredileri etkileyen faktörlerin kantil regresyon analizi ile karşılaştırılması
Ekonomideki en önemli finansal aracılardan biri bankalardır. Piyasadaki fon aktarımına aracılık eden bankalar ekonomide fon fazlası olan kesimden fon ihtiyacı olan kesime aktarım işlemi yapmaktadırlar. Bu işlem yapılırken çoğunlukla kredi verme kanalı kullanılmaktadır. Kredi verme işlemi sonrasında kredinin geri ödenmeme riski bulunmaktadır. Verilen krediler ödenmediğinde takipteki kredi (sorunlu kredi) adını almaktadır. Çalışmada konvansiyonel bankalar ve katılım bankalarındaki bankaya özgü ve makroekonomik faktörlerin takipteki krediler üzerindeki etkisi karşılaştırmalı olarak analiz edilmektedir. Türkiye'deki konvansiyonel bankalar ve katılım bankalarında takipteki kredileri etkileyen bankaya özgü ve makroekonomik değişkenlerin etkilerini ölçmek için kantil regresyon (QR) ve OLS tahmin yöntemi modeli kullanılmıştır. Çalışmada bağımlı değişken olarak takipteki krediler kullanılmıştır. Bağımsız değişkenler bankaya özgü ve makroekonomik değişkenler olarak iki gruba ayrılarak ele alınmıştır. Bankaya özgü değişken olarak "toplam krediler, net kâr, krediler/GSYİH, krediler/mevduat, aktif kârlılığı, özsermaye kârlılığı ve banka büyüklüğü", makroekonomik değişken olarak "konut faizi, ihtiyaç faizi, ticari faiz, GSYİH, enflasyon, mevduat faizi ve kredi risk primi (CDS)" kullanılmıştır. Çalışmadaki veriler 2011 dördüncü çeyrek ile 2021 ikinci çeyrek arasında toplamda 39 çeyreklik dönemi kapsamaktadır. Konvansiyonel bankalara ait veriler FitchConnect veri tabanı, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası EVDS veri tabanı, Cumhurbaşkanlığı Finans Ofisi veri tabanı, Türkiye Bankalar Birliği, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu ve bazı dönemlere ilişkin eksik veriler bankaların konsolide olmayan finansal tablolarından derlenmiştir. Katılım bankalarına ait veriler FitchConnect veri tabanı, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) EVDS veri tabanı, Cumhurbaşkanlığı Finans Ofisi veri tabanı, Türkiye Katılım Bankaları Birliği ve bazı dönemlere ilişkin eksik veriler bankaların konsolide olmayan finansal tablolarından elde edilmiştir. Makroekonomik veriler, TÜİK ve Dünya Bankasına ait veri tabanından elde edilen bilgiler ile derlenmiştir. Çalışma, analiz de dahil olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, konvansiyonel ve katılım bankacılığı sektöründeki kredi kavramının ana hatlarına yer verilmiştir. İkinci bölümde, konvansiyonel ve katılım bankacılığı sektöründeki takipteki kredi kavramı ana hatları ile ele alınmıştır. Üçüncü bölümde, bankacılık sektöründeki kredi riskleri, yönetimi ve türleri konvansiyonel bankalar ve katılım bankaları karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Dördüncü ve son bölümde takipteki kredilerin belirleyicisi olan bankaya özgü ve makroekonomik değişkenler kantil regresyon yöntemi ile analiz edilmiştir. Bu bölümde hem konvansiyonel hem katılım bankaları açısından literatürdeki ulusal ve uluslararası kaynaklar, araştırmanın metodolojisi, analizde kullanılan değişkenler ve analiz sonucunun yorumlamaları yapılmıştır. Analiz yapılırken üç farklı denklem denemesi yapılmış ve tüm sonuçlar için anlam düzeylerinde yakınlık olduğu için tamamı çalışmada açıklanmıştır.
Modern murabaha uygulamasının katılım bankaları nezdinde değerlendirilmesi; Sorunlar ve çözüm önerileri
Modern murabaha uygulamasının Katılım bankaları vasıtasıyla kullanılmasını İslam hukuku açısından değerlendiren bir çalışmadır. Modern ve klasik murabaha formları arasındaki farklılıkların, katılım bankaları üzerinden modern murabahanın daha iyi anlaşılması ve geliştirilmesi için önemli bir husus olduğunu vurgulamaktadır. Murabaha uygulamasının İslami finans ve katılım bankacılığı açısından önemli bir konu olduğu belirtilmektedir. Modern murabahanın faizsiz bir ekonomi modeli için ideal olduğunu ve bu modelin, konvansiyonel bankacılık sistemine bir alternatif olarak hizmet verebileceğini göstermektedir. Çalışma, Türkiye'deki katılım bankacılığı gelişimini hızlı bir şekilde sürdürürken, katılım bankacılığı etrafında dolaşan şüphe, tereddüt ve itirazların bilinçli veya bilinçsiz bir şekilde hızlıca yayıldığını belirtmektedir. Bu şüphe ve tereddütlerin genel anlamda bilgi eksikliğinden kaynaklandığına dikkat çekilmektedir. Çalışma, bu şüphe ve tereddütlerin dayanaksız olduğunu fıkhi deliller çerçevesinde izah etmektedir. Dosya, murabaha uygulamalarının fıkhi dayanaklarını ve delillerini detaylı bir şekilde işlemekte ve bu uygulamaların caizliği konusunda fıkhi dayanaklar sunmaktadır. Ayrıca, dosya, murabaha uygulamalarının günümüz şartlarına cevap verebilmesi için neler yapılması gerektiği konusunda öneriler sunmaktadır İslami prensiplere dayalı parasal işlemler hakkında daha fazla fıkhi bilgi ve anlayışa ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Modern murabahanın uygulamasının bu alandaki potansiyelini daha iyi anlamak ve bu alanda daha fazla inovasyon yapabilmek için, katılım bankacılığı ve modern murabaha uygulamalarının daha iyi anlaşılması gerektiği vurgulanmaktadır.
Osmanlı hukukunda Gedik
Esnaf teşkilatı, Osmanlı iktisadi sistemi içerisinde kilit rol oynayan birimlerden biridir. Esnafın faaliyetlerini sorunsuz yürütmesi, özellikle İstanbul gibi kalabalık şehirlerde halkın iaşe sıkıntısı çekmemesi adına Osmanlı Devleti'nin hususi olarak takip ettiği meselelerden biri olagelmiştir. Bu itibarla esnaf birlikleri, mesleklerini icra ederken genel anlamda devlet desteğini çoğunlukla yanlarında bulmuşlardır. Bunun yanında devletin kontrol ve denetimi de esnaf birliklerinin üzerinde olagelmiştir. Osmanlı iktisadi sistemi açısından bu denli önem taşıyan esnaf birlikleri, mesleklerini çoğunlukla vakıf dükkanlarda kiracı olarak icra etmiştir. Esnaf üyeleri vakıf dükkana kiracı olarak girerken mesleki aletlerini de beraberinde getirip yerleştirmiştir. Mesleki aletlerin vakıf dükkandaki yerleşikliği, hukuki açıdan hakk-ı karara dayalı olarak kiracı esnaf lehine birtakım özel kullanım yetkileri sağlamıştır. Ayrıca vakıf dükkanların tamir ihtiyacı da esnafın söz konusu tasarruf haklarını elde etmesinde kısmen etkili olmuştur. Çalışmanın kapsamı 16, 17 ve 18. yy'da İstanbul esnaf birliklerinde ortaya çıkıp yaygınlaşan gedik sisteminin hukuki açıdan analiz edilmesini içermektedir. Çalışmanın amacı, gedik sisteminin tarihi süreç içerisinde ortaya çıkışında etkili olan faktörlerin tespit edilerek gediğin tarihi serüveninin ayrıntılı şekilde incelenmesidir. Ayrıca gedik kavramının zamanla bünyesine kattığı farklı anlamların ve hukuki açıdan gedik hakkı sağlayan kira sözleşmesinin analiz edilmesi de çalışmanın amaçları arasındadır. Çalışmada izlenen yöntem ise; kaynak tarama, sınıflandırma, tahlil etme ve sentezleme aşamalarından oluşmaktadır.
The impact of electronic marketing services on the client's satisfaction of Islamic banks: Empirical evidence from Turkey, Pakistan and Malaysia
In the contemporary era characterized by pervasive digital connectivity, this research delves into the profound implications of digitalization within the banking sector. Specifically, the study investigates the influence of digital advertising tools on client satisfaction with electronic services in Islamic banks situated in Turkey, Pakistan, and Malaysia. The research encompasses a sample size of 260 respondents, and a comprehensive methodology, comprising both descriptive and analytical approaches, was employed to address the study's objectives and fulfill its overarching purpose. Data collection was facilitated through a survey instrument, and the study hypotheses were rigorously examined using both simple and multiple regression analyses. The outcomes of this research reveal a statistically significant impact of digital marketing tools within the realm of Islamic banking on clients' satisfaction with electronic services across the three aforementioned countries. The study not only sheds light on the statistical relationships uncovered but also underscores the broader significance of digital marketing in shaping the daily lives of clients. In light of the findings, this paper puts forth meaningful recommendations that carry important implications for policymakers, Islamic banking professionals, and practitioners alike. By acknowledging the measurable impact of digital marketing instruments, stakeholders in the Islamic banking sector can glean valuable insights to inform strategic decisions and enhance the overall satisfaction of their clientele. This study contributes to the ongoing discourse on the pivotal role of digitalization in the banking industry and offers actionable insights for those shaping policies and practices within this domain
Kriz yönetiminde İslami finans mühendisliğinin rolü: Covid 19 örneği
Krizlerin artışı ve ekonomik olumsuz etkilerinin belirginleşmesi, bu olumsuz etkilerin temel nedeni olan geleneksel finansal sistemlere alternatif ve çözüm arayışlarının önünü açmıştır. Bu tür dalgalanmalar geleneksel finansal sistemin bir ürünü olduğundan, İslami finans sisteminin krizi yavaşlatmak, etkisini azaltmak ve ekonomik dengeyi sağlamak için uygun bir alternatif olduğu kanıtlanmıştır. 2008 krizi dünya genelinde birçok ekonomiyi ciddi şekilde etkilemiş; finansal piyasaları, bankaları ve işletmeleri derinden sarsmıştır. Kriz sırasında İslami finans kurumlarının bazı geleneksel finans kurumlarından daha iyi performans gösterdiği ve bu durumun yatırımlar ve genel olarak ekonomi üzerinde büyük bir etki bıraktığı görülmüştür. Bu finansal krizin ardından İslami finansal hizmetlere olan talep artmış, yeni ve daha verimli finansal araçların geliştirilmesi ve yenilenmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu geliştirme ve yenilik süreçleri, İslami finans mühendisliğinin bir parçası olarak kabul edilmektedir. Bu çalışma, İslami finansta finansal krizlerin önlenmesi ve etkilerinin azaltılması için alınabilecek önleyici tedbirleri belirlemeyi amaçlamaktadır. İslami finansla hem mortgage kriziyle hem de COVID-19 sağlık kriziyle başa çıkılabileceği değerlendirilmektedir. Çalışmada geleneksel finans mühendisliği ile İslami finans mühendisliği arasında, finansal kriz ve sağlık krizine ilişkin kavramsal bir çerçeve önerilmektedir. Krizlerin nedenlerini ve bu etkileri yönetme süreçlerini analitik yaklaşımlarla açıklayarak, İslami finansın ekonomiyi etkileyen sorunlara çözüm üretmedeki rolü ortaya konulmaktadır. Çalışma, İslami finansın, İslami şeriat ilkelerine dayanan ürün çeşitliliği sayesinde küresel ekonominin dengesini tehdit eden krizlerin etkilerini azaltabileceği sonucuna varmaktadır.
El Furuk adlı eseri çevcevesinde Karafi'nin akitlere ilişkin görüşlerinin katılım bankacılığı uygulamaları perspektifinden değerlendirilmesi
Bu çalışmamızda klasik dönem âlimlerinden birinin İslam iktisadı alanına dair görüşlerinin günümüz iktisadî ve finansal konularının fıkhî çözümlemesini yaparken ne derece etkin olabileceği hususunu ele almaya çalıştık. Bu bağlamda hicri yedince asırda yaşamış olup Mâlikî fıkhının önde gelen âlimlerinden, orijinal yaklaşımları ile öne çıkan İmam Şehâbeddin el-Karâfî'yi (ö. 684/1285) esas aldık. Karâfî'nin kaleme aldığı "el-Furûk" adlı eserindeki malî-iktisadî konular bütünlüklü olarak değerlendirildiğinde mezhepler arası farklılıkların derli toplu ve objektif bir biçimde aktarıldığı ve ilgili konulara olan vukufiyetinden bu alanda geniş bir bilgi birikimine sahip olduğu görülmektedir. Bu çalışma çerçevesinde Karâfî'nin el-Furûk adlı eserinden yola çıkılarak onun finansal işlemlere ilişkin konuları derli toplu ele alındıktan sonra günümüzde İslam bankalarında yaygın olarak kullanılan belli başlı mali işlemlerle alakası kurulabilecek bazı öne çıkan hukuki konular ele alınmaya çalışılmıştır. Bu amaçla bu araştırmada Karâfî'nin fıkhî görüşlerinin diğer mezhep imamlarıyla mukayesesiyle birlikte çağdaş hukukçuların fikirleriyle de karşılaştırılması yapılmıştır. Böylelikle Karâfî'nin bu konulara ilişkin görüşleri netleştirilmeye çalışılmış, ona ait fıkhî yaklaşımı diğerlerinden ayıran noktalar tespit edilmiş, yaptığı fıkhî çıkarımların etki ve gücü ile zihni anlayışının kuvvet ve genişliği ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışmamız, iktisadî ve finansal işlemlerin temelini oluşturan ve katılım bankacılığının da pratikteki işlemlerini teşkil eden akitleri merkeze almaktadır. Öncelikle Karâfî'nin el-Furuk adlı eserinde akitlere yönelik tarif, tespit, temellendirme ve tasnifleri tespit edilmiştir. Çalışmanın bölümlerini oluştururken Karâfî'deki taksim esas alınarak akitler; bedelli, teberru ve dayanışma akitleri olmak üzere üç kategoride incelenmiştir. Her bir bölüme ilişkin Karâfî'nin görüşleri tespit edilirken klasik dönemde gerek Karâfî'nin de mensubu bulunduğu Mâlikî mezhebinin gerekse diğer mezheplerin konuya nasıl yaklaştıkları göz önünde bulundurulmuştur. Bir bütün olarak bakıldığında bu çalışmamız, klasik dönemde yaşamış bir âlimin görüşlerinin, günümüz fıkhî-iktisadî meselelerinin hükmünü belirlemede yol gösterici özelliğini yitirmediğini, fıkıh mirasımızın organik ve canlı yapısının devam ettiğini ortaya koymaktadır.
Tasarruf finansman şirketlerinin Türk vergi mevzuatı karşısındaki durumu: Sorunlar ve çözüm önerileri
Tasarruf finansman sistemi Avrupa kökenli olup, dünyada farklı isimlendirmeler adı altında uzun yıllardır uygulanan alternatif bir finansman sistemidir. Sistem, varlık finansmanı temelli olup özelliği finansman kullandırılmasının katılımcının belirli bir süre tasarruf etme şartına bağlı olmasıdır. Sistemi Türkiye'de uygulayan ilk şirketlerin geçmişi 1990'lı yılların başına rastlamakta olup, dünyadaki örneklerinden farklı olarak faizsiz finansman prensibini benimsemiş olmaları nedeniyle şirketleri İslami Finans Kuruluşu olarak değerlendiren görüşler mevcuttur. Şirketler 2021 yılına kadar elbirliği, tasarrufa dayalı finans vb. adlar altında finansal kuruluşların tabi oldukları mevzuata tabi olmadan genel hükümler çerçevesinde faaliyet göstermiştir. 2021 yılında 7292 sayılı kanunla sektöre ilişkin yasal düzenleme yapılmış, sistemi uygulayan şirketler tasarruf finansman şirketi unvanı altında finansal kuruluş olarak düzenlenerek 6361 sayılı Kanun kapsamına alınmış, faaliyetlerinin yasal çerçevesi çizilmiş ve BDDK'nın denetim ve gözetimine tabi kılınmışlardır. Çalışmanın amacı, yasal düzenleme ile birlikte finansal kuruluş olarak düzenlenen tasarruf finansman şirketlerinin Türk vergi mevzuatı karşısındaki durumunu, yasal düzenlemelerin şirketlerin mali yükümlülüklerinde meydana getirdiği değişiklikler ile oluşan sorun ve belirsizlikleri araştırarak çözüm önerileri sunmaktadır. Sistemin özgünlüğü dikkate alınarak çalışmanın ilk bölümünde tasarruf finansman sisteminin kökenleri, dünyadaki ve Türkiye'deki uygulamaları araştırılmıştır. İkinci bölümde şirketlerin tabi oldukları vergi mevzuatı araştırılarak yasal düzenleme sonrası meydana gelen değişiklikler, üçüncü bölümde bağımsız denetçi raporlarından da istifade edilmek suretiyle şirketlerin vergilendirilmesinde önem arz eden hususlar ele alınmıştır. Dördüncü bölümde ise 2021 yılında yapılan yasal düzenlemelerin şirketlerin mali yükümlülüklerinde oluşturduğu sorun ve belirsizlikler araştırılmıştır. Çalışmanın sonuç bölümünde şirketlerin mali yükümlülüklerine ilişkin değerlendirme yapılarak yasal düzenlemelerin oluşturduğu sorun ve belirsizliklere yönelik çözüm önerilerinde bulunulmuştur.