Theses supervised by Prof. Dr. Tülay İlhan Nas

10 theses · Karadeniz Technical University

Master'sOpen AccessTR

Türk işletme gruplarının doğrudan yabancı yatırım faaliyetlerinde sosyal ağ yapılarının rolü

Bu çalışmanın temel amacı, Türk işletme gruplarının sahip oldukları ağ yapılarının doğrudan yabancı yatırım kararları üzerindeki etkisini incelemektir. Bu amaçla işletme grubu düzeyinde sosyal ağ yapısının (merkezilik ve arasındalık boyutlarında) örtüşen yönetim kurulları ele alınarak incelenmesi öngörülmüştür. Çalışmanın kapsamı, kasıtlı örneklem yöntemine göre belirlenen 11 işletme grubundan, bu işletme gruplarına bağlı şirketler olarak faaliyet gösteren 73 bağlı işletmeden ve bu işletme gruplarının toplam 323 doğrudan yabancı yatırımından oluşmaktadır. Araştırmada toplamda 84 işletmenin (11 holding ve 73 bağlı şirket) ağ yapısı 2006-2019 yılları boyunca UCINET 6 programı kullanılarak analiz edilmiş, ağ yapısına dair grafikler Netdraw 2.173 programı aracılığıyla elde edilmiştir. Çalışma kapsamında geliştirilen hipotezler ise 154 adet gözlem içeren panel regresyon modelinin STATA 13.0 programı aracılığıyla analiz edilmesiyle test edilmiştir. Araştırma sonuçları Türk işletme gruplarının sahip oldukları sosyal ağ niteliklerinin DYY faaliyetleri üzerindeki etkilerinin farklılaşabildiğini göstermektedir. Sosyal ağların uluslararasılaşma sürecinde fırsatların tespit edilmesi ve uluslararasılaşma sürecinin başlatılmasındaki önemi göz önüne alındığında, elde edilen bulguların gelişmekte olan ülke kökenli şirketlerin, DYY faaliyet ve kararlarının daha iyi tanımlanmasına ve verilen kararların arkasındaki önemli dinamiklerin ortaya çıkarılmasına katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Ağ yapısıDoğrudan yabancı sermaye yatırımlarıGelişmekte olan ülkeler+3
Şengül Duran
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2021
00
Master'sOpen AccessTR

İktisadi ve İdari Bilimler Fakülteleri ve İşletme Fakültelerinin Endüstri 4.0 ile dönüşümü

Avcı ve toplayıcı toplumdan bilgi toplumuna gelinceye dek, insanoğlu hem sosyal hem ekonomik alanda birçok endüstriyel devrime şahitlik etmiştir. Son yıllarda ismini sıklıkla duyduğumuz ve bir amaç mı yoksa bir araç mı olduğu konusunda çeşitli varsayımlar bulunan Endüstri 4.0, Sanayi Devriminin dördüncü aşaması olarak karşımıza çıkmaktadır. 2011 yılında Almanya'da Hannover Fuarı'nda ortaya çıkan devrim, dijital dönüşüme öncülük etmekte ve az maliyetle yüksek verimlilik sağlayabilmeyi amaçlamaktadır. Dördüncü Endüstriyel Devrim, insan kaynağı dönüşümünü en radikal talep eden devrimdir. Önceki devrimler insan kaynağının gelişimi ve iş gücünün öğrendikleriyle paralel yaşanan değişimlerken, Endüstri 4.0 ise insanların öğrendikleri üzerine değil, makinelerin öğrendikleri üzerine bir dünya kurulmasıdır. Bu farklılık, insan-makine iş birliğini gerektirmektedir. Dolayısıyla mekanik yapıların, teknolojinin etkilendiği kadar eğitim, organizasyon yapıları, toplum dinamikleri de devrimden etkilenmektedir. Geleceğin iş gücü insanların değil makinelerin öğrenmeleri üzerine kurulu olacak ise insanı bu sistem içerisinde nereye oturtacağımız konusunda ilk olarak eğitim vizyonu geliştirilmelidir. Çalışmanın amacı; İşletme ve İktisadi ve İdari Bilimler Fakültelerinde (İİBF) eğitim faaliyetlerini iyileştirmek ve Endüstri 4.0 gereklerine yanıt verebilir hale getirmek adına sosyal paydaşlar çerçevesinden belirlenen hedefler ve beklentiler için çözüm önerisi sunmaktır. Bu amaca yönelik olarak Üniversite 4.0 kavramı ile mevcut eğitim faaliyetleri incelenmiş ve iyileştirilmesi gereken noktalar belirlenmiştir. Çalışmada Kalite Fonksiyon Göçerimi (KFG) ve Delphi tekniğinin bütünleştirilmesinden faydalanılmıştır. İki tur uygulanan Delphi tekniği sonucuna göre çeşitli çözümlere ulaştırılması beklenen problemler belirlenmiştir. Belirlenen problemlere yönelik çözüm önerileri DEMATEL yöntem kullanılarak önceliklendirilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre sosyal paydaşlar için en büyük beklentinin üniversite-sanayi iş birliğini sağlamak olduğu saptanmaktadır. Uygulamalı ve iş birliğine dayalı eğitim, ekip çalışması özümsenerek yaparak öğrenme eksikliği probleminin giderilmesi, problemleri çözüme ulaştırılmada öncelik kazanan problemlerden birisi olarak belirlenmektedir. Elde edilen bulgular çalışmamızı teknoloji tabanlı eğitim faaliyetleri ve ekip çalışmaları ile sanayi beklentilerine uygun hale getirilmesi sonucuna ulaştırmaktadır.

DönüşümEndüstri 4.0Endüstri Devrimi+5
Ayşegül Sağlam
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2022
00
DoctorateOpen AccessTR

Dikey yayılımların yerel kurumsal bağlamı: Türkiye otomotiv sanayii örneği

Bu tezde, Türkiye otomotiv sanayiinde yabancı sermayeli ana sanayii örgütleri ile yerel tedarikçi örgütler arasında kurulan alıcı-tedarikçi ilişkilerinden kaynaklanan verimlilik, yenilikçilik ve uluslararasılaşma yayılımları (dikey yayılımlar), kurumsal kuram bakış açısıyla ev sahibi ülke yerel bağlamının ve yerel örgütlerinin dinamikleri çerçevesinde açıklanmaya çalışılmaktadır. Çalışmada, geriye dönük dikey doğrudan yabancı sermaye yatırımı (DYSY) yayılımlarının taraflarından birisini temsil eden yerel tedarikçi örgütlere odaklanılmaktadır. DYSY yayılımları, gelişmekte olan ülkeler ve bu ülke örgütlerinin ihtiyaç duydukları bilgi ve teknolojilere ulaşmaları adına önemli bir dışsal kaynağı temsil etmektedir. DYSY yayılımlarıyla ilgili yazın genel olarak değerlendirildiğinde, örgütlerin yapı ve stratejilerini ve hatta örgütler arasındaki iş birliği örüntülerini şekillendiren kurumsal çevrenin göz ardı edildiği görülmektedir. Kurumsal çevreyi merkezine alarak DYSY yayılımlarını inceleyen kısıtlı sayıdaki çalışmanın ise genellikle kurumların düzenleyici çevre unsurlarına odaklandığı, kurumların normatif ve bilişsel boyutlarının yeteri kadar çalışılmadığı ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmada ise ilgili yazın tarafından göz ardı edilen hem ana ülkeye hem de ana ülke kurumsal bağlamının çeşitli bileşenlerine odaklanılarak, söz konusu boşlukların doldurulmasına katkı sağlamak amaçlanmaktadır. Nitel araştırma desenlerinden çoklu örnek olay çalışmasına dayanan çalışmada, amaçlı örnekleme stratejisiyle belirlenen 7 yerel otomotiv tedarikçi örgütüyle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış mülakatlar, ikincil veriler ve gözlem notları araştırmanın veri setini oluşturmaktadır. Elde edilen veriler, içerik analizi kullanılarak analiz edilmiş ve toplam 30 kod ve bu kodların birleşmesiyle 7 tema elde edilmiştir. Analiz bulguları, DYSY'ler tarafından ev sahibi ülke yerel bağlamına sunulan değerli teknolojik ve yönetsel bilgi sayesinde ortaya çıkabilecek potansiyel verimlilik, yenilikçilik ve uluslararasılaşma yayılımlarının yerel örgütler tarafından özümsenmesinde, standartlar, üniversite-sanayii iş birlikleri, devlet kurumlarının destekleri, patron şirketi yapılanması, tedarik ilişkileri bağlamı, farkındalık, motivasyon, bilişsel kapasite ve çoklu normatif baskılar olarak isimlendirilen kurumsal çevre koşullarının önemli etkilere sahip olduğunu göstermektedir. Araştırmanın temalarını da temsil eden bu kurumsal çevre koşulları, çeşitli düzenleyici, normatif ve bilişsel mekanizmalarla yerel örgütlerin DYSY girişlerinden kaynaklanan olumlu verimlilik, yenilikçilik ve uluslararasılaşma etkilerini yakalamalarını bir yandan teşvik edip diğer yandan kısıtlayarak önemli ölçüde yönlendirmektedir. Anahtar Kelimeler: DYSY Yayılımları, Yeni Kurumsal Kuram, Türkiye Otomotiv Sanayii.

Endüstriler arası yayılmaKurumsal kuramOtomotiv endüstrisi+6
Fatih Şahin
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Gelişmekte olan ülke kökenli çokuluslu şirketlerin doğrudan yabancı yatırımlarından kaynaklı ters bilgi transferi üzerine bir vaka analizi

Gelişmekte olan ülke kökenli şirketlerin son zamanlarda doğrudan yabancı yatırımlarının (DYY) artması çokuluslu şirketlerinin dışarıya yönelik gerçekleştirdiği DYY'ler ile ortaya çıkan bilgi paylaşımlarını incelemeyi önemli hale getirmektedir. Literatürde özellikle Çin, Brezilya, Hindistan gibi gelişmekte olan ülke kökenli şirketlerin uluslararasılaşmalarından ortaya çıkan bilgi paylaşımlarıyla ilgili birçok çalışma bulunmaktadır. Diğer gelişmekte olan ülke kökenli şirketler gibi Türk DYY'lerde bazı sektörlerde dünyadaki sayılı üreticilerden biri haline gelmesi ve yalnızca sermaye girişi yarattıkları için değil, aynı zamanda bilgi paylaşımının kritik bir kaynağı oldukları için önem taşımaktadır. Bundan dolayı Türk kökenli çokuluslu şirketlerin de diğer gelişmekte olan ülke kökenli şirketler gibi araştırılması değer bir konumda yer almakta ve akademik çalışmalara daha fazla ihtiyaç duyulmaktadır. Bu gerekçeyle Türk kökenli çokuluslu şirketlerin uluslararasılaşmalarıyla ortaya çıkan bilgi paylaşımları hakkında bilgi sahibi olma ve sürdürülebilir rekabet ortamının yakalanması için Türk kökenli çokuluslu şirketlerin uluslararasılaşma süreçleri üzerinde durularak lokasyonlarda ortaya çıkan bilgi düzeylerinin keşfedilmesi ve ters bilgi transfer (TBT) faydasının ortaya konulması hedeflemektedir. Bu çalışmada vaka analizi yöntemi kullanılarak, gelişmiş ve gelişmekte olan bölgelerde DYY'leri bulunan bir şirketin üst düzey yöneticileri ile yapılan mülakatlara dayanarak elde edilen bulgular değerlendirilmektedir. Bu bulgular sonucunda TBT'nin yalnızca gelişmiş ülkelerden değil aynı zamanda diğer gelişmekte olan ülkelerden de farklı düzeylerde bilgiler elde edilebileceğini göstermektedir. Fayda bazında değerlendirildiğinde TBT'nin, zaman ve maliyet açısından faydalar sağlayarak süreçlerin iyileştirilmesine yardımcı olduğu görülmektedir. Aynı zamanda yeni bir ürün geliştirme, ürün tekliflerinin azaltılması, teknolojik gelişmenin yönlendirilmesi ve eksik bilgi süreçlerinin tamamlanması noktasında da faydalar sağladığı ortaya konulmaktadır.

Şevval Tönel
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Z kuşağındaki bireylerin kişilik özelliklerinin paternalist liderlik algısına etkisinde örgüt kültürünün düzenleyici rolü

Bu çalışmanın amaçlarından biri Z Kuşağındaki bireylerin kişilik özelliklerinin paternalist liderlik algısına etkisini araştırmaktır. Diğer amacı ise bu ilişkide örgüt kültürünün düzenleyici rolünü araştırmaktır. Çalışma, turizm sektöründe çalışan Z Kuşağı üyelerinden alınan verilerden oluşmaktadır. Çalışmaya otellerde çalışmış veya staj yapmış dört farklı eğitim kurumu (iki üniversite ve iki lise) öğrencileri ve bir beş yıldızlı otel çalışanları dâhil edilmiştir. Araştırmanın örneklemini 386 Z Kuşağı üyesi oluşturmaktadır. Araştırmada elde edilen veri anket yöntemi ile toplanmıştır. Elde edilen verilerin incelenmesi için korelasyon ve regresyon analizlerinden faydalanılmıştır. Korelasyon analizi sonuçlarına göre, kişilik özelliklerinden dışa dönüklük, sorumluluk ve deneyime açıklık ile paternalist liderlik arasında anlamlı ve aynı yönde ilişki mevcuttur. Örgüt kültürü boyutlarından bireycilik-ortaklaşa davranışçılık boyutunun dışa dönüklük, sorumluluk, deneyime açıklık ve paternalist liderlik ile aynı yönlü ilişkisi mevcuttur. Örgüt kültürü boyutlarından belirsizlikten kaçınma boyutu ile sorumluluk, deneyime açıklık ve paternalist liderlik arasında aynı yönlü bir ilişki mevcuttur. Regresyon analizi sonuçlarına göre, Z Kuşağınındaki bireylerin kişilik özelliklerinden dışa dönüklük, sorumluluk ve deneyime açıklık boyutları paternalist liderlik algısını aynı yönde etkilemektedir. Bu ilişkide örgüt kültürünün düzenleyici etkisi kişilik özelliklerinden sadece sorumluluk boyutu ile etkileşime girdiğinde anlamlı olmaktadır. Anahtar Kelimeler: Paternalist liderlik, Z Kuşağı, Kişilik, Örgüt Kültürü

Babacan liderlikKişilikKişilik özellikleri+5
Abdullah Doğan
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2020
00
Master'sOpen AccessTR

Rekabet stratejilerinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetleri üzerindeki etkisinde örgüt kültürünün düzenleyici rolü

Bu çalışmanın amacı, rekabet stratejilerinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde örgüt kültürünün düzenleyici rolünü araştırmaktır. Maliyet liderliği ve farklılaşma rekabet stratejilerinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisi ele alınmaktadır. Belirsizlikten kaçınma ve güç mesafesi boyutlarında örgüt kültürünün bu etkideki düzenleyici rolü de irdelenmektedir. Çalışmanın amacına yönelik olarak araştırmanın verileri çeşitli sektörlerde faaliyet göstermekte olan Ar-Ge merkezlerinden elde edilmiştir. Çalışmamıza katılan 52 Ar-Ge merkezinden toplam 171 kişiden (her şirketten en az üç tane olacak şekilde) elde edilen veriler korelasyon ve regresyon analizi ile test edilmiştir. Araştırma sonucuna göre, öngörülenin aksine maliyet liderliği stratejisi ile işletmelerin Ar-Ge faaliyetleri arasında aynı yönlü pozitif bir ilişki bulunmaktadır. Farklılaşma stratejisi ile işletmelerin Ar-Ge faaliyetleri arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Diğer bir ifadeyle maliyet liderliği stratejisi işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerini olumlu etkilerken farklılaşma stratejisi işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerini olumsuz etkilemektedir. Regresyon analizi sonuçları genel olarak değerlendirildiğinde, maliyet liderliği rekabet stratejisinin, işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde örgüt kültürünün güç mesafesi boyutunun düzenleyici ve olumlu yönde etkili olduğu görülmektedir. Farklılaşma stratejisinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde de örgüt kültürünün güç mesafesi boyutunun düzenleyici ve olumlu etkisi bulunmaktadır. Rekabet stratejilerinden farklılaşma stratejisinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde belirsizlikten kaçınma boyutunun düzenleyici ve olumsuz etkisi ortaya çıkmaktadır. Maliyet liderliği stratejisinin işletmelerin Ar-Ge faaliyetlerine etkisinde belirsizlikten kaçınma boyutunun düzenleyici ve olumsuz etkisi bulunmaktadır.

Hatice Kurt
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2023
00
DoctorateOpen AccessTR

İşletme grubuna bağlı şirketlerde sınır ötesi satınalmalar: Ters bilgi transferi ve grup üyesi şirketler arasında bilginin paylaşılması

Çalışma iki araştırma sorusuna yanıt aramaktadır. İlk araştırma sorusunda, Türkiye kökenli holding üyesi şirketlerin uluslararasılaşmasında sınır ötesi satınalmaların ne anlam ifade ettiği, ikinci araştırma sorusunda ise sınır ötesi satınalmalar sonrasında gerçekleştirilen ters bilgi transferi ve transfer edilen bilginin holding üyesi şirketler arasında paylaşılması süreçlerinin anlaşılması amaçlanmaktadır. Temel nitel araştırma deseniyle tasarımlanan araştırmanın verilerini dört holdinge bağlı altı şirketin sekiz üst düzey yöneticisiyle yapılan derinlemesine görüşmeler oluşturmaktadır. Araştırmanın analizleri her araştırma sorusu için ayrı olmak üzere MAXQDA programı aracılığıyla iki aşamada tamamlanmıştır. Birinci aşamada veri hem satınalma motivasyonlarının anlaşılması hem satınalmaların teorik arka planının anlaşılması bakımından Uluslararasılaşma Süreci Modeli (Uppsala), Eklektik Paradigma, LLL Yaklaşımı, Sıçrama Yaklaşımı ve Bilgi Temelli Yaklaşım açısından irdelenmiştir. Araştırma sonuçları, görüşülen şirketlerin sınır ötesi satınalmalarda öncelikli motivasyonun pazar ve etkinlik arama olduğunu ortaya koymaktadır. Bulgularda şirketlerin yaptığı ilk satınalmalar konusunda ortaya çıkan sonuçlar, yapılan sınır ötesi satınalmaların sıçrama yaklaşımı ile açıklanabildiğini göstermektedir. Sıçrama adımları ise sektörlere göre farklılık göstermektedir. Buna göre, gıda ve içecek alanında faaliyet gösteren şirketlerin genellikle gelişmekte olan ülkelere yatırım yapmakla beraber ilk satınalmalarda geniş pazar ağına ulaştıracak sıçrama adımlarını takip ettikleri görülmektedir. Teknoloji ve enerji alanında faaliyet gösteren şirketlerin ise genel olarak hem gelişmiş hem gelişmekte olan ülkelere yatırım yaptıkları, ilk satınalmalarda ise teknolojik bilgiye ulaşma amacıyla gelişmiş ülkelerde satınalma yaptıkları söylenebilmektedir. Araştırma analizlerinin ikinci aşamasında, satın alınan şirketlerden yapılan ters bilgi transferi ve bilginin işletme grubu içinde paylaşılması süreçlerinde kullanılan mekanizmalar anlaşılmaya çalışılmıştır. Araştırma sonuçları, ters bilgi transferinde en fazla kullanılan mekanizmanın çalışanların transfer edilmesi olduğunu, bunu düzenlenen formel toplantıların ve gerçekleştirilen en iyi uygulama transferlerinin izlediğini göstermektedir. Bilginin işletme grubuna bağlı şirketler arasında paylaşılması söz konusu olduğunda ise formel toplantılar başta olmak üzere çalışan transferleri, en iyi uygulama aktarımları ve informel görüşmelerin en fazla kullanılan mekanizmalar olduğu görülmektedir. Araştırma sonuçlarına göre matris yapılanma ve tek takım uygulamalarının ters bilgi transferini olumlu etkilediği söylenebilmektedir. Belirli kısıtlar çerçevesinde yürütülse de araştırmanın sonuçlarıyla stratejik yönetim, uluslararası işletmecilik ve bilgi transferi literatürüne teorik, pratik ve yönetimsel katkı sunduğu düşünülmektedir.

Bilgi aktarımıBilgi paylaşımıDoğrudan yabancı sermaye yatırımları+2
Nimet Kalkan
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Bireylerin toplumsal faktörlerinin kültürel eğilimlerine ve liderlik tercihlerine etkisi: Örgüt kültürü algısının düzenleyici rolü

Bu araştırma, çalışan bireylerin toplumsal faktörlerini ailesi, yakın çevresi ve eğitim çevresi bağlamında ele alarak bireylerin kültürel çevrelerinin bireycilik ve kolektivist (toplulukçuluk) kültürel eğilim düzeylerine ve liderlik tercihlerine etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, araştırmada örgüt kültürünün liderlik tercihleri üzerindeki etkileri irdelenmektedir. Bu araştırmanın örneklemini İstanbul'da bulunan Organize Sanayi Bölgelerindeki küçük, orta ve büyük ölçekli üretim şirketleri oluşturmaktadır. Bu araştırmada soru kâğıdı yöntemi kullanılarak 242 çalışan bireye ulaşılmıştır. Bu araştırma kapsamında geliştirilen hipotezleri test etmek için Smart PLS SEM analizinden yararlanılmıştır. Analiz bulguları genel olarak değerlendirildiğinde, bireylerin toplumsal faktörlerinin bireycilik ve kolektivist kültürel eğilimini ve örgütlerdeki lider tercihini doğrudan etkileyeceği sonucuna ulaşılmıştır. Toplumsal faktörlerin "yetkecilik" alt boyutunun bireylerde kolektivist kültürel eğilime ve paternalist lider tercihine doğrudan etkisi olduğu, toplumsal faktörlerin demokratiklik alt boyutunun ise bireylerde hem bireyci hem de kolektivist kültürel eğilime ve demokratik lider tercihine doğrudan etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanı sıra, paternalist lider tercihini de kolektivizm kültürel eğilimin etkileyebileceği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca modelde örgüt kültürünün toplumsal faktörler ve bireycilik ve kolektivizm kültürel eğilimlere etkisi olmadığı ancak liderlik tercihi üzerinde etkisi bulunduğu bulgular arasında yer almıştır. Anahtar Kelimeler: Paternalist Liderlik, Demokratik Liderlik, Hizmetkar Liderlik, Bireycilik ve Kolektivizm, Toplumsal Kültür, Örgüt Kültürü

Edibe Arığtekin
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Kümelenme mekanizmaları ve yerel sektörel sinerjiler: Trabzon'da Türk somonu (Alabalık) sektörü üzerine bir inceleme

Türk somonu (alabalık) sektörü, Türkiye'nin dış ticaret dengesi üzerinde giderek artan bir etkiye sahiptir. Bu sektör, ülkenin ekonomik büyümesinin yanı sıra istihdam oluşturma ve bölgesel kalkınmayı teşvik etme açısından da kritik bir rol üstlenmektedir. Karadeniz Bölgesi'nde yoğunlaşan yetiştiricilik ve işleme faaliyetleri, bölgesel ekonomik kalkınmayı desteklemekte ve yerel halk için istihdam fırsatları yaratmaktadır. Bu araştırma, Trabzon'da Türk somonu (alabalık) sektöründeki kümelenme mekanizmalarını ve yerel sektörel sinerjileri incelemektedir. Araştırmanın temel amacı, sektördeki paydaşların rol ve katkılarını belirlemek, bu paydaşlar arasındaki işbirliği dinamiklerini analiz etmek ve sektörün sürdürülebilirliğini ve rekabet gücünü artırmak için gerekli stratejik önerilerde bulunmaktır. Araştırma kapsamında, sektördeki yetiştirici ve üretici işletmeler, yem tedarikçileri, taşıma ve lojistik hizmetleri sağlayan işletmeler, ambalaj ve paketleme hizmetleri sağlayıcıları, kamu kurum/kuruluşları ve diğer örgütler ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu araştırmada nitel yöntemler kullanılmış ve veri toplama sürecinde yarı yapılandırılmış görüşmelerden faydalanılmıştır. Toplanan veriler, tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Durum çalışması yöntemi ve iç içe geçmiş bütüncül tek durum deseni yaklaşımı, araştırmanın ana metodolojik çerçevesini oluşturmuştur. Bulgular, Trabzon'da yoğunlaşan Türk somonu (alabalık) sektörünün çeşitli kümelenme stratejilerini uyguladığını ve bu stratejilerin bölgesel ekonomik kalkınmayı desteklediğini göstermektedir. Ancak, sektör kaynak yetersizlikleri, stratejik planlama eksiklikleri ve düşük ürün bilinirliği gibi temel zorluklarla karşı karşıyadır.

Zafer Ertem
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
10
Master'sOpen AccessTR

Türkiye'de yaşayan göçmen kadınların girişimcilik ekosistemi üzerine bir araştırma

Gelişmekte olan ülkelerde girişimcilik, ekonomik büyümenin ve sosyal değişimin önemli bir unsuru olarak kabul edilmektedir. Göçmen kadınlar, kendi ülkelerinin sınırlarını aşarak yeni bir ülkede iş kurma veya girişimcilik faaliyetlerinde bulunma yolunda önemli adımlar atmaktadır. Bu bağlamda, farklı coğrafyalardan gelerek Türkiye'ye yerleşen göçmen kadın girişimcilerin, girişimcilik faaliyetlerinde bulundukları ekosistem içindeki konumları ve bu ekosistemi deneyimleri üzerinden anlamak önemli bir hususu oluşturmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, gelişmekte olan ülke konumunda bulunan Türkiye'de faaliyet gösteren göçmen kadın girişimcilerin yerel girişimcilik ekosistemi içindeki konumlarına odaklanılarak onların deneyimlerinden hareketle girişimcilik ekosistemini ortaya koymaktır. Bu amaca ulaşabilmek için Isenberg Girişimcilik Ekosistem Modeli'nden faydalanılmıştır. Göçmen kadın girişimcilerin yerel girişimcilik ekosistemi içindeki rollerini, etkileşimlerini ve deneyimlerini anlamak için çalışmanın teorik temelleri, Yeni Kurumsal Kuram, Sosyal Ağ Kuramı ve Kültürel Kuram gibi kavramsal yaklaşımlar üzerine inşa edilmiştir. Nitel araştırma desenlerinden araçsal durum çalışmasına dayanan çalışma, amaçlı örnekleme stratejisi yöntemiyle belirlenen 9 göçmen kadın girişimci ile birebir olarak yarı yapılandırılmış görüşmelerle gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmeler sonucunda elde edilen veriler, betimsel analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Çalışma, Türkiye'deki göçmen kadın girişimcilerin ekosistem öğelerinin politika, finans, destek sistemleri ve kültür unsurlarından oluştuğu sonucuna ulaşmaktadır.

Elif Nur Saral
Karadeniz Technical University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00

Other supervisors