Theses supervised by Yrd. Doç. Dr. Hulusi Geçgel

10 theses · Çanakkale Onsekiz Mart University

Master'sOpen AccessTR

Çocuk edebiyatımızda serüven romanları üzerine bir inceleme

İnsanın keşfetme, tanıma-tanımlama ihtiyacı; yaş, cinsiyet, kültürel alt yapı gibi nedenlerle oldukça karmaşık bir hale gelmekte; bu unsurlarla çeşitlilik gösteren duygu ve düşünce dünyası insanın bir üretimi olan edebiyatı da etkilemektedir. İnsanın sınıflandırılmasıyla ortaya çıkan çocukluk dönemi, çocuğu kendi içinde inceleyen; onun ihtiyaçlarını keşfetmeye çalışan bir disiplin doğurur. Bu ise, bilimin en büyük destekleyicisi olan edebiyatta yeni bir yazın dönemi başlatır. Önceleri yaş farkı gözetmeksizin yazılan kitaplar çocuklara göre uyarlanırken daha sonra hedef kitlesi çocuklar olan bir yazın dönemi başlar.Çocuklar için uyarlanan kitapların başında serüven (macera) kitapları gelmektedir. Çünkü serüven, yeniliğe, yeni yerleri keşfetmeye, soru sormaya, heyecan duymaya, tehlikeye atılmaya eğilimli çocukların ihtiyaçlarını karşılayabilecek bir türdür.Serüven romanları önceleri sadece olayın ön planda tutulduğu, heyecan unsurunun yoğun olarak incelendiği zayıf eserler olarak görülürken türler arasındaki yakınlaşma, etkileşim ile bu türde verilen eserlerde de biçimsel özellikler geliştirilerek psikolojik çözümlemelere yer verilmiştir.Günümüzde çocukların ilgiyle takip ettiği, birden fazla baskı yaparak çok satan kitaplar listesine giren serüven romanlarının niteliği yıllardır tartışılmaktadır. Bazı araştırmacılar serüven romanlarının yapay bir kurguya, gerçekdışı kahramanlara sahip olduğunu ve bu nedenle çocuk kitaplarında bulunması gereken özellikleri karşılamadığını düşünmektedir. Buna karşın nitelikli serüven romanlarının 10-12 yaş arası serüven çağı olarak adlandırılan dönemde çocukların okuma alışkanlığını geliştirdiğini; heyecan unsurlarıyla eğlendirirken çatışma unsurlarıyla problem çözmeye yönlendirdiğini düşünenler de vardır.Dört ana bölümden oluşan çalışmanın ilk bölümünde çocuk ve edebiyat kavramları üzerinde durulmuş, serüven romanının tanımı ve gelişimine değinilmiştir. Çalışmada ele alınan problem tanımlanarak araştırmanın amacı, önemi ve sınırlılıkları belirtilmiştir.Araştırmanın yönteminin yer aldığı ikinci bölümde, verilerin toplanması, çözümlenmesi ve yorumlanmasında izlenen yol ile ilgili açıklamalar yer almış, araştırmanın evren ve örneklemi ortaya koyulmuştur.Araştırmanın amacına dayalı olarak ortaya koyulan bulgular bölümünde çocuk edebiyatımız içinde yer alan Aytül AKAL'ın dört kitaptan oluşan `Süper Gazeteciler' serisi, Fatih ERDOĞAN'ın iki kitaptan oluşan `Mavibulut Macera' serisi Mavisel YENER'in dört kitaptan oluşan `Dolunay Dedektifleri' serisi, çocuk yazınında uygun görülen ölçütler dahilinde incelenmiştir. Çalışmada en az iki seriden oluşan ve yasadışı olayların konu alındığı kitaplar yer almıştır.Kahramanların konuşmaları ve davranışları yoluyla arkadaşlık, yardımlaşma, çocuk-yetişkin ilişkisi, eleştirel düşünmenin önemi gibi hususlara vurgu yapılan kitaplarda kurguyu oluşturan olaylar heyecan unsurları ve ipuçlarıyla geliştirilmiş; olumsuz davranışlar sergileyen kişilerin toplum içindeki saygınlıklarını kaybederek cezalandırıldıklarına dikkat çekilmiştir.

RomanTürkçe eğitimiTürkçe öğretimi+1
Neslihan Gürel
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Oğuz Tansel'in masallarında çocuk ve eğitim teması

Masallar, çocuk edebiyatının vazgeçilmez ürünleridir. Çocuğun karşılaştığı ilk edebi ürünlerin başında gelen masallar, gerek kültür aktarımında gerekse hayata yönelik bilinçlendirmeyi yapmaları açısından önem arz etmektedir. Çocuğun hayal dünyasını zenginleştirmenin yanı sıra, Tansel'in ifadesiyle ??iyiliği, doğruluğu, cezasız, notsuz?? öğretmeleri açısından çocuk edebiyatının en işlevsel ürünleridir.Masal sahasında bir ilki gerçekleştiren Tansel masalların çocukları uyutma aracı olmadığını bilakis onları uyandırma, bilinçlendirme aracı olduğunu dile getirmiş ve eserlerini bu doğrultuda oluşturmuştur.Bu çalışmada, Oğuz Tansel'in çeşitli gazete ve dergilerde yer alan söyleşi ve makalelerinden ?çocuk? ve ?eğitim? kavramlarına olan bakışı tespit edilmiş, Tansel'in masallarındaki öğrenci ve öğretmen tiplerinin özellikleri belirlenmiş, Tansel'in masallarında geçen eğitim temalarının ne doğrultuda oldukları ve Tansel'in bu temalarla vermek istediği mesajlar ortaya çıkarılmıştır. Tansel'in eğitim temalarının hangi eğitim akımlarıyla ilişkilendirilebileceklerine bakılmış ve bu doğrultuda değerlendirmeler yapılmıştır.

BiyografiEdebiyatEğitim+6
Ömer Faruk Polat
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2009
00
Master'sOpen AccessTR

Yapım ve çekim ekleri arasındaki farkın öğretiminde görsel ögelerin etkisi

İngilizcenin yabancı dil olarak ögretildigi sınıflarda kısa hikâyenin etkili bir araç oldugunugöz önünde tutarak bu arastırma iki temel kelime ögrenme stratejisi olan sözlük kullanımı vetahmin arasında bir kıyaslama yapmak suretiyle kısa hikâyelerin kelime ögretimi üzerindekietkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu yolda yarı deneysel bir desen kullanıldı ve deneydekullanılan kelimeler Edgar Allan Poe'nun ?The Cask of Amontillado? kısa hikâyesindenalındı. Deneyin katılımcıları, Çanakkale 18 Mart Üniversitesi İngilizce Ögretmenligi Bölümü3. sınıf ögrencileriydi. Sınıf iki gruba ayrıldı. İlk grup tahmin ve ikinci grup sözlük grubuolarak belirlendi. Sınıfı iki esit gruba bölmek için ilk olarak Paul Nation (2000) tarafındantasarlanan ?Kelime Dagarcıgı Seviyeleri Testi? kullanıldı. Böylece daha çok kelime bilenögrencilerin daha az kelime bilen ögrencilerden daha basarılı olup olmadıklarını bulunabildi.Ayrıca çalısma metin içersinde ne gibi faktörlerin kelime ögrenimini engelledigini veyakolaylastırdıgını ortaya çıkaramaya çalısmıstır.Bu baglamda, deneyin sonuçlarının su üç arastırma sorusuna cevap vermesi beklenmektedir;1) Hangi kelime ögrenme teknigi daha etkilidir? Tahminde bulunan mı yoksa sözlükkullanımı mı? Tahmin etme ve sözlük kullanımı esnasında ne gibi faktörler kelimeninögrenilmesini zorlastırmaktadır? Genis bir kelime dagarcıgına sahip olmak tahmin ve sözlükkullanımı yoluyla kelime ögrenmede etkili midir?ANAHTAR KELİMELER: Baglamsal tahmin, sözlük kullanımı, kısa hikaye, kelimedagarcıgının boyutu

Dil bilgisi-yapım ekleriEğitimEğitim etkinliği
Murat Dinçay
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2008
00
Master'sOpen AccessTR

Zeynep Cemali'nin öykü ve romanlarında çocuk ve eğitim teması

Amacı düşünen, özdeşim kurabilen, sorgulayan, bilinçli okurlar yetiştirmek olan çocuk edebiyatı; çocuklar için yazılmış, çocuğun ilgi ve ihtiyaçlarını karşılayabilen, dil gelişimi ve anlama düzeylerine uygun ve sanatsal niteliği olan, dilsel ve görsel iletilerle zenginleştirilmiş, ulusal ve evrensel değerleri içinde barındıran, beğeni düzeylerini yükselten ürünlerin genel adıdır.Türkiye'de çocuk edebiyatının gelişimi, dünyada çocuk edebiyatının gelişimi ile yakından ilgilidir. Edebiyatçılar tarafından bütün yeniliklerin başlangıcı sayılan Tanzimat dönemi, çocuk edebiyatının başlangıcı sayılır. Tanzimat'tan önce çocuklar için yazılan eserler, yalnızca öğüt verici nitelikte ve çocuklardan çok büyüklere yönelik olması sebebiyle, çocuk edebiyatı kavramı içinde değerlendirilmezler. Meşrutiyetin ilanından sonra yazarlarımız, geçmişte yapılan hatalardan ders alarak çocuk edebiyatı tanımına uygun eserler ortaya çıkarmaya çalışmışlardır. Ancak çocuk edebiyatı gerçek yerini 1970'lerden sonra bulmuştur.Çocuk edebiyatı eserlerinin çocuğa uygunluğu, yazarının niteliğiyle ilintilidir. İyi bir çocuk edebiyatı yazarının çocuğun iç dünyasını tanıyan, nasıl düşündüğünü tahmin eden, onun ilgi ve isteklerine seslenecek, çocuk edebiyatının niteliğini bilen kişiler olması gerekmektedir.Günümüzde çocuk edebiyatı alanında eser veren birçok yazarımız vardır. Bunlardan biri de Zeynep Cemali'dir. Zeynep Cemali eserlerinde çocuğu önemsemekte; ona yardımseverlik, paylaşma, fedakârlık gibi evrensel değerler yanında düşünme, irdeleme, eleştirme gibi yetiler de kazandırmaktadır. Zeynep Cemali, eğitimin bir aracı olan çocuk edebiyatının eğitsel işlevini yerine getirirken aynı zamanda anadilin güzelliklerini, edebiyatın estetik ve hazzını da eserlerinde ihmal etmemiştir.

Çocuk edebiyatıÇocuk eğitimiÇocuk kitapları+2
Yasemin Erdoğan
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2008
00
Master'sOpen AccessTR

Fatih Erdoğan'ın eserlerinde çocuk ve eğitim teması

Çocuk edebiyatı, çocukların hayal dünyalarını besleyen, onların duygu ve düşüncelerine rehberlik eden, çocukların -çocukluk dönemi olarak adlandırılan- 2-14 yaşları arasında gelişimlerine katkıda bulunmak amacıyla çocuklar için yazılmış yazılı ve sözlü edebi ürünlerden oluşmaktadır.Çocuk edebiyatı, bizde ilk olarak Tanzimat dönemindeki çeviri eserlerle başlamış, Cumhuriyet dönemi sonrasında bilhassa harf inkılâbıyla birlikte kendini iyiden iyiye göstermeye başlamıştır. Günümüzde çocuk edebiyatı üzerine çocuk masalları ve hikâyeleri yazan pek çok yazar bulunmaktadır.Üniversitelerimizin ilgili bölümlerinde de okutulan ?Çocuk Edebiyatı? dersleri bu alanın gelişmesinde ve yeni akademik çalışmaların gerçekleşmesinde önem taşımaktadır.Çocuk edebiyatı üzerine eser veren yazarlardan biri olan Fatih Erdoğan, gerek akademik kimliğinin verdiği bilgi donanımı gerekse de eserlerinde ortaya koyduğu yeni yaklaşımlarla bu alanda farklı bir ses olmuştur.Fatih Erdoğan eserlerinde salt çocuğu işlemiş, onları tarafsız bir gözle, olduğu gibi göstermiş, çocuğun hayal dünyasına zenginlik katarak, saf ve çocuksu bir dille eserlerini inşa etmiştir. Bunu yaparken de daha önce denememiş kuramlar ışığında çocukların yaşlarını, zekâlarını, ilgi ve ihtiyaçlarını, göz önünde bulundurmuştur.

Erdoğan, FatihEğitimTürkçe+6
Ramazan Kılıçarslan
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Educational Sciences
2011
00
Master'sOpen AccessTR

Mavisel Yener'in romanlarında çocuk ve eğitim teması

Çocuk bir toplumun geleceği olduğu için çocukların eğitilmeleri, geleceğe hazırlanmaları, toplum için büyük önem taşımaktadır. Bu noktada, çocuk eğitiminde çocuk edebiyatının, önemli bir rolü olduğu ortaya çıkmaktadır. Çünkü çocuk edebiyatı çocukların zevklerine, duygu ve düşüncelerine, büyüme ve gelişmelerine katkı sağlamak için gerçekleştirilen bir edebiyattır.Batıda Aydınlanma Çağı ile birlikte çocuk yazını doğarken bizde çocuk edebiyatının gelişimi Tanzimat Dönemi'yle olmuştur. Tanzimat'tan önce çocuklara yönelik yazılan kitaplarda yazarlar, çocukların seviyelerine inememişlerdir. Tanzimat Dönemi'ndeki çocuk edebiyatı kitapları da çevirilerle sınırlı kalmıştır. Cumhuriyet'in ilanıyla çocuk edebiyatı yazarlarının ve eserlerinin sayısı artmıştır. Bugün de pek çok çocuk yazarı, çocuklar için kitaplar yazmaktadır. Bu yazarlardan biri de Mavisel YENER'dir.Asıl mesleği diş hekimliği olan ve yayın hayatına, çocuklara yazayım diye başlamayan yazar; şiir, öykü, roman ve masaldan oluşan, 49 adet çocuk edebiyatı eseri meydana getirmiştir. Eğitmek ve öğretmek gibi bir çabaya girildiğinde, edebiyatın doğasından uzaklaşılacağına inandığı için hiçbir zaman eğitici olma kaygısı olmamıştır. Onun tek derdi çocuklara ileride okuyacakları iyi yazınsal yapıtların peşine düşebilmeleri için o tadı verebilmektir. Ucu açık metinlerle çocukları düşündürmeyi sevmektedir. Yazara göre, ders kitabı tatsızlığında, öğüt veren kitaplar çocuğun kitapla bağını git gide gevşetecektir. Çocuk kitaplarındaki eğitici yan mutlaka satır aralarına gizlenmiş iletiler biçiminde olmalıdır. Ayrıca işin edebi yanı ve eserlerde dilsel değişkenler asla göz ardı edilmemelidir. Çocuklar için yazarken çocuğun ilgileri, sorunları, dili anlaşılmalıdır. Çünkü çocuk yazını geleceğin edebiyat okurunu yetiştirecektir.

EdebiyatEğitimRoman+4
Merve Öncü
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2011
00
Master'sOpen AccessTR

Öner Yağcı'nın romancılığı ve romanları

Aldığı ödüllerle edebiyat dünyasında yerini sağlamlaştıran, Türkiye tarihinin önemli olaylarını eserlerine yansıtan Öner Yağcı gibi bir şahsiyetin romanlarının incelemesi edebiyat dünyası için bir gerekliliktir. Bu sebeple bu çalışmada, Öner Yağcı'nın romanları (Kardelen, Turnalar, Gökyüzüne Akan Irmak, Kaptan, Yediveren ve Kir) kronolojik sıraya uygun olarak olay örgüsü ve anlatım teknikleri, bakış açısı ve anlatıcı, zaman, mekân, şahıs kadrosu, tematik yapı ve romanları oluşturan ortak yapı gibi kriterler açısından tek tek incelenerek ve romancılığı hakkında çıkarımlarda bulunularak bu gereklilik yerine getirilmiştir.Bu çalışmada, içerik çözümlemesiyle belli bir metnin, belgenin özelliklerinin incelenmesini sağlayan doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden birisi olan doküman incelemesi yönteminin kullanıldığı bu çalışmada Öner Yağcı'nın altı romanı temel dokümanlar olarak kullanılıp incelenmiştir.Çalışma üç bölümden oluşmuştur. Ayrıca çalışmanın ekler kısmına Öner Yağcı ile yapılan mülakat eklenmiştir.I. bölümde Öner Yağcı'nın romancılığını etkileyen siyasi olaylar, 12 Mart ve 12 Eylül romancılığı, Öner Yağcı'nın hayatı, edebi kişiliği ve eserleri ile ilgili bilgilere yer verilmiştir.II. bölümde Öner Yağcı'nın romancılığı ve romanları hakkında çıkarımlarda bulunarak altı romanı olay örgüsü, bakış açısı ve anlatıcı, anlatım teknikleri, zaman, mekân ve romanda şahıs kadrosu kriterleri bakımından incelenmiştir.III. bölümde ise romanların tematik, dil ve üslup, anlatım teknikleri, bakış açısı ve anlatıcı, zaman, mekân, şahıs kadrosu ve romanları oluşturan ortak yapı ve motifler bakımından değerlendirilmesi yapılarak sonuç bölümüne yer verilmiştir.Çalışma sonucunda Öner Yağcı'nın Türk diline gerekli hassasiyeti gösteren toplumcu-gerçekçi bir yazar olmasının yanı sıra savunduğu ideolojiyi eserlerine yansıtan ve edebiyat dünyasında gittikçe yükselen bir değer olduğu ortaya konulmuştur.

EdebiyatRomanTürk edebiyatı+1
Funda Otluca Demir
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2011
00
Master'sOpen AccessTR

Kişilerarası ilişkiler kuramları çerçevesinde Yusuf Atılgan'ın romanlarının incelenmesi

Kişilerarası İlişkiler Kuramları Çerçevesinde Yusuf Atılgan'ın Romanlarının İncelenmesi adlı çalışmamızda, romanlardaki ana karakterlerle yardımcı karakterler arasındaki ilişki boyutları incelenmiştir.İnsanların kişilerle olan ilişkilerinin altında yatan sebepleri daha iyi anlayabilmek için kullanılan kişilerarası ilişkiler kuramları, edebî eserlerin yorumlanmasına geniş bir açı kazandırmıştır. Kişilerarası ilişkiler kuramları, karakterler arasındaki ilişki düzeylerinin açık bir şekilde görülmesine yardımcı bir işlev niteliğindedir. Çalışmamızda da bu kuramlar tek tek ele alınarak açıklanmıştır. Bilişsel kuramlar, duygusal kuramlar ve psikanalitik kuramlar çerçeve olarak ele alınmış ve romanlardaki karakterler arasındaki iletişim incelenmiştir.Yusuf Atılgan, insanın en çarpıcı yanlarını doğallığıyla anlatabilen, insan ruhunun derinliklerine inebilen bir yazardır. Romanlarındaki farklı anlatımı ve üslubuyla dikkatleri üzerine çekmeyi başarmıştır. Hatta o dönem için yazdıkları eleştirilmiş, hor görülmüş bir kimliktir. Tüm bunlara rağmen son dönem Türk edebiyatının öncü isimlerinden biridir. Bu yüzden romanlarının, romanlarında yaşayan insanların bu boyutta incelenmesi, onun yazar kimliğinin dışa vurumunda etkili bir örnek teşkil edecektir.Aylak Adam, Anayurt Oteli, Canistan romanları kişilerarası ilişkiler kuramları baz alınarak incelenmiştir. Ana karakterlerin yaşayışları ve bununla şekillenen insanlarla olan iletişimleri ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Kişilerarası ilişkiler kuramları, karakterlere gerek psikanalitik boyutta gerekse iletişim boyutunda oldukça geniş bir açı ile bakabilmeye yardımcı olmuştur. Bu çalışma ile Yusuf Atılgan'ın romanlarındaki karakter boyutuna, kişilerarası ilişkiler kuramları çerçevesinde yer verilmiştir.

Atılgan, YusufEdebiyatKarakter+3
Aslı Nur Büyüközelci
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2011
00
Master'sOpen AccessTR

Talip Apaydın'ın eserlerinde çocuk ve eğitim teması

Çocuk edebiyatı, geçmişten beri toplumların küçük ve genç bireylerinin yetişkinleri ile aralarında bulunan sosyal, duygusal ve dil farklılıklarından ileri gelen bir gerekçeyle küçük bireylerin edebi- estetik zevklerinin doyurulması amacıyla yaratılmış yazılı ve sözlü ürünlerin tamamını kapsayan bir edebiyat dalıdır. Çeşitli uzmanların çocukluğu 2- 14 yaş aralığında sınırlandırmaları, çocuk edebiyatının da sınırlarını bu yaşlar olarak çizmiştir. Bu bakımdan çocuklar için üretilen eserlerin belirtilen yaş dönemi özellikleri gözetilerek oluşturulmaları, onların hedef kitle üzerindeki etkinliliklerinin derecesinde belirleyici olacaktır.Çocuk edebiyatı, gelişimini yüzyıllar öncesine dayandıran ve zaman içinde toplumların geçirdiği siyasi çalkantılar odaklı zihniyet değişimlerince kendi boyutunu yakalamış ve özellikle Tanzimat dönemi ve sonrasında bugünkü şeklini almıştır. Tanzimat dönemi Türkiye'sinin edebiyat sahasında Batı'dan koparıp yurtta uyguladıkları, Cumhuriyet dönemi ve sonrasındaki harf devrimiyle farklı bir boyut kazanacaktır. 1970'lere kadar yaratılan birçok iyi niyetli eserler görülse de Çocuk edebiyatı bu zaman sonrasında asıl kimliğini kazanacaktır.İletisinin niteliği, öğreticilik gayesinin sınırlandırılması, çocuğun içinde bulunduğu gelişim dönemi özelliklerinin edebiyat ürünlerine yansıması gereği, kullanılan dilin milliliği ve estetiği çocuk edebiyatının bugünkü gereklerinden bazıları olarak kabul edilmektedir.Çocuklar için 1960, 1970, 1980 ve 1990'lı yıllarda ürettiği eserleriyle ön plana çıkan yazarlardan biri de Talip Apaydın'dır. Yazar, yetiştiği Köy Enstitüsü kurumlarının kişiliğinde oluşturdukları ve yurdun çeşitli yörelerinde yaptığı öğretmenlik mesleğinden biriktirdiklerini eserlerine yansıtmış ve ?iyi insan?, ?iyi toplum? hedeflerini çocuklara yönelik olarak kaleme aldığı eserlerde sunmuştur.Onun eserlerinde çocuklar dönem Anadolu'sunu kuşları, böcekleri, dağları, ovaları, bitkileriyle tanırken yine dönem Anadolu'sunun içerisinde bulunduğu ya da bırakıldığı yalnızlık ve cehalete dair de farkındalıklar kazanacaktır.ÖZETÇocuk edebiyatı, geçmişten beri toplumların küçük ve genç bireylerinin yetişkinleri ile aralarında bulunan sosyal, duygusal ve dil farklılıklarından ileri gelen bir gerekçeyle küçük bireylerin edebi- estetik zevklerinin doyurulması amacıyla yaratılmış yazılı ve sözlü ürünlerin tamamını kapsayan bir edebiyat dalıdır. Çeşitli uzmanların çocukluğu 2- 14 yaş aralığında sınırlandırmaları, çocuk edebiyatının da sınırlarını bu yaşlar olarak çizmiştir. Bu bakımdan çocuklar için üretilen eserlerin belirtilen yaş dönemi özellikleri gözetilerek oluşturulmaları, onların hedef kitle üzerindeki etkinliliklerinin derecesinde belirleyici olacaktır.Çocuk edebiyatı, gelişimini yüzyıllar öncesine dayandıran ve zaman içinde toplumların geçirdiği siyasi çalkantılar odaklı zihniyet değişimlerince kendi boyutunu yakalamış ve özellikle Tanzimat dönemi ve sonrasında bugünkü şeklini almıştır. Tanzimat dönemi Türkiye'sinin edebiyat sahasında Batı'dan koparıp yurtta uyguladıkları, Cumhuriyet dönemi ve sonrasındaki harf devrimiyle farklı bir boyut kazanacaktır. 1970'lere kadar yaratılan birçok iyi niyetli eserler görülse de Çocuk edebiyatı bu zaman sonrasında asıl kimliğini kazanacaktır.İletisinin niteliği, öğreticilik gayesinin sınırlandırılması, çocuğun içinde bulunduğu gelişim dönemi özelliklerinin edebiyat ürünlerine yansıması gereği, kullanılan dilin milliliği ve estetiği çocuk edebiyatının bugünkü gereklerinden bazıları olarak kabul edilmektedir.Çocuklar için 1960, 1970, 1980 ve 1990'lı yıllarda ürettiği eserleriyle ön plana çıkan yazarlardan biri de Talip Apaydın'dır. Yazar, yetiştiği Köy Enstitüsü kurumlarının kişiliğinde oluşturdukları ve yurdun çeşitli yörelerinde yaptığı öğretmenlik mesleğinden biriktirdiklerini eserlerine yansıtmış ve ?iyi insan?, ?iyi toplum? hedeflerini çocuklara yönelik olarak kaleme aldığı eserlerde sunmuştur.Onun eserlerinde çocuklar dönem Anadolu'sunu kuşları, böcekleri, dağları, ovaları, bitkileriyle tanırken yine dönem Anadolu'sunun içerisinde bulunduğu ya da bırakıldığı yalnızlık ve cehalete dair de farkındalıklar kazanacaktır.

Apaydın, TalipÇocuk edebiyatıÇocuk eğitimi+1
İsmail Eren Tepe
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Educational Sciences
2012
00
Master'sOpen AccessTR

İlköğretim ikinci kademe Türkçe ders kitaplarındaki edebî metinlerin çocuk edebiyatı kriterlerine uygunluğu

Ders kitabı öğretmen için kılavuz, öğrenci için temel kaynak olması nedeniyle eğitim öğretim ortamlarının vazgeçilemez parçasıdır. Tüm dersler için önemi yadsınamaz olan ders kitapları Türkçe dersleri için ise kritik öneme sahiptir. Çünkü dersin işlenişi tamamen bu kitaplardaki metinlere ve etkinliklere bağlıdır.2005 yılında yapılan program değişikliğiyle sınıflarda kullanılan kitaplar; ders kitabı, çalışma kitabı ve öğretmenlere verilen öğretmen kılavuz kitapları olmak üzere üçe ayrılmıştır. Yapılacak tüm çalışmalar ders kitabında bulunan metinlerden yola çıkılarak yapılmakta, bu durum da ders kitaplarındaki edebî metinlerin önemini arttırmaktadır. Sadece yapılacak etkinlikler açısından değil, çocuğun zihinsel ve dilsel gelişimi açısından da bu metinler çok önemlidir. Çünkü öğrencilerin doğru ve etkili dil kullanma yetenekleri, hatta kişilikleri bu metinlerden etkilenecektir.İlköğretim Türkçe ders kitaplarında bulunacak metinlerin taşıması gereken özellikler Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda genel ifadelerle belirtilmekle beraber bu denli büyük öneme sahip ders kitaplarına metinleri seçme görevi, tamamen ders kitabı yazarlarına bırakılmıştır. Ayrıca bu kriterler hazırlanırken de kitapların hitap edeceği çocuklara yönelik olan çocuk edebiyatının kriterleri dikkate alınmamıştır.Bu çalışmada 2011-2012 eğitim-öğretim yılında Milli Eğitim Bakanlığı'nın Türkiye genelinde kullandığı 6., 7. ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarının tamamı ele alınarak bu kitaplarda bulunan metinlerin tümü, çocuk edebiyatı kriterlerine uygunluğu bakımından irdelenmiştir.Çalışma sonunda ders kitaplarında yer alan metinlerin seçiminde hatalı tercihlerin yapıldığı, özensizce seçilen bazı metinlerin ders kitaplarında yer aldığı görülmüştür. Yapılan çalışma ile ders kitaplarına konulacak metinlerin daha dikkatli seçilmesi, bu kitapların daha titiz bir incelemeden geçirildikten sonra onaylanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.Anahtar Kelimeler: Çocuk edebiyatı, Türkçe ders kitabı, metin

Ders kitaplarıEdebi metinlerOrtaokullar+5
Ersin Sarıçan
Çanakkale Onsekiz Mart University · Institute of Educational Sciences
2012
00

Other supervisors