Demand
81 theses under this subject heading
Türkiye için kısa vadeli elektrik enerjisi talep tahmini
Bu çalışmada, Türkiye elektrik talebini etkileyen faktörler belirlenmiş ve elektrik talebini öngören ekonometrik bir model geliştirilmiştir. Yapılan literatür araştırması ve korelasyon testleri sonucunda sıcaklık, nem, güneşlenme süresi, sepet döviz kuru, hane halkı tüketimleri, piyasa takas fiyatı, sistem marjinal fiyatı, kapasite kullanım oranı, sanayi üretim endeksi ve gayri safi yurt içi hasıla (GSYİH) faktörlerinin elektrik tüketimini etkilediği sonucuna varılmıştır. Aralık 2012-Mart 2016 dönemine ait günlük frekansta verilerin kullanıldığı çalışmada, yöntem olarak En Küçük Kareler yöntemi tercih edilmiştir. Analizlerde 2012-2015 yılları arası veriler modelin geliştirilmesi, 2016 yılı ilk çeyreğine ait veriler ise kurulan modelin test edilmesi amacıyla kullanılmıştır. Modele, elektrik tüketimindeki otoregresif yapıyı ve mevsimsel etkiyi yansıtabilmek amacıyla önceki günlere ait elektrik tüketim değerleri ile zaman kukla değişkenleri de dahil edilmiştir. Eviews 8 programı kullanılarak yapılan analizlerde sıcaklık, nem ve bir önceki güne ait elektrik tüketimi değişkenleri ile oluşturulan modelin en başarılı sonucu verdiği görülmüştür. 2016 yılı ilk çeyreği için yapılan öngörüler gerçekleşen elektrik tüketim miktarları ile kıyaslandığında en düşük %0,04 ve en yüksek %7,5 sapma oranları hesaplanmıştır. Kurulan model ile Türkiye elektrik tüketimindeki artış trendi ve mevsimsel dalgalanmalar büyük ölçüde yakalanmıştır. Anahtar Kelimeler: Türkiye elektrik tüketimi, elektrik talep tahmini, en küçük kareler yöntemi.
Yeni açılan küçük ölçekli yerel bir konaklama işletmesine gelir yönetimi uygulaması
Günümüz piyasası ve rekabet koşullarında birçok işletme, gelirlerini ve karlılıklarını maksimize edebilmek için gelir yönetimi uygulamaktadır. Özellikle sabit kapasiteye ve esnek talebe sahip olan hizmet sektöründeki firmalar için başta gelir artışı olmak üzere birçok fayda sağlayan gelir yönetiminin sıklıkla kullanıldığı sektörlerden biri de konaklama sektörüdür. Gelir yönetimi uygulamaları genellikle büyük ölçekli zincir otellerde gözlemlenirken; literatürde yer alan gelir yönetimi kapsamındaki çalışmalarda da çoğunlukla uzun süredir faaliyet gösteren orta ve büyük ölçekli otellerin gelir yönetimi uygulamaları incelenmektedir. Buradan yola çıkılarak, bu çalışma kapsamında, yeni faaliyete geçmiş olan 39 odalı küçük bir konaklama işletmesi için literatürde var olan gelir yönetimi modellerinden esinlenerek yeni bir gelir yönetimi modeli geliştirilmiştir. Bu otelin verilerinden ve özelliklerinden yola çıkılarak geliştirilen model, otelde adım adım uygulanmaya başlamıştır. Uygulaması henüz tamamlanmamış olan model; mevcut oda satış sayısı verileriyle geliştirilen gelir yönetimi modeli uygulanmış olsaydı varsayımına dayanarak test edilmiştir. Yapılan testte; hali hazırda günlük ortalama 16 oda satmakta olan otelin, mevcut fiyatlandırma politikası ile hedeflediği kara ulaşmak için satması gereken günlük ortalama oda sayısı 20 olarak hesaplanmaktayken; gelir yönetimi sistemi uygulanmış olsaydı 16 oda satarak hedeflediği kara ulaşmış olacağı sonucuna varılmıştır.
Bertrand-cournot mixed duopoly with private and public information
In this thesis, we characterize the private and social value of demand information in a Bertrand-Cournot mixed duopoly setup in which a price-setting firm competes with a quantity-setting firm. We show that the expected equilibrium profit of each firm increases with the precision of its own private signal. Moreover, the expected consumer and total surpluses decrease (increase) after the private signal of the price-setting (quantity-setting) firm becomes more precise. The expected total surplus increases (decreases) in the precision of the public signal about demand if the price-setting firm is weakly better (sufficiently lower) informed than the quantity-setting firm. Lastly, we show that when the choice of strategic variable (prices vs. quantities) is endogenous for firms, Bertrand-Cournot mixed duopoly occurs for a wide range of parameter values.
Spor endüstrisinde spora katılımın (talebin) temel belirleyicileri: Tekirdağ ili saha araştırması
Bu tez çalışmasının amacı, Tekirdağ'da spor endüstrisinin genç ve yetişkin bireylerde kavramsal yapısının araştırılması, spor yapma taleplerinin bazı değişkenlere bağlı olarak incelenmesidir. Bu amaçla, 2019-2020 yıllarını kapsayan TUİK ve Nüfus Müdürlüğünden alınan veriler doğrultusunda "Spora Katılım Profili Ölçeği" kullanılarak tanımlayıcı araştırma modeli ve kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 22.0 programı ikiden fazla bağımsız grupların karşılaştırılmasında nonparametrik testlerden Kruskall Wallis analizi uygulanmıştır. Farklılıkların hangi değişkenden kaynaklandığının belirlenmesi için post hoc tukey testler uygulanmıştır. Bağımsız ikili grupların karşılaştırılmasında nonparametrik testlerden Mann Whitney U analizi uygulanmıştır. Ölçek soru maddeleri yaş gruplarına ve cinsiyetlere göre tek tek soru bazında kategorik değişkenler arasındaki ilişki için Ki kare analizleri uygulanarak değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, % 95 güven aralığında % 5 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Tekirdağ bölgesinin spor endüstrisindeki pazar payının sportif faaliyetlere olan ilgi arz, talep ve farkındalık bilgisinin verilen cevaplarda görüldüğü üzere, katılımcıların spor faaliyet alanlarının mevcut durumları konusunda yetersiz olduğu tespit edilmiştir. Spor merkezleri ve alanlarının statüsünün bilinmediği, aktivitelere % 90 oranlarında hiç katılmadıkları tespit edilmiştir. Katılımcıların spor yapılan alanların katılım için uygun olmadığı, mesafe ve ulaşım olanaklarının aktivitelere katılımlarını etkilediğini, spor ekipmanlarının pahalı olması, spor merkezlerine ve aktivitelerine bütçe ayıramadıklarından dolayı, iş yükündeki fazlalık ve zaman yetersizliklerinden dolayı spor etkinliklerine katılamadıkları tespit edilmiştir.
Türkiye'de binek otomobili endüstrisinin talebine kantitatif bir yaklaşım
Türkiye'de Binek Otomobili Endüstrisinin Talebine Kantitatif Bir Yaklaşım adını taşıyan doktora tezi; talep kavramı, talep fonksiyonunu açıklayan teorik yaklaşımlar (talep teorileri) ve binek otomobili talep fonksiyonunun tanımlanması, talep tahmin yöntemleri ve Türkiye'de binek otomobili talebinin tahmini olmak üzere üç bölümden oluşmuştur.Birinci bölümde talep ve taleple ilgili kavramlar açıklanmış, talep fonksiyonunu açıklayan teorik yaklaşımlar (talep teorileri) ile binek otomobili talep fonksiyonunun tanımlanması sunulmuştur. Talep fonksiyonlarını açıklayan teorik yaklaşımların irdelenmesiyle oluşturulan binek otomobili talep fonksiyonu: T = f (P1, P2, M, S1, S2, i) P1: binek otomobili fiyatı, P2: akaryakıt fiyatı, S1: ülkenin tasarruf hacmi, S2: tüketici kredileri hacmi, M: toplam milli gelir, i: tüketici kredileri faiz haddi olarak elde edilmiştir. Tezin teorik altyapısını oluşturan bu bölümün, Türkçe literatüre özellikle modern talep teorileri açısından katkıda bulunacağı değerlendirilmiştir.Talep tahmin yöntemleri başlığı altında sunulan ikinci bölümde ise; talep tahmin metodolojisi, talep tahmin stratejileri, talep teorileri ile talep tahmin yöntemleri arasındaki ilişki ve talep tahmin yöntemleri konularında teorik bilgi sunulmuştur. Uygulama bölümünde kullanılan kantitatif talep tahmin yöntemlerinin teorik kısmına bu bölümde ağırlık verilmiştir. Teze orijinal olma niteliği kazandıran üçüncü ve son bölümde ise ikinci bölümde sunulan talep tahmin metodolojisine sadık kalınarak binek otomobili talebinin ancak ekonometrik modellerle tahmin edilebileceği ortaya konulmuştur. Oluşturulan ekonometrik modelin uygulaması ise seçilen hem geleneksel, hem de modern tahmin yöntemleri ile yapılmıştır. Geleneksel yöntem olarak çoklu regresyon, modern yöntem olarak ise yapay sinir ağları seçilmiştir. Çoklu regresyon uygulamasında, talepte eğrisel desenlerin varlığı ve açıklayıcı değişkenlerin arasındaki yüksek korelasyonlar bulunması nedeniyle geleneksel yöntemlerin ekonometrik modellere yeterince uygun olmadığı tespit edilmiştir. Modern yöntem uygulamasında kullanılan yapay sinir ağları yöntemiyle bu sakıncalar kısmen giderildiğinden tahminlerin performansı ve isabet derecesi artmıştır. Bu nedenle binek otomobili talebinin tahmin edilmesinde geleneksel yöntemler yerine eğrisel desenleri kavrama ve genelleme yeteneğine sahip olduğu değerlendirilen yapay sinir ağları gibi modern yöntemler tercih edilmelidir. Bu varsayımlar altında, gelecek beş yıl için binek otomobili talebinin azalan bir ivme ile artacağı tespit edilmiştir. Ekonomik konjonktürdeki gelişmeler göz önünde bulundurulduğunda bu sonucun gerçekleşmesinin uzak bir ihtimal olmayacağı değerlendirilmiştir.
Ortaöğretimde mesleki ve teknik eğitim talebini etkileyen etkenler (İstanbul ili örneği)
Bu çalışmanın amacı adalet alanı olan meslek liselerinin öğrenci profilleri ve öğrencilerin bu tür okulları tercih nedenlerini ortaya koymaktır. Adalet alanı olan meslek liselerine olan talebi etkileyen etkenleri konu alan bu araştırma mevcut durumu betimlemeyi amaçladığından tarama modelindedir. Araştırmanın evrenini 2014-2015 öğretim yılında İstanbul il sınırları içinde bulunan adalet alanı olan meslek liselerinde öğrenim gören öğrencileri kapsamaktadır. Örneklem ise Beylikdüzü, Büyükçekmece, Kadıköy, Güngören, Bakırköy ilçelerindeki adalet alanı olan meslek liselerinde öğrenim gören 490 öğrencilerden oluşmaktadır. Araştırmada, Altunsaray'ın (2000) imam hatip liselerine istemi etkileyen etmenleri ortaya koymak için geliştirmiş olduğu beşli likert türü ölçek izin alınarak kullanılmış bazı bölümleri değiştirilmiş, güvenirlik ve geçerliliği yeniden yapılmıştır Adalet alanı olan meslek liselerine talebi etkileyen etkenlerin belirlenmesinde, aritmetik ortalama, standart sapma, yüzde, frekans gibi betimsel istatistiklerden yararlanılacaktır. Ayrıca Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve t testi kullanılacaktır. Araştırmanın sonucuna göre katılan öğrencilerin, adalet alanı meslek liselerini kendi bireysel tercihleri ile birlikte anne-babanın iş ve eğitim durumu, ailenin gelir düzeyi kişisel tercihlerini etkilemektedir. Anahtar Kelimeler: Adalet alanı olan meslek lise, eğitim talebi,
Kurumsal/ticari kredi taleplerinin değerlendirilmesi
Kredi, bankaların güven duyulan kişi veya kuruluşlara, belirlenen bir süre sonunda geri ödenmek şartıyla satın alma gücü sağlanması şeklinde ifade edilebilir. Firma analizi yapılırken firmanın finansal verileri ayrıca iç ve dış kaynaklardan elde edilen bilgiler banka politikasına ve mevzuatına uygun bir şekilde değerlendirilir. Kredinin anapara ve faizinin ödenmemesi durumu kredi riski olarak ifade edilir. Riski minimize etmek adına kredi talep eden tarafın doğru bir şekilde değerlendirilmesi gerekmektedir. Yapılan bir takım analizler sonucunda kredi teklifinin hazırlanıp hazırlanmayacağına karar verilir. Kurumların ihtiyaç duymuş olduğu kredi ile firmalar verimliliğini artırır ve bu şekilde ekonominin de büyümesine katkıda bulunur. Kredi genel olarak nakit ve gayrinakit olarak sınıflandırılır. Kredilendirme süreci kullandırım öncesi ve kullandırım sonrası olarak kredi başvurusundan tasfiye edilmesine kadar olan bir süreçtir. Bu noktada banka personelinin sektör ve ekonomi bilgisine, politikalar, yönetmelik, prosedür ve iş akışına hakim olması ve görevinin gereğini yerine getirebilecek düzeyde eğitime sahip olması gerekmektedir. Başvurusu yapılacak kredinin neden talep edildiğinin ve kullanım amacının saptanması bunlarla ilgili cevapların sağlanması gerekmektedir. Böylece karşılaşılabilecek riskin kaynağı öngörülmesi, mali tahlil ve istihbarat aşamalarında önem verilmesi gereken hususların tespiti ve doğru sonuçların elde edilmesi sağlanacaktır. Randevu talep edilirken görüşülecek kişilerin isim ve unvanlarının, görüşülecek yer ve açık adresin doğru olarak alınması, müşteri ile paylaşılacak kartvizit, broşür veya evrakların şube personelinin yanında bulundurulması gerekmektedir. Kredi başvurusu hususunda doküman seti evrakları eksiksiz temin edilir. Firmanın mali durumu, faaliyet sonuçları ve göstermiş olduğu eğilimleri kredi talebinin olumlu veya olumsuz sonuçlanmasına neden olmaktadır. Kredi tahsis edilmesi durumunda kredi yönetim sürecine geçiş olmaktadır. Buradaki öncelikli amaç batık kredi sayısını en aza indirgemek ve maksimum karlılık çerçevesinde çalışmalar yapmaktır. Anahtar Kelimeler: Kredi riski, mali analiz, kredilendirme süreci.
Hastanelerde gelir ve talep
Bu araştırmanın amacı incelenen hastanede PET CT cihazının kullanımının ve talep tahmininin bilimsel hesaplamalar kapsamında tespit edilmesidir. Araştırmanın kapsamını İstanbul'da faaliyet göstermekte olan özel bir hastanenin PET CT ünitesi oluşturmaktadır. Veriler kurumun süreç performans ve iş geliştirme departmanından alınmıştır. Departmana ait bilgiler PET CT ünitesi sorumlusu ile görüşülerek alınmıştır. Araştırmaya konu olan PET CT cihazına yönelik talep tahmini uygulaması çalışmasında, öncelikli olarak PET CT cihazına yönelik kullanım kapasitesi ve çalışma dereceleri işgücü durumuna göre değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda PET CT cihazına yönelik olarak gerçekleştirilen işlemler tablolar halinde sunulmuştur. Cihazın net olarak hizmet verdiği süreler, arıza, işgücünün çalışma saatleri ve tatil durumları gibi kıstaslar dikkate alınarak hesaplanmıştır. PET CT cihazına ilişkin kullanım oranları belirlenmiş ve çalışma derecesi fiili kapasite ve pratik kapasite oranlaması kapsamında tespit edilmiştir. PET CT cihazına yönelik kapasite şartları kapsamında sağlık hizmetlerine yönelik hesaplamalarda sıklıkla kullanılan en küçük kareler yöntemi (EKKY) kullanılmıştır. Regresyon modeli kapsamında öncelikle verilere ilişkin grafikler verilmiş ve sonrasında model oluşturulmuştur. Toplam olarak 07/2016 – 06/2017 tarihleri arasında 1740 saat yani 104400 dakikalık zaman çalışılmıştır. 07/2017-06/2018 dönemi itibariyle PET CT adedi ve toplam geliri önceki yıllara göre artış göstereceği tespit edilmiştir. PET CT adettin bir önceki döneme göre %28, PET CT geliri %15 artış olacağı öngörülmektedir.
2003-2016 yılları arasındaki terör eylemlerinin Türkiye'ye Turistik talep üzerine etkisi: Marmara, Ege ve Akdeniz bölgeleri arasında karşılaştırmalı bir yaklaşım
Son zamanlarda tüm dünya da yükselişte olan terörizm faaliyetleri birçok toplumsal, siyasi ve ekonomik problemleri de beraberinde getirmektedir. Terörizm, kaynağı, nedenleri ve kimlikleri neler veya kimler olursa olsun, insanlığın karşı karşıya kaldığı önemli problemlerin başında gelmektedir. Bu problemi uzun zamandır ve sıklıkla yaşamakta olan ülke olarak Türkiye'de kiterörizm faaliyetlerinin olumsuz etkilerini uzunyıllardır hissetmektedir. Özellikle turizm gibi ulusal istikrarla yakından alakalı alanlar yurtiçinde yaşanan bu sıkıntılı durumdan son derece etkilenmektedir. Bu çalışmada ülkemizde 2003 - 2016yılları arasındaki terör eylemlerinin Türkiye'ye turistik talep etkilerinin Marmara, Ege ve Akdeniz Bölgeleri arasında karşılaştırmalı bir yaklaşım olarak olumsuz etkileyip etkilemediği araştırılacaktır.
Rusya'da havayolu seyahati talebini belirleyen etkenler: Moskova-İstanbul uçuşları örneği
This study examines the factors affecting air travel demand for Moscow – Istanbul market and presents a comprehensive econometric demand model in which the most significant parameters for air travel demand have been identified. The analysis is build on time series data from January 2014 to December 2018. DOLS and FMOLS regression models are applied to find the cointegration relationship and compare the effect of these variables. The aim is to find out the most critical factors and how they affect the air travel demand and to provide robust air travel demand elasticity estimates. Besides using the standart demand factors like income per capita and price, frequency, crude oil price and PMI index are included in the model. The scholarly contribution of the thesis lies in taking into account the effect of currency crisis and international economic sanctions in Russian Federation between 2014-2018 in estimating the model. Empirical results indicate that ticket price of Turkish Airlines, ticket price of Aeroflot Russian Airlines (a rival company) and per capita income of Russian travellers are the most significant determinants of travel demand. The coefficients of all three determinants are estimated to be elastic, indicating that the Russian travelers are quite sensitive to the changes in prices and income. Moreover, travel demand is affected negatively by seasonal changes. Flight frequency is found to be statistically insignificant in the model.
Critical determinants of quality perception in business class demands in air transportation and implications for COVID-19 period the case of Turkish Airlines
The aim of this research is to evaluate the impact of the quality perception of the products and services offered by Turkish Airlines on the business class demand in the Covid-19 conditions. The dramatic decline in the demand for air travel has adversely affected the airline industry. As a result, Turkish Airlines inevitably had to make some changes in catering and service quality during the pandemic. Therefore, we tried to determine business class passengers' perception of the new services and their quality under the conditions of Covid-19 with the alterations in service quality and strict health measures in the latest market circumstances. In this research, a face-to-face survey was conducted at the Istanbul Airport Business Lounge with 107 international and long-haul business class passengers travelling with Turkish Airlines. This study will help determine the effect of the perceived quality level of products offered by Turkish Airlines on business class demands.
Türkiye elektrik piyasasını modellemede arz-talep bazında modeller ile zaman serileri modellerinin karşılaştırılması
Enerji piyasalarında fiyat tahminlemesi problemi, enerji santralleri için yatırım kararı alınmasından başlayarak kurulu bir santralin saatlik optimizasyonunun gerçekleştirilmesine kadar geniş bir kapsamda profesyonellere destek olmaktadır. Bu kararlar alınırken piyasada oluşacak fiyatların tahminlemesi, en önemli girdiyi oluşturmaktadır. Türkiye elektrik piyasasındaki elektrik fiyat tahminlemesi probleminin çözümü için iki farklı model önerilmiş ve sonuçları karşılaştırılmıştır. İlk modelde ardışık ay çiftleri üzerinden zaman serileri modelleri oluşturulmuş, birinci ay seri ile eğitilmiş ve ikinci ay tahminlenerek gerçekleşen fiyatlar ile karşılaştırılmıştır. Arz-talep bazlı modeller ise piyasa özelindeki arzı santral kırılımında detaylandırmakta, aylık talep ile ekonomik sıralama sonucu kesiştirmektedir. Buna göre belirli varsayımlar çerçevesinde emreamade kapasiteleri aylık olarak oluşturulan santraller, yakıt maliyetlerine uygun olarak kısa vadeli marjinal maliyet prensibi çerçevesinde dizilmiş ve talep ile kesiştiği noktada fiyat oluşmuştur. İki modelin sonuçları karşılaştırılmış, zaman serileri modelinin mutlak hata oranları karşılaştırıldığında daha iyi sonuç verdiği görülmüştür.
Sosyal medyanın gündem belirleme etkisi: Twitter'da hak aramak ve talepte bulunmak
Gündem belirleme araştırmaları, sosyal medyanın kitleselleşmesiyle yeni boyutlar kazanmıştır. Özellikle liberal-çoğulcu kuramların öngördüğü medyanın dördüncü güç olma nosyonu, yeni iletişim ortamında bir kez daha sınanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de bireylerin Twitter üzerinden hak arayışı ve taleplerini inceleyerek, gündem oluşturmada kullanılan sistematiği anlamaktır. Bu amaçla, 1 Kasım 2020 ile 1 Kasım 2021 arasındaki 1 yıl boyunca, Türkiye Twitter gündemi takip edilmiş, bireysel veya toplumsal hak arama, talepte bulunma niteliği taşıyan 82 tweet derlenmiştir. Bu veri setinin oluşturulmasında Twitter'ın gündem özelliği (Top Trend) ve "gözünden kaçırdıysan" özelliği kullanılmıştır. Elde edilen veri setindeki tweetler arasından 46'sı, "kamu yöneticilerini, ilgilileri ya da kamuoyunu harekete geçirmede başarılı olma" kriterine göre ayrı bir veri setinde toplanmıştır. Bu yeni veri setindeki tweetler, niteliksel içerik analizi ile çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular, bireysel hak arama ve talepte bulunma özelliği taşıyan tweetlerin sonuç almasındaki başlıca faktörün sanıldığı gibi yüksek takipçi sayısı veya yüksek etkileşim olmadığını göstermektedir. Takipçi sayısı çok yüksek olmamasına karşın kimi kullanıcıların kitlelere ve ilgili kişilere ulaşıp, sonuç alabildikleri görülmüştür. Twitter'ın etkili bir sanal kamuoyu yaratabilmesi, sosyal medyanın günümüz ve gelecek için kamu politikaları konusunda oldukça önemli bir güç olduğunu göstermektedir. Twitter, ulaşılması güç olan kişi ve kurumlara ulaşmada ve hak aramada etkili bir araçtır.
Kur'an'da Peygamberlerin Allah'tan talepleri
Kur'an Peygamberlerden bahsederken onların hayat mücadelelerini kimi yerde özlü kimi yerde de ayrıntılı bir şekilde aktarmıştır. Görevleri sırasında Peygamberlerin, Allah'tan yardım talep etme ve bağışlanma hakkındaki yakarışları, yani dua ve talepleri büyük önem arz etmektedir. Bu talepler bir yönden onların psiko-sosyal açıdan yaşantıları hakkında bilgi sunarken, diğer taraftan örnek almamız gereken davranışlar çerçevesinde bize takdim edilir. Bu çalışmada, Kur'an'da geçen peygamber dua ve talepleri, bahsedilen bu açıdan ele alınmıştır. Anahtar Kelimeler:Dua, Talep, Peygamber
COVID-19 ve altın talebi
Bu çalışmanın amacı, COVID-19 pandemisinin küresel altın talebi üzerindeki etkisinin analiz edilmesidir. Bu amaç doğrultusunda 2010:Q1-2022:Q3 dönemine ait çeyreklik veriler kullanılarak oluşturulan ekonometrik model, FMOLS ve DOLS teknikleriyle tahmin edilmiştir. Analiz sonuçları altın talebinin COVID-19 başlangıç döneminde diğer dönemlere kıyasla %16-24 bandında azaldığını; kanıksama döneminde ise diğer dönemlere kıyasla %11 oranında arttığını göstermektedir. Bu bulgular, pandeminin başlangıç döneminde altının güvenli liman olarak görülmediğini ancak ilerleyen dönemlerde tekrar güvenli liman olma özelliği kazandığına vurgu yapmaktadır. Buna göre pandeminin küresel altın talebi üzerindeki etkisi pandeminin ciddiyetine göre değişkenlik göstermektedir.
Talep odaklı malzeme ihtiyaç planlaması (DDMRP) - Tampon parametreleri için sınıflandırma esaslı bir yaklaşım
Süratle değişen müşteri talep ve beklentileri ile artan ürün çeşitliliği, firmaları çok çeşitli ürün ağaçlarından oluşan karmaşık ve esnek üretim ortamları ile cevap vermeye yöneltmektedir. Günümüz VUCA dünyasının gerektirdiği bu dinamik üretim ortamında firmalar tedarik zincirlerindeki toplam maliyetleri azaltmak için kesintisiz bir baskı altında rekabet etmektedirler. Mevcut planlama ve kontrol sistemlerine kıyasla VUCA dünyasının getirdiği "yeni normal" şartlarda verimli bir şekilde malzeme akışını yönetmeyi hedefleyen DDMRP (Talep Odaklı MRP – Demand Driven Materials Requirement Planning) mevcut üretim planlama ve kontrol yöntemlerine yeni bir yaklaşım olarak eklenmiştir. Malzeme akışında itme ve çekme yaklaşımlarını bir araya getiren DDMRP, ürün ağacı yapısında stratejik olarak konumlandırdığı ve özel olarak boyutlandırdığı tamponları kullanmaktadır. Bu tezde DDMRP tamponlarına ait konum ve boyut parametrelerinin ABC-XYZ sınıflandırma analizleri ile elde edilen malzeme grupları bazında incelenmesi ve sistem performansına etkilerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu maksatla DDMRP metodolojisi kesikli olay simülasyon modeli olarak oluşturulmuş, konum ve tampon parametreleri ile ABC-XYZ sınıflandırmaları deney tasarımı yaklaşımıyla analiz edilmiştir. Deney tasarımı sonuçları kullanılarak regresyon ağaçları oluşturulmuş ve ABC kategorileri bazında performans göstergelerini belirleyen DDMRP tampon ve parametre yapısı önerilmiştir.
Product differentiation under loss aversion and demand uncertainty
This thesis analyzes, first, the relationship between loss aversion and demand uncertainty for vertical product differentiation, and second, the effect of loss aversion on the degree of horizontal product differentiation. In the vertical product differentiation model, we consider a three-stage duopoly game setting, where we incorporate demand uncertainty. Firms have incomplete information about the buyers' true types and they face demand uncertainty. They announce their qualities before the demand uncertainty is resolved, and they announce their prices after the demand uncertainty is resolved. We find the subgame perfect Nash equilibrium for qualities and prices, and we also calculate the profit of each firm as well as the consumer surplus. We also conduct comparative statics to explain how loss aversion affects the outcomes, including the qualities, prices, profits and consumer surplus. We show that, for a wide variety of utility functions, the high quality firm's equilibrium quality, and the equilibrium prices increase with the degree of loss aversion. Also, both firms benefit from a stronger loss aversion, but consumers are worse off when loss aversion is stronger. For the horizontal product differentiation model, we also consider a three-stage duopoly game setting, where the firms compete in locations in the first stage, before the buyers determine their reference locations, and compete in prices in the third stage, after the buyers determine their reference locations. Assuming that one firm has a cost advantage, we show that for a range of the degree of the cost advantage, the equilibrium exhibits maximal product differentiation under loss aversion, while we get minimal product differentiation when there is no loss aversion.
Türkiye'de konjonktürel dalgalanmaların arz ve talep şokları ile analizi
Sürekli bir değişim içinde olan günümüz ekonomilerinde sürdürülebilir büyümeyi yakalamak ve istikrarı sağlamak için ekonomiye zamanında ve doğru müdahale edilmelidir. Bu yüzden ekonomideki konjonktürel dalgalanmalar ayrıntılı bir şekilde incelenmeli ve uygulanacak politikalar elde edilecek sonuçlara göre belirlenmelidir. Konjonktürel dalgalanmalara neden olan şokların yapısı konusunda farklı iktisat okullarının farklı görüşleri vardır. Buna göre Klasik, Keynesci ve Paracı konjonktür teorilerine göre ekonomideki dalgalanmaların kaynağı toplam talepteki değişmelerdir. Reel konjonktür teorisine göre ise ekonomideki dalgalanmalar teknolojik değişimin neden olduğu arz yönlü şoklardan kaynaklanmaktadır.Bu çalışmanın amacı Türkiye ekonomisindeki dalgalanmaların nedenlerini belirlemek ve reel konjonktür teorisinin Türkiye ekonomisindeki konjonktürel dalgalanmaları ne derecede açıklayabildiği tespit etmektir. Bunun için 1987:1?2007:3 dönemine ait üçer aylık veriler kullanarak, Türkiye ekonomisinde konjonktürel dalgalanmalara neden olan şoklar reel konjonktür teorisi kapsamında vektör otoregresyon (VAR) analiziyle saptanmaya çalışılmıştır.Elde edilen sonuçlara göre GSMH'daki dalgalanmaların temel kaynağı reel konjonktür teorisinin öngörülerine uygun olarak hem kısa hem de uzun dönemde arz şoklarıdır. Kısa dönemde GSMH'daki dalgalanmaları açıklayan diğer faktör talep şokundaki değişmeler olup, bu etki zamanla azalarak uzun dönemde düşük bir seviyede kalmaktadır. Ayrıca dış ticaret haddindeki hareketliliğin GSMH'daki değişmeler üzerindeki etkisi ise ancak uzun dönemde ortaya çıkmaktadır. Bununla birlikte nominal şokların hem kısa hem de uzun dönemde GSMH'daki dalgalanmaları etkileme gücünün olmadığı bulunmuştur.
Otizmli bireylere çok basamaklı talep etme becerisinin öğretiminde dokunmatik ekranlı konuşma üreten cihaz kullanımının etkililiği
Araştırmada otizmli bireylere çok basamaklı talep etme becerisinin öğretiminde araştırma sürecinde hazırlanan mobil uygulamanın ve bu uygulamayı kullanmayı öğretmek amacıyla hazırlanan öğretim paketinin etkililiği incelenmiştir. Ayrıca, araştırmaya katılan çocukların anne/babalarının ve öğretmenlerinin araştırma hakkındaki görüşlerine dayalı olarak araştırmanın sosyal geçerliği belirlenmiştir. Araştırma, otizmli 4-5 yaşları arasındaki üç erkek denek ile yürütülmüştür. Araştırmada tek denekli araştırma modellerinden, denekler arası yoklama denemeli çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın etkililik bulguları, dokunmatik ekranlı konuşma üreten cihazın ve cihazı kullanmayı öğretmek amacıyla hazırlanan öğretim paketinin otizmli bireylere çok basamaklı talep etme becerisinin öğretiminde etkili olduğunu göstermektedir. Ayrıca deneklerin öğretim oturumlarının sona erdikten 1, 2, 4 ve 12 hafta sonra hedef beceriyi korudukları, farklı araç ve kişilere genelledikleri görülmüştür. Araştırmanın sosyal geçerlik bulguları deneklerin annelerinin ve öğretmenlerinin araştırmaya ilişkin olumlu görüşler ifade ettiğini gösterirken, deneklerden birinin babasının tablet bilgisayar kullanımının olumsuz etkilerine ilişkin kaygılarının olduğunu göstermiştir. Bu bağlamda bulgular tartışılmış ve önerilerde bulunulmuştur.
Türkiye'de telekomünikasyonun gelişimi ve talebinin ARDL yaklaşımı ile analizi
Günümüzde telekomünikasyon hizmetleri hem sosyal hem de iş yaşamının zorunlu bir parçası haline gelmiştir. Telekomünikasyondaki gelişmeler, küreselleşmedeki hızlanmanın nedenlerinden biridir. Ancak küreselleşme, telekomünikasyon talebini artırmıştır. 1980'lerden sonra telekomünikasyon sektöründe yapılan yasa ve yönetmelik değişiklikleriyle ülkemizde telekomünikasyon sektörü serbestleşmiş, telekomünikasyon piyasası rekabete açılmış ve bu da zaman içerisinde sabit hat talebini etkilemiştir. Bu çalışmada, önce sektörün tarihsel gelişimi incelenmiş ve daha sonra esas olarak Türkiye'de sabit hat telekomünikasyon talebinin 2009 – 2015 aralığındaki fiyat, gelir ve çapraz fiyat esnekliklerinin kısa ve uzun dönemde ekonometrik model ile tahmin edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda çalışmanın birinci bölümünde telekomünikasyon tarihi ve gelişimi ele alınmış, ikinci bölümde esneklikler açıklanmış olup, üçüncü bölümünde ise görgül bir analiz yapılmıştır. Çalışmada TT sabit telefon talep denklemi oluşturulmuş ve bu talep modelin uzun ve kısa dönem ilişkilerinin araştırılmasında Pesaran vd. (2001) tarafından geliştirilen ARDL (Sınır Testi) yaklaşımı kullanılmıştır. Elde edilen ARDL model sonuçları için CUSUM ve yineleme katsayıları kararlılıkları testleri yapılmıştır. Test sonuçları tahmin edilen değişkenlerin uzun döneminde istikrarlı olduğunu göstermektedir. Elde edilen en önemli sonuç sabit hat hizmeti talebinin fiyat esnekliğinin beklenilenin aksi bir işarete sahip olduğu görülmekte olup, istatistiksel olarak açıklayıcı temel değişkenin mobil hat fiyatı olduğu ve sabit ile mobil hat mallarının tamamlayıcı mal olduğu tespit edilmiştir. Aynı zamanda gelir arttıkça talebin daha teknolojik olan mobil hatta kaydığı görülmektedir. Anahtar Sözcükler: Telekomünikasyon, Telekomünikasyon talebi, Esneklik,Eşbütünleşme, ARDL
Türkiye'de e-ticaretin gelişimi ve e-ticarete olan talebi etkileyen unsurlar: Eskişehir örneği
Günümüzde yaşanan teknolojik gelişmeler, özellikle bilgisayar ve internet teknolojilerinin hızla gelişmesi, bilgi toplumunun ortaya çıkmasına önemli düzeyde katkı sağlamıştır. Bilgi toplumunda yaşanan hızlı dönüşümler, insanların ve işletmelerin interneti etkin bir şekilde kullanarak ticaret yapmalarına imkân tanımıştır. Bununla birlikte dünya ekonomilerinde "e-ticaret" kavramının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Türkiye'de faaliyette olan işletmelerin küreselleşen ve dijitalleşen dünya ekonomilerinde pazar payını ve rekabet gücünü artırabilmek amacıyla bilgisayar ve internet teknolojilerine etkili bir şekilde entegre olmaları gereklidir. Gerçekleştirilen bu araştırma, e-ticaretin işletmelerin yapısında verimlilik, yenilik ve rekabet açısından ne şekilde bir etkisinin olduğunu ve Türkiye açısından önemini ifade etmektedir. Teknolojik gelişmeler doğrultusunda dünya genelinde internet ortamlarında gerçekleştirilen alışverişler de artış göstermiştir. İnternet üzerinden gerçekleştirilen alışverişlerin genel olarak kolay olması, zaman konusunda tasarruf sağlaması ve alternatiflerin çeşitliliği açısından tüketiciler tarafından sıklıkla tercih edilmektedir. Bu doğrultuda birçok e-ticaret sitesi açılmaktadır. Bu e-ticaret siteleri ile tüketicilerin dikkatini çekmeyi amaçlamaktadırlar. Bu çalışmada, Eskişehir ilinde ikamet eden kişilerin e-ticaret davranışlarını ve bu davranışları etkileyen faktörlerin analiz edilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda araştırmada veriler anket yöntemi ile toplanacaktır. Elde edilen verilerin analizinde SPSS istatistik programından yararlanılacaktır.
Kur'an-ı Kerim'de 'Yâ Eyyühennâs' ve 'Yâ Eyyühellezîne Âmenû' hitabını içeren ayetlerin haber ve talebî inşâ üslûpları çerçevesinde incelenmesi
İletişim, insan hayatının vazgeçilmez bir parçasıdır. İnsanların barış ve huzur içinde yaşayabilmeleri de savaşlarla dünyayı yaşanmaz bir yer haline getirmeleri de birbirleri ile olan etkili ya da eksik iletişimin sonucudur. İslam dini de insanların barış ve huzur içinde yaşamasını öncelemekte ve bunun için de bazı kurallar koymaktadır. Peygamber'in (s.a.v.) sünnetinde uygulamalı olarak yer alan, Müslümanların birbirleri ile olan ilişkilerini, bireysel ve sosyal yaşantılarını ve Müslüman olmayan diğer topluluklarla ilişkilerini düzenleyen bu kuralların birçoğu İslam'ın temel kaynağı ve kutsal kitabı olan Kur'an-ı Kerim'de farklı üslûp ve ifade tarzları ile aktarılmıştır. Bu çalışmanın gayesi de Kur'an-ı Kerim'de geçen "Ey insanlar!/ يَا أَيُّهَا النَّاسُ" ve "Ey iman edenler!/ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا" hitabının yer aldığı, Allah'ın kullarına seslendiği, bir şeyleri haber verdiği, emrettiği, yasakladığı veya onlara soru sorduğu bu ayetleri haber ve talebî inşâ üslûpları açısından ele alıp ayetlerin barındırdığı üslûpları tespit etmek, ayetlerdeki ifade tarzlarının günlük hayatta, toplumsal ilişki ve iletişimde kullanılabilirliğini, ayetlerde işlenen konuların farklı durumlara örnek teşkil edip etmeyeceğini belirlemektir.
Turnover intention in relation to job demands and burnout; The moderating effect of job embeddedness
This study aims to investigate how the turnover intentions of healthcare professionals are related to certain characteristics of job demands and burnout. It also examines the moderating role of job emmbeddeness as a buffer between the impacts of emotional labor, workload on burnout within the Turkish healthcare environment. The direct and indirect effects of emotional labor, perceived workload, burnout, and job embeddedness on turnover intention are tested via path analysis. The results of this study show that emotional exhaustion dimension of burnout fully mediates the effects of emotional labor and workload on turnover intentions. Workload and surface acting are positively associated with burnout; whereas, deep acting correlates negatively with burnout. Job embeddedness moderates the effects of these job-related demands on turnover intentions. The findings of this research can provide some new insights into how the turnover intentions of healthcare professionals are related to certain aspects of job demands and burnout. Since burnout is becoming more and more prevalent in all industries, particularly the helping professions, there is an urgent need to address this issue in the shortest span of time as to avoid serious consequences related to burnout, turnover intentions and other withdrawal behaviors. Job embeddedness applications can help improve retention of employees by providing them a wide range of resources to utilize when challenged by various job demands. It can be a tool to boost not only the well-being of the healthcare providers and the patient but also the functioning of the organization and the system. Key words: Turnover intention, burnout, emotional labor, workload, job embeddedness, path analysis
Yükseköğretimin finansmanında talep yönlü alternatif bir yöntem olarak eğitim kuponu uygulamaları
Yirminci yüzyılın ikinci yarısından itibaren dünya genelindeki çok sayıda ülkede küreselleşme ve bilgi toplumuna geçiş süreçlerinin başlamasıyla birlikte yükseköğretim hizmetine yönelik dikkate değer bir bireysel talep artışı yaşanmıştır. Bu süreç içinde yükseköğretim sektöründe devlet ve özel kesim aktörleri, yükseköğretime yönelik sürekli büyüyen talebin eğitim ihtiyaçlarını gidermek amacıyla yeni politika ve finansman yöntemleri geliştirmeye başlamışlardır. Bunun sonucu olarak da eğitim kuponları, yükseköğretim sektöründe ve diğer eğitim kademelerinde arz ve talep kesimleri arsındaki dengenin kurulmasında alternatif bir finansman yöntemi olarak uygulamada yerini almıştır. Bu çalışmada eğitim kuponları yükseköğretimin finansmanına yönelik talep yönlü alternatif bir finansman mekanizması olarak tartışmaya açılmıştır. Çalışmada dünya genelinde yükseköğretimin finansmanında uygulanan mekanizmalar gösterilmiş; kamusal mal ve hizmetlerin finansmanında uygulanan kupon türleri ele alınmış; eğitim kuponu uygulamalarının dünya genelindeki bazı ülkelerde nasıl uygulandığı gösterilmiş; Türk yükseköğretim sektöründeki temel eğilimler incelenmiş ve çalışmanın ana konusu olan eğitim kuponlarının Türk yükseköğretiminin finansmanında talep yönlü alternatif bir yöntem olarak uygulanmasına yönelik önerilerde bulunulmuştur. Sonuç olarak eğitim kuponu uygulamalarının Türk yükseköğretiminin finansmanında talep yönlü alternatif bir yöntem olarak uygulanabileceği ortaya koyulmuştur. Anahtar Kelimeler: Yükseköğretimin Finansmanı, Yükseköğretimde Finansman Mekanizmaları, Kuponlar, Eğitim Kuponlar