19. ve 20. yüzyıllarda Almanya'da ve Türkiye'de yapılan dilbilimsel çalışmalar üzerine bir inceleme

Dili en genel hatlarıyla bir kurallar dizgesi şeklinde tanımlayacak olursak; bu kurallar dizgesinin yapısı, anlamı, kişiler arasında iletişimi sağlamadaki rolü gibi birçok özelliğini bilimsel çerçevede hem kuramsal hem de uygulamalı olarak inceleyen bilim dalına dilbilim denir. 19.-20. yüzyıllar ise dilbilim tarihinde çok önemli gelişmelerin gerçekleştiği bir dönemi kapsar. Sözgelimi 19. yüzyılda tarihsel ve karşılaştırmalı inceleme yöntemi geliştirilir ve bu yöntemle birçok dil karşılaştırılarak günümüz Hint- Avrupa dil ailelerinin temeli atılmış olur. 20. Yüzyılda ise Saussure'ün çalışmalarının temel olarak alındığı modern dilbilim kavramı açığa çıkar. Bu çalışmanın amacı 19. ve 20. Yüzyıllarda Almanya ve Türkiye'de yapılan dilbilimsel çalışmaları irdeleyerek dilbilimin her iki ülkede de geldiği konumu saptamak, Alman ve Türk dillerinin incelenmelerindeki ortak yönleri bularak dilbilimsel çalışmaların genel geçer niteliğini bir kez daha ortaya koymaktır. Bu bağlamda, Almanya da ve Türkiye de yapılan dilbilimsel çalışmalar Sözlükbilim, Anlambilim, Edimbilim, Dilbilgisi ve Bildirişim başlıkları altında bölümler halinde irdelenir ve her başlık altında birisi Alman, diğeri Türk iki kuramcının çalışmalarına yer verilir. Bu çalışmaların birbirleriyle ortak ya da benzer yönleri yukarıda bahsedilen amaç doğrultusunda ele alınır.