Abdominal aort anevrizmalarının endovasküler stent-greft ile tedavisi sonrasında anevrizma boyun çapı ve boyun açısı ile anevrizma çapındaki değişikliklerin BT-anjiografi ile değerlendirilmesi

Amaç: Abdominal aort anevrizmalarının (AAA) endovasküler stent-greft ile tedavisi (EVAR) sonrasında aort anevrizma morfolojisinin yeniden modellenmesinde, anevrizma çapı ve anevrizma boyun çapı ile boyun açısındaki erken dönem değişikliklerin değerlendirilmesi ve iki farklı stent-greft tipinin bu yönlerden incelenmesiyle endovasküler abdominal aort anevrizma tedavisi sonrası takibe farklı bir boyut getirilmesi amaçlanmıştır.Gereç-Yöntem: AAA nedeniyle Aralık-2004 ile Mart-2008 tarihleri arasında EVAR ile tedavi edilen 70 olgu değerlendirildi. Bu olgulardan pre-operatif ve post-operatif BT-A tetkikleri merkezimizde yapılan 33 olgu çalışmaya dahil edildi. Tedavide 17 olguda stent-1 (Talent, Medtronic, USA), 16 olguda stent-2 (Excluder, Gore, USA) stent-greftler kullanıldı. Post-operatif ilk 6 aydaki tetkikler değerlendirildi. Olguların BT-anjiografi tetkiklerinde aksiyel kesitlerden anevrizma çapı ve boyun çapı ile MPR görüntülerden boyun açısı ölçüldü.Bulgular: İlk 6 aylık post-operatif dönemde, endovasküler tedavi sonrasında anevrizma boyun çapında istatiksel olarak anlamlı ortalama 1.12 mm artış gösterdiği (p<0.001) ve anevrizma kesesi çapında ortalama 1.3 mm küçülme (p<0.001) olduğu izlendi. Anevrizma boyun açısında da istatiksel olarak anlamlı ortalama 5.38° azaldığı (p<0.001) tespit edildi. Kullanılan iki ayrı stent-greft tipinde anevrizma çapı ile boyun açısındaki değişikliklerin benzer olduğu saptandı (sırasıyla p=0.901 ve p=0.190). Anevrizma boyun çapında ise stent-1'in, stent-2'e oranla daha anlamlı artış gösterdiği belirlendi (p=0.015).Sonuç: Aortik stent-greftler abdominal aort anevrizma morfolojisinde değişikliklere yol açmaktadır. Preoperatif ve postoperatif anevrizma morfolojisinin karşılaştırılması tedavinin etkinliğinin değerlendirilmesine ve olası komplikasyonların öngörülmesine olanak sağlayabilir. Bizim çalışmamızda ele aldığımız üç kriterde EVAR sonrasında anlamlı değişiklikler gösterilmiştir. Daha önceden belirlenmiş objektif morfolojik kriterlere ek olarak tedavi sonrası değerlendirmelerde anevrizma boyun açısının da incelenmesinin endovasküler anevrizma onarımı takibine katkıda bulunacağı görüşündeyiz.