Altmışbeş yaş ve üstü bireylerin fiziksel, sosyal, mental aktiviteleri ile kognitif fonksiyonları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

Dr. Filiz KARAKUŞ, Dokuz Eylül Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı İnciraltı/İZMİR Giriş ve Amaç: Bu çalışmanın amacı 65 yaş ve üstü bireylerin bilişsel işlevleri ile boş zaman etkinlikleri arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel analitik çalışmada Narlıdere ilçesine bağlı bir dinlenme ve bakımevinde yaşayan 65 yaş ve üzeri 250 kişi rastgele seçildi. Katılımcılara bilişsel işlevlerini değerlendirmek için standardize mini mental test (SMMT), etkinlik anketi ve sosyodemografik özellikleri araştıran bir anket uygulandı. Bulgular: Kadın cinsiyette, yaşı ileri olanlarda, eğitim düzeyi düşük olanlarda, ev hanımlarında ve geçmişte düzenli işi olmayanlarda bilişsel bozulma daha fazla bulundu (p<0,05). Koroner arter hastalığı tanısı bulunanlarda bilişsel bozulma daha az bulundu (p=0,008). Antikoagülan kullananlarda bilişsel bozulma daha az bulundu (p=0,010). Fiziksel etkinlikleri ile bilişsel işlevleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmadı. Sosyal ve mental etkinlikleri ile bilişsel işlevleri arasında anlamlı ilişki bulundu. Sonuç: Sosyal ve mental etkinliklere katılım, bilişsel işlevlerin bozulmasının engellemesinde önemli bir rol oynayabilir. Altmışbeş yaş ve üzeri kişilerin aktif yaşam tarzı değişikliklerine yönlendirilmesi, bilişsel işlevlerin korunmasına yapacağı katkı nedeni ile birinci basamakta koruyucu hekimlik yaklaşımı açısından önemlidir.