Anadolu Güzel Sanatlar liseleri müzik bölümleri keman dersinde 'anlamlandırma strateji'sinin kullanımı ve etkililik düzeyi

?Anadolu Güzel Sanatlar Liseleri Müzik Bölümleri Keman Dersinde `Anlamlandırma Strateji'sinin Kullanımı ve Etkililik Düzeyi? Özlem AKIN Doktora, Güzel Sanatlar Eğitimi Anabilim Dalı Müzik Öğretmenliği Bilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Ali UÇAN Mayıs - 2007 Bu çalışma, Anadolu Güzel Sanatlar Liseleri Müzik Bölümlerindeki (AGSL MB) keman eğitiminde anlamlandırma stratejisinin ne ölçüde kullanıldığını ve bu stratejinin keman öğrenmedeki etkililik düzeyini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla araştırmada betimsel ve deneysel olmak üzere iki yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın betimsel kısmında AGSL MB keman öğrencileri ve öğretmenlerinin anlamlandırma stratejisine ilişkin görüş ve düşüncelerini belirlemek üzere anket uygulanmıştır. Deneysel kısımda ise kontrol gruplu öntest sontest modelinden yararlanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2005-2006 öğretim yılında sayıları 53'ü bulan AGSL 11. sınıf keman öğrencileri oluşturmaktadır. Örneklem belirlenirken Türkiye Batı, Orta ve Doğu olmak üzere üç ana bölgeye ayrılmıştır. Betimsel model örnekleminde her bölgeden ikişer AGSL, deneysel model örnekleminde ise her bölgeden birer AGSL belirlenmiştir. Araştırmanın betimsel kısım örnekleminde 144 öğrenci ve 19 öğretmen, deneysel kısım örnekleminde ise 13 deney ve 12 kontrol olmak üzere 25 öğrenci yer almıştır. Veri toplamak için hazırlanan anket betimsel örneklem grubuna, davranış gözlem formu ise deneysel örneklem grubuna uygulanmıştır. Biri öntest ve sontestte, diğeri denel işlemde kullanılmak üzere iki adet parça belirlenmiştir. Denel işlemde yapılan uygulama üç uzman keman eğitimcisi tarafından izlenmiş ve toplanan veriler SPSS 13.0 programında işlenmiştir. Verilerin analizinde ?Karışık Desen Anova? testinden yararlanılmıştır. Anketlerin analizinde ise yüzde (%) kullanılmıştır. vi AGSL MB Hazırlık Sınıfı Temel Sanat Eğitimi Dersi ve Çalgı Keman 1, 2, 3 Öğretim Programı ile Keman Ders Kitapları taranmış, ?çıkarımlar yapma?, ?benzerlikler oluşturma?, ?farklılıklar bulma?, ?ilişkilendirme? ve ?uygulama?ya ilişkin ögelerin yer aldığı; ?özetleme? ve ?not alma? basamaklarına ilişkin herhangi bir ögenin yer almadığı saptanmıştır. Türkiye'deki keman eğitimi literatürü incelendiğinde ise ?çıkarımlar yapma?, ?ilişkilendirme?, ?özetleme? ve ?not alma? basamaklarına ilişkin ögeler bulunmuş, ?benzerlikler oluşturma?, ?farklılıklar bulma? ve ?uygulama? basamaklarına ilişkin ögelere rastlanmamıştır. Öğrencilerin ve öğretmenlerin ?özetleme?, ?çıkarımlar yapma?, ?ilişkilendirme?, ?benzerlikler oluşturma?, ?uygulama?, ?karşılaştırmalar yapmafarklılıklar bulma? basamaklarını diğerlerine göre daha büyük ölçüde kullandıkları belirlenmiştir. Araştırma sonucunda anlamlandırma stratejisi basamaklarının (?özetleme?, ?çıkarımlar yapma?, ?ilişkilendirme?, ?benzerlikler oluşturma? ve ?karşılaştırmalar yapma-farklılıklar bulma?) AGSL MB öğrencilerinin keman öğrenmelerine olumlu yönde etki yaptığı görülmüştür. Anlamlandırma stratejisi AGSL MB keman öğrencilerinde ve bu yaştaki öğrencilerin eğitimlerinde kullanılabilecek işevuruk ve faydalı bir stratejidir. Bu çalışma, AGSL MB'nin diğer sınıflarında ve farklı çalgılar için de yapılmalı; buna ek olarak farklı stratejiler denenmeli, böylece keman öğrenmeye en uygun öğrenme stratejileri belirlenmelidir.