Master'sOpen Access

Âşık Şenlik kolu halk hikâyeciliğinde renk ve sayı sembolizmi

2024
0 views
0 downloads
Advisor: Prof. Dr. Muammer Mete Taşlıova

Abstract (TR)

Türk kültürünün önemli merkezi olan Anadolu sahası maddi ve manevi değerleri bünyesinde barındırmaktadır. Anadolu sahası âşıklığı, bu değerlerin yaratılması ve yaşatılmasında önemli görevler üstlenmiştir. Kendisine has uygulama ve kuralları olan âşıklık geleneğinin aktarımı Anadolu sahasında oluşturulan âşık kolları ile sağlanmaktadır. Anadolu sahası âşıklığında usta-çırak geleneğiyle peşi sıra yetişen çıraklar, usta kabul ettikleri âşığın dilini, üslubunu, şiirlerindeki ayak kullanımını, tasnif ettiği hikâyelerini esas alarak gelenek içerisinde ustalarına bağlı davranırlar. Usta âşığın bu özellikleri yaşatılarak kültür ve bilgi aktarımı sağlanmış, aynı gelenekte çalıp söyleyen âşıklar tarafından Anadolu sahasında âşık kolları oluşmuştur. Âşık kolları geleneğin parçası olurken geleneğin yaşatılması ve aktarılmasında önemli unsurlardan biri olmuş, usta âşıkların hâlen yaşatılmasında da etkisini göstermiştir. Anadolu sahasında pek çok âşığı etkileyen Âşık Şenlik, farklı icra ortamlarında sanatını icra ederek geleneğin devamlılığının sağlanmasında önemli görevler üstlenmiştir. Âşık Şenlik, üç hikâye tasnif ederek bu hikâyeleri Anadolu sahasında anlatmıştır. Âşık Şenlik'ten sonra bu hikâyeler Anadolu sahasında icra edilmeye devam etmiş ve Âşık Şenlik kolunda yetişen diğer âşıklar tarafından da hikâyeler tasnif edilerek geleneğe hizmet etmiş, Âşık Şenlik kolunun yaşatılmasına katkı sağlamışlardır. Âşıklar, tasnif ettikleri hikâyelerde bulunduğu toplumu yansıtmışlardır. Hikâyelerde yer alan renk ve sayılar, oluşturulduğu toplumda farklı anlamlar barındıran göstergelerdir. Âşık Şenlik'in hikâyelerinde yer alan renk ve sayılar, Âşık Şenlik kolunda yetişen âşıkların tasnif ettiği hikâyelerde de kullanılmaya devam etmiştir. Çalışmada yer alan Âşık Şevki Halıcı, Âşık Şeref Taşlıova ve Âşık Murat Çobanoğlu'nun tasnif ettiği hikâyeler incelendiğinde renk ve sayıların benzer şekilde kullanımlarının yanı sıra farklı şekilde kullanımları da görülmektedir. İnceleme sonucunda âşık kolları içerisinde kültür ve bilgi aktarımının olduğu tespit edilmiştir.

Author

Eray Yıldız

How to Cite

Eray Yıldız (Yüksek Lisans Tezi). Âşık Şenlik kolu halk hikâyeciliğinde renk ve sayı sembolizmi, 2024, Ankara Yıldırım Beyazıt University.

Keywords

License

Tüm Hakları Saklıdır

This work is shared under the specified license terms.

More theses from Ankara Yıldırım Beyazıt University