Beyin ve sinir cerrahisi geçiren hastalarda intraoperatif dönem basınç yaralanması riskinin değerlendirilmesi

Bu araştırma, beyin ve sinir cerrahisi geçiren hastalarda intraoperatif dönem basınç yaralanması riskinin değerlendirilmesi amacıyla tanımlayıcı tipte yapıldı. Araştırma, 19 Haziran 2023-04 Ekim 2023 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Araştırma ve Uygulama Hastanesi'nin Beyin ve Sinir Cerrahisi Ameliyathanesi'nde araştırmaya katılmayı kabul eden 130 hasta ile tamamlandı. Veri toplama araçları olarak, "Hasta Tanıtıcı Özellikler Formu ameliyat olan hastalarda basınç yaralanmasını değerlendirmeyi sağlayan "Munro Basınç Yaralanması Risk Değerlendirme Ölçeği " ve basınç yaralanması varlığını ve derecesini belirlemek için "NPUAP Basınç Yarası Sınıflandırma Sistemi" kullanıldı. Araştırma kapsamındaki hastalara ait özelliklerin tanımlayıcı istatistiklerinde ortalama, standart sapma, minimum, maksimum, frekans ve yüzde kullanıldı. Parametrik analizlerin varsayımı olan normal dağılım Kolmogrow Smirnow testi, ikili grup karşılaştırmalarında Mann Whitney U t testi, üç ve daha fazla grup karşılaştırmalarında ise üç ve daha fazla grup karşılaştırmalarında ise Kruskal Wallis H testi ve post hoc analiz için ise Bonferroni düzelmesi ile Mann Whitney U analizi kullanıldı. Kategorik değişkenlerin çapraz tablolarında ise Kesin Ki Kare testi kullanılarak SPSS 26 istatistik programında değerlendirildi. p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Araştırmaya dahil edilen hastaların tanıtıcı özelliklerinden yarısının erkek olduğu ve %43 8'inin 60 yaş ve üzeri olduğu, bu hastaların Munro ölçeği puan ortancalarının (Ortanca=31,00) diğer yaş gruplarından istatistiksel olarak anlamlı derecede yükse k olduğu tespit edildi (p<0 0001). Araştırma kapsamındaki hastalarda 2,3 oranında basınç yaralanması oluştuğu görüldü. Basınç yaralanması oluşan tüm hastalarda Evre I düzeyinde basınç yaralanması tespit edildi. Diğer hastaların 3,8'inde ise, basmakla sol an eritem varlığı tespit edildi. Basınç yaralanması en çok görülen bölge %28,6 ile sakrum/koksiks olarak tespit edildi. Araştırma kapsamındaki hastaların ameliyat öncesi ortalama albümin değerinin 38,69gr/dl (±5,72) bulunmasının basınç yaralanması açısında n istatistiksel olarak anlamlı fark yarattığı bulundu. Hastaların %50,8'inin Munro ölçeği kümülatif puan ortalamasına göre basınç Munro ölçeği kümülatif puan ortalamasına göre basınç yaralanması açısından orta riskli olduğu tespit edildi ve ortalama risk puanı 28,69 yaralanması açısından orta riskli olduğu tespit edildi ve ortalama risk puanı 28,69 (±3,55) olarak belirlendi. Basınç yaralanması gelişen hastaların tamamının Munro ölçeğine göre orta risk düzeyinde olduğu, bu hastaların Munro ölçeğinden aldıkları puan ortalamasının ise 25,00±2,65 olduğu bulundu. BY gelişmeyen hastaların Munro ölçeği puan ortalaması ise 28,78±3,53 olduğu bulundu. Bu çalışmanın sonucunda, beyin ve sinir cerrahisi ameliyathaneleri başta olmak üzere bütün ameliyathanelerde basınç yaralanmasını önlemenin ilk adımı olarak bir ölçek kullanılması ile basınç yaralanması riskinin değerlendirilmesi ve önlemeye yönelik eğitimlerin yalnızca hemşirelere değil bütün sağlık ekibine verilmesi önerilmektedir.