Birinci basamağa başvuran depresyon hastalarında sosyal destek durumu ve tedaviye uyuma etki eden faktörler

Giriş: Depresyon toplumda sık görülen ve kişilerin yaşamında biyolojik, sosyal kayıplara ve yeti yitimine, hatta ölümlere sebep olabilen ciddi psikiyatrik bir hastalıktır. Bu araştırmanın amacı, sağlık hizmetlerinin ilk başvuru noktası olan birinci basamak sağlık hizmeti sunan kuruluşlara başvuran depresyon hastalarındaki sosyal destek durumlarına ve tedaviye uyumlarına etki eden faktörlerin belirlenmesidir. Materyal-metod: Tanımlayıcı, kesitsel nitelikte olan çalışmamız Afyonkarahisar'da, 6 Aile Sağlığı Merkezine 01 Haziran-31 Ağustos 2020 arasında başvuran 470 depresyon hastası ile yürütüldü. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBASDÖ), Modifiye Morisky Ölçeği kullanıldı. İstatistiksel analiz için SPSS 20 programı kullanıldı, p<0,05 anlamlı kabul edildi. Bulgular: Katılımcıların yaş ortancası 48 (min:19, max:85) olup %56,6'sı (n=266) kadın, %42,6'sı (n=200) ilkokul mezunu, %41,7'si (n=196) ev hanımıdır. Katılımcıların ÇBASDÖ'den aldıkları ortanca puan 53 (min:20, max:84) olarak bulundu. Sosyal desteğin azalmasına; ileri yaş, eşinden ayrı olma, yalnız yaşama, okuryazar olmama, emekli olma, düşük gelir düzeyinde olma ve kronik hastalığın olması faktörlerinin etkili olduğu belirlendi. Katılımcıların Modifiye Morisky Ölçeği'ne göre %67,7'si (n=318) yüksek bilgi ve %76,2'si (n=358) yüksek motivasyon düzeyi ile depresyon tedavisine uyumu yüksek bulundu. Tedaviye uyumun azalmasına; ileri yaş, eşinden ayrı olma, yalnız yaşama, okuryazar olmama, düşük gelir düzeyi, daha önce depresyon tedavisi alıp tedaviyi bırakma faktörlerinin etkili olduğu belirlendi. Sonuç ve Öneri: Birinci basamak hekimleri sağlık hizmetlerine giriş noktasında kolay ulaşılabilir olması, düşük prevalans hekimi olması, ayrışmamış hastalıkları sık görmesi nedeniyle bedensel hastalıklarda olduğu kadar ruhsal hastalıklarda da önemli bir rol oynamaktadır.