Bronşektazi hastalarında nutrisyonel durum ve vücut antropometrik ölçümleri ile hastalığın ağırlığı ve alevlenmesi arasındaki ilişki

Giriş ve Amaç: Bronşektazi, hava yollarının kalıcı olarak genişlediği, kronik enfeksiyon ve inflamasyonlarla karakterize bir solunum yolu hastalığıdır. Hastalık, sık alevlenmelerle kendini gösterir ve bu durum yaşam kalitesini önemli ölçüde düşürmektedir. Düşük VKI ve beslenme yetersizliği, immün sistemin zayıflamasına ve enfeksiyonlara karşı duyarlılığın artmasına neden olabilir. Bronşektazi hastalarında tekrarlayan enfeksiyonlar ve inflamasyonlar, hastalığın ağırlığını artırarak daha sık alevlenmelere yol açabilir. Öte yandan, yeterli beslenme ve kas kütlesinin korunması, başta solunum kaslarının fonksiyonunu iyileştirerek hastaların yaşam kalitesini artırabilir ve hastalığın şiddetini azaltabilir. Nutrisyonel durumun erken safhada değerlendirilmesi ve uygun beslenme müdahalelerinin sağlanması, hastaların genel sağlık durumunu iyileştirebilir ve hastalığın ilerlemesini yavaşlatabilir. Bu çalışmada, bronşektazi hastalarında vücut antropometrik ölçümleri ve nutrisyonel durumun hastalığın ağırlığı ve alevlenmesi üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göğüs Hastalıkları polikliniğine 01.06.2023-31.04.2024 tarihleri arasında başvuran ve klinik belirtiler ve PAAG'de bronşektazi şüphesi olan, toraks BT ile bronşektazi tanısı doğrulanan ve daha önceden bronşektazi tanısı olan 125 hasta çalışma populasyonu olarak seçilmiştir. Bronşektazi hastalarının demografik özellikleri, boy, kilo, balgam kültürü, VKİ, vücut antropometrik ölçümleri, BIA ve SFT parametreleri analiz edildi. Hastalarının nutrisyonel durumunu değerlendirmek için MNA ve MUST testleri kullanıldı, biyokimyasal parametrelerle desteklendi. Ayrıca, bronşektazi şiddetini değerlendirmek için BSI hesaplandı. Bulgular: Çalışmamıza 125 bronşektazi hastası dâhil edilmiştir. Hastaların yaş ortalaması 42,41±18,10 idi. Katılan hastaların %57,6'sı kadın, %70,4'ü sigara kullanmamıştı. Hastalar MNA testine göre sınıflandırıldığında, malnütrisyon riski taşıyan hastaların daha düşük solunum fonksiyonlarına ve daha yüksek hastalık şiddetine sahip olduğu izlendi. Beslenme durumu göstergeleri olan MNA ve albümin düzeyleri ile hastalık şiddetini ölçen BSI skorları arasında negatif yönlü ilişkiler tespit edildi. Ayrıca, FFM ve FFMI değerlerinin azalması ile hastalık şiddetinin arttığı belirlendi. Çalışmamızda, bronşektazi hastalarında BSI ile SFT parametreleri arasında anlamlı ve negatif yönlü ilişkiler olduğu gösterildi; BSI skorları arttıkça FEV1 (%), FVC (%), FEV1/FVC ve FEV25-75 değerleri azalmaktaydı. Hastalarda BSI skorları arttıkça, CRP, IgA, WBC ve sedimentasyon gibi sistemik inflamasyon göstergelerinin de arttığı gözlemlendi. Alevlenme sıklığı ile VKİ, FFM ve FFMI arasında anlamlı bir ilişki bulunmadı, ancak nefes darlığı olan hastalarda alevlenmelerin daha sık olduğu gözlemlendi. Sonuç: Bronşektazi hastalarında beslenme durumu ve vücut kompozisyonu, hastalığın şiddeti ile yakından ilişkilidir. Nutrisyonel durumun iyileştirilmesi, hastaların yaşam kalitesini artırabilir ve hastalığın progresyonunu yavaşlatabilir. Bu nedenle, bronşektazi hastalarının beslenme durumlarının düzenli olarak değerlendirilmesi ve uygun beslenme müdahalelerinin sağlanması önem arz etmektedir. Anahtar kelimeler: Bronşektazi Şiddeti, Alevlenme, Malnütrisyon, Yağsız vücut kitlesi