Dört ulusal kulak burun boğaz dergisinin 5 yıllık analizi ve kanıta dayalı tıp açısından değerlendirilmesi

Amaç: 2004 ve 2008 yılları arasındaki beş yıllık dönemde yayımlanan 4 ulusal dergi ?Türk Otolarengoloji Arşivi?, ?Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi Dergisi?, ?Kulak Burun Boğaz İhtisas Dergisi? ve ?KBB Forum?da yer alan makalelerin incelenmesi ve etki faktörü yüksek uluslararası bir dergi olan Laryngoscope'un 2008 yılı sayıları ile karşılaştırılarak, ulusal KBB yayımcılığının değerlendirilmesi.Yöntem: Söz edilen ulusal dergilerde yayımlanan her makale; yayın yılı, yazar sayısı, bayan yazar sayısı, çalışmanın yapıldığı kurum, çalışmanın konusu, kaynak sayısı, yerli kaynak sayısı ve çalışmanın kanıt düzeyi yönünden incelenmiştir. Laryngoscope dergisinin 2008 yılı sayılarındaki yayınlar ise yazar sayısı, çalışmanın konusu, kaynak sayısı ve kanıt düzeyi yönünden incelenmiş ve ulusal dergiler ile bu bilgiler ışığında karşılaştırılmıştır. Çalışmalar konularına göre altı ana başlık altında toplanmıştır. Bunlar; otoloji-odyoloji, baş ve boyun, rinoloji, onkoloji, larengoloji ve bunların dışında kalan genel konulardır. Deneysel çalışmalar dışında kalan tüm çalışmalar, kanıt düzeylerine göre derecelendirilmiştir.Bulgular: Dört ulusal kulak burun boğaz dergisindeki 731 makale değerlendirilmiştir. En fazla makale 255 adet ile KBB İhtisas dergisinde yer almıştır. Çalışma konusu açısından bakıldığında en fazla rinoloji alanında makalenin olduğu saptanmıştır. Tüm makalelerin %52'sini olgu sunumu/serileri oluşturmaktadır. Deneysel çalışmaların ve kanıt düzeyi yüksek çalışmaların görece az sayıda yer aldığı dikkati çekmiştir. Ortalama yazar sayısı ve kadın araştırmacı sayısında 10 yıl öncesine göre artışın olduğu görülmüştür. Laryngoscope'ta ise onkoloji ve otoloji-odyoloji alanında daha çok çalışmanın yer aldığı izlenirken, kanıt düzeyi yüksek yayınlara daha fazla rastlanmış, olgu sunumlarının ise tüm çalışmaların % 15'ini oluşturduğu saptanmıştır.Sonuç: Dört ulusal KBB dergisinde özellikle olgu sunumlarının sayıca fazla olduğu, buna karşın kanıt düzeyi yüksek yayınların ve deneysel çalışmaların yeterince yer almadığı saptanmıştır. Kadın araştırmacı sayısında ve oranında belirgin bir artış izlenirken, çalışmalarda kaynak sayısının da arttığı görülmüştür. Ulusal yayımcılığın gelişmesi için her kesimin kendine düşen görevleri yerine getirmesi gerekmektedir. Ülkemizde kulak burun boğaz dergilerinin ve dergiciliğinin geliştirilmesi amacıyla dergilerle ve yayımladıkları makalelerle ilgili dönemsel çalışmaların daha sık yapılması gerektiğine inanmaktayız.