Epilepsi hastalığı olan çocukların annelerinde depresyon ve anksiyete

ÖZET Epilepsi, doğuştan veya sonradan edinilmiş bozukluklardan kaynaklanan santral sinir sistemi işlevsizliğinin neden olduğu, tekrarlayan nöbetlerle seyreden, çocukluk ve ergenlik döneminde en yaygın görülen kronik nörolojik hastalıktır. Nöbetler hastalığın temel belirtisidir. Epilepsi kronik bir hastalıktır ve tanısı koyulan çocuklarda kognitif fonksiyonlar ile davranışsal fonksiyonları etkiler. Epilepsinin etkisi sadece nöbet geçiren çocuklar ile sınırlı değildir, belirli bir dereceye kadar bütün aileyi etkilemektedir. Nöbetlerin başlaması ile ilgili tahmin edilemeyen zamanlama, akademik başarının oluşamaması, sosyal damgalanma çocuk için olduğu kadar aile için de çok önemli sorunlar yaratmaktadır. Ailede bir hastalık veya aile bireyleri ile ilgili bir belirsizlik olduğunda bütün aile etkilenir. Bir çocuğa kronik hastalık tanısı konması uzun dönemde ebeveyn ve diğer aile üyeleri üzerinde ruhsal ve psikososyal risklerin ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Bu çalışmanın amacı epilepsinin, epilepsili çocukların annelerinin psikolojik profilleri (depresyon ve anksiyete) üzerinde nasıl etki ettiğini göstermektir. Çalışmamıza epilepsi tanısı ile takipli hastaların anneleri ( n=100) ve sağlıklı kontrol grubu (n=100) olan toplam 200 olgu dahil edildi. Epilepsi tanısı ile takipli hastaların annelerine ve sağlıklı kontrol grubuna depresyon için Beck Depresyon Envanteri, anksiyeteyi değerlendirmek için State-Trait Anksiyete Envanteri ve Beck Anksiyete Envanteri uygulandı. Sonuçlar psikiyatri uzmanı tarafından değerlendirildi. Beck depresyon puan ortalaması çalışma grubunda 15,04±11,08; kontrol grubunda ise 13,90±10,77 olarak bulundu. Çalışma grubunda puan ortalaması kontrol grubuna göre yüksek olmakla birlikte depresyon bakımından istatistiksel anlamlı farklılık saptanmadı (p>0.05). Beck anksiyete puan ortalaması çalışma grubunda 12,61±10,50, kontrol grubunda 8,17±5,36 olarak bulundu ve iki grup arasında anksiyete bakımından istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptandı (p<0.05). Annelerin durumluluk anksiyete seviyelerinin değerlendirilmesinde kullanılan STAI 1 ortalama puanı çalışma grubunda 42,89±7,95, kontrol grubunda 41,20±7,35 olarak bulundu, iki grup arasında durumluluk anksiyetesi açısından istatistiksel anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05). Süreklilik anksiyetesini değerlendiren STAI 2 testinde ise ortalama puan çalışma grubunda 50,05±6,93, kontrol grubunda 46,86±6,37 olup, iki grup arasında süreklilik anksiyetesi bakımından istatistiksel anlamlı farklılık saptandı (p<0,05). Sonuç olarak epilepsi aile üyelerinin ruh sağlığını tehdit eden, ailelerin yaşam kalitesinde azalmaya ve psikolojik profillerinde bozulmaya neden olan kronik bir hastalıktır ve ailelerin psikolojik destek almaları konusunda farkındalık yaratılması gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Epilepsi, anne, depresyon, anksiyete