Geleneksel güreş sporcularının kişilik özellikleri, psikolojik sağlamlık durumları ve sportif başarı motivasyonu arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu tez çalışması, "Geleneksel Güreş Sporcularının Kişilik Özellikleri, Psikolojik Sağlamlık ve Sportif Başarı Motivasyonu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi" amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye genelindeki geleneksel güreş sporcuları oluştururken, örneklem grubu Türkiye'nin farklı bölgelerinden seçilen, geleneksel güreş branşlarında faaliyet gösteren toplam n=525 sporcuyla sınırlıdır. Çalışma, betimsel araştırma modeli çerçevesinde yürütülmüş ve veri toplama sürecinde ölçek yöntemiyle karşılaştırma analizi, korelasyon ve regresyon analizleri uygulanmıştır. Araştırma kapsamında, Horzum, Ayas ve Padır (2017) tarafından geliştirilen "Beş Faktörlü Kişilik Özelliği Ölçeği", Tiryaki ve Gödelek (1997) tarafından hazırlanan "Spora Özgü Başarı Motivasyon Ölçeği" ile Arslan (2015) ve Ungar ile Liebenberg (2011) tarafından kullanılan "Yetişkin Psikolojik Sağlamlık Ölçeği" kullanılmıştır. İstatistiksel analizler sonucunda, çeşitli değişkenler açısından anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Medeni durum değişkenine göre, psikolojik sağlamlığın bireysel kaynaklar alt boyutunda (p<0.018) anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Aile gelir düzeyi değişkenine göre, beş faktörlü kişilik özelliğinin yumuşak başlılık alt boyutunda (p<0.048) ve psikolojik sağlamlığın kültürel-bağlamsal kaynaklar alt boyutunda (p<0.044) istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Lisans yılı değişkenine göre, sportif başarı motivasyonunun güç gösterme (p<0.03) ve başarısızlıktan kaçınma (p<0.049) alt boyutlarında anlamlı farklılıklar elde edilmiştir. Güreş branşı değişkenine göre, beş faktörlü kişilik özelliğinin yumuşak başlılık (p<0.049) ve nörotiklik (p<0.038) alt boyutlarında; başarı motivasyonunun başarıya yaklaşma (p<0.005) alt boyutunda ve psikolojik sağlamlığın ailesel kaynaklar alt boyutunda (p<0.002) anlamlı farklılıklar gözlemlenmiştir. Anket alt boyutları arasında düşük ve orta düzeyde pozitif korelasyonlar bulunmuş, regresyon analizi sonucunda sportif başarı motivasyonunun güç gösterme ve başarısızlıktan kaçınma alt boyutlarının, sporcuların psikolojik sağlamlık düzeylerini anlamlı düzeyde yordadığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, geleneksel güreş yapan sporcuların kişilik özellikleri, psikolojik sağlamlık ve sportif başarı motivasyonu arasında ilişkiler olduğu ve bu özelliklerin sporcuların genel karakteristiklerini olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Geleneksel Güreş, Kişilik Özelliği, Psikolojik Sağlamlık, Sportif Başarı Motivasyonu.