Güneydoğu Anadolu bölgesinde os sacrum ve articulatio sacroiliaca anatomisinin yaş ve cinsiyet farklılığına göre bilgisayarli tomografi ile morfometrik olarak incelenmesi

Günümüzde, motorlu araç kazaları, yüksekten düşme ve ateşli silah yaralanması gibi sebeplerle meydana gelen sakrum ve sakroiliak eklem yaralanmaları ölüm ve komplikasyonlar açısından ciddi riskler oluşturmaktadır. Sakrum ve sakroiliak eklemlerin morfolojik yapısının iyi bilinmesi, bu tür yaralanmaların tedavisinde yol gösterici olacak ve meydana gelebilecek olan ölüm ve komplikasyon risklerini azaltacaktır. 2015 yılında Dicle Üniversitesi, Radyodiagnostik Anabilim Dalında herhangi bir sebepten pelvis tomografisi çektiren, yaşları 18-80 arasında olan 50 erkek (Grup I) ve 50 kadın (Grup II) pelvis tomografileri çalışmaya dahil edildi. Konjenital anomali, travma, tümör veya başka bir sebepten pelvis iskeletinde şekil bozukluğu olan hastalar çalışmaya dahil edilmedi. Görüntü arşivleme ve iletişim sisteminden (Pacs) elde edilen bilgisayarlı tomografi ve üç boyutlu bilgisayarlı tomografide sagittal, koronal ve transvers kesitler üzerinde toplam 35 farklı ölçüm yapıldı. Grup I ve Grup II bu parametreler açısından karşılaştırıldı. Ayrıca gruplar kendi içerisinde farklı yaş kategorisine göre ikiye ayrılarak karşılaştırıldı. Grup IA 18-39 yaş arası 28, Grup IB ise 40-80 yaş arası 22 olgudan oluşmaktaydı. Benzer şekilde Grup II'de Grup IIA (18-39 yaş arası 23 olgu) ve Grup IIB (40-80 yaş arası 27 olgu) diye iki alt kategoriye ayrıldı. Grup I ve Grup II karşılaştırıldığında; S1 vertebra ön-arka çapları (P<0,001), S2 vertebra ön-arka çapları (P<0,001), ortalama inlet açılar (P=0,013), S1 vertebra foramenler arası mesafe (P=0,003), S2 vertebra foramenler arası mesafe (P<0,001), S1vertebra anterior konkavite açısı (P=0,004), S1vertebra sakral kanal ön-arka çap (P=0,047), S1vertebra transiliak mesafe (P=0,038), S2 vertebra anterior konkavite açısı (P=0,001), S2 vertebra sakral kanal ön-arka çap (P=0,007), S2 vertebra sagittal aks sakroiliak eklem açısı (P=0,028) bakımından gruplar arasında istatistiksel anlamlı fark vardı. Grup IA ve Grup IB karşılaştırıldığında, inlet ön açı (P=0,023), S2 vertebra sakral kanal ön-arka çapı (P=0,039), S2 vertebra ASİ uzunluğu (P=0,008), S2 vertebra sagittal aks-ASİ açısı (P=0,045) bakımından istatistiksel olarak anlamlı fark vardı. Grup IIA ve Grup IIB karşılaştırıldığında, inlet ön açı (P=0,028), S2 vertebra foramen çapı (P=0,026), sakral slop açısı (P=0,014), S1 vertebra ASİ uzunluğu (P=0,001), S2 vertebra iliak kanat kalınlığı (P=0,018) bakımından istatistiksel olarak anlamlı fark vardı. Sakrum, sakroiliak eklemler ve bunlar arasındaki ilişkilerin iyi bilinmesi bu bölgeye yönelik olarak yapılacak cerrahi işlemlerde yol gösterici olacak ve cerrahlara yeni ufuklar açacaktır. Anahtar sözcükler: Antropometri; sakrum; sakroiliak eklem; bilgisayarlı tomografi; iliosakral vida uygulaması.