Güneydoğu Anadolu bölgesindeki asfaltit ve linyitlerin fiziksel işlemlerle kül ve kükürdün giderilmesi

ÖZET Türkiye'nin Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Şırnak (Avgamasya, Segürük), Silopi (Halbur) sınırlan içerisinde geniş asfaltit yataklan ve Diyarbakır (Hazro)' da linyit yataklan bulunmaktadır. Güneydoğu Anadolu Bölgesinde katı yakıt olarak asfaltitler ve linyitler kullanılır. Bu oluşumların yapılarındaki yüksek kükürt ve kül içerdiğinden dolayı temizlenmeden yakıt olarak kullanılması uygun değildir. Bu çalışmada asfaltitleri ve linyitleri iyileştirmek için flotasyon ve yüzdürme-batırma deneyleri yapıldı. Flotasyonda etkin parametrelerden tane boyutu, katı oram, bastına, toplayıcı, köpürtücü miktan ve kanştırma hızının kömür yapısındaki kükürdün uzaklaştınlmasındaki etkileri incelenmiştir. Yüzdürme batırma deneyleri ile değişik yoğunluklarda kül ve kükürt arasındaki ilişki incelendi. Optimum flotasyon koşullarında ve yüzdürme batırma deneylerinde Hazro linyitinde kül, piridik kükürt ve sülfat kükürdü giderilebilidi. Hazro linyitinin piritik kükürt oranı yüksek olduğundan dolayı fiziksel yöntemlerle piridik kükürdü gidermede oldukça etkilidir. Asfaltitlerin organik kükürt yüzdesi yüksek olduğundan ve piritik kükürtte organik yapıya bağlı olduğundan dolayı sonuç alınamadı. Organik kükürt yüzdesi yüksek olan asfaltitler için bu işlemlerden sonra kimyasal zenginleştirme ve desülfürizasyon işlemleri uygulanması gerekmektedir.