Dicle University
Discipline

Chemistry

Dicle University

1,437

Archived Theses

0

DOIs Assigned

0%

DOI Rate

Discipline

50 Theses
DoctorateOpen AccessTR

Dimerik (gemini) yüzey aktif maddelerin fizikokimyasal özelliklerinin incelenmesi

Bu çalışmada dört farklı katyonik gemini yüzey aktif madde sentezlenmiş ve öncelikle sentezlenen yüzey aktif maddelerin (YAM) krafft sıcaklığı (TK) ve kritik misel konsantrasyon (KMK) değerleri konduktometrik yöntem ile belirlenmiştir. Misellerin birada toplanması olarak tanımlanan agregasyon sayısı (Nagg) floremetrik yöntem ile, yüzey gerilimi ise tensiyometrik yöntem ile tayin edilmiştir. Sentezlenen gemini yüzey aktif madde çözeltilerinin köpük kapasitesi (FC) ve köpük stabiliteleri (FS) köpük hacimleri ölçülerek incelenmiştir. Ayrıca bu maddelerin boya çözündürme kabiliyeti, suda çözünmeyen Sudan Red B boyası ile test edilmiştir. 12-3-12, 12-3(OH)-12 ve 12-2-0-2-12 olarak adlandırılan yüzey aktif maddelerinin 1 M HCl'de karbon çeliği için korozyon etkileri kütle kaybı metodu, elektrokimyasal empedans spektrometresi (EIS), tafel polarizayonu (TP) ve taramalı elektron mikroskobu (SEM) yöntemleri kullanılarak araştırılmıştır.

Sinem Kasapoğlu
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Burun tıkanıklığını gidermede kullanılan yardımcı ilaçların yerine, sabit ve uçucu yağlar kullanılarak doğal bileşenli ürün prototipinin geliştirilmesi ve ürün içeriğinin kromatografik yöntemler ile incelenmesi

Esansiyel yağların aromaterapide geleneksel kullanımı sağlık açısından çok sayıda fayda sağlamaktadır. Organik kimyasal bileşiklerin uçucu karışımları olan esansiyel yağlar, kozmetik gibi çeşitli ürünlerde kullanımlarının yanı sıra aromaterapide de kullanımlarına olan önem gün geçtikçe artmaktadır. Bu çalışmada, burun tıkanıklığını gidermede kullanılan esansiyel yağlar (EY) kullanılarak doğal bileşenli ürün geliştirilmiştir. Formülasyonda jojoba yağı, hindistan cevizi yağı, nane yağı, okaliptüs yağı, çay ağacı yağı ve selvi yağı kullanılmıştır. Tekli ve kombinasyonlu uçucu yağlar, gaz kromatografisi-kütle spektrometresi (GC-MS) ile belirlendi. Formülasyonlarda çeşitli bileşenlerin bulunduğu GC-MS analizleri ile tayin edildi. Esansiyel yağların kombinasyonunu kullanarak burun tıkanıklığı gidermede aromaterapi olarak değerlendirildi. Ayrıca, çalışmamızda numune olarak kullanılan bazı esansiyel yağların stabilite ve antifungal, antimikrobiyal, antienflamatuvar etkileri de çalışılmıştır.

Fahrettin Anıl Ulus
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
DoctorateOpen AccessTR

2,2':5',2''-tertiyofen'in echinops cinsi bitkilerden izolasyonu ve türevlendirilerek biyoaktif özelliklerinin incelenmesi

Bu çalışmada Echinops microcephalus Sm. bitkisine ait kök kısmının ve Echinops ritro L. bitkisine ait kök ve toprak üstü kısımlarının etanolik ekstrelerinde gerçekleştirilen izolasyon çalışmalarında toplam dokuz bileşik elde edildi. E. microcephalus kök kısmından 2,2':5',2''-tertiyofen'in yanı sıra dimer yapısına sahip bir tiyofen bileşiği olan kardopatin izole edilirken E. ritro kök kısmından bis(2-etilhekzil) tereftalat, bis(2-etilhekzil) ftalat, 4-kinolon ve ekinopsin izole edildi. E. ritro toprak üstü kısmının etanolik ekstresinden ise β-sitosterol, skopolin ve 3,5-di-O-kafeoilkuinik asit elde edildi. İzole edilen 2,2':5',2''-tertiyofen'den Vilsmeier Haack reaksiyonu kullanılarak mono ve dialdehit türevleri sentezlendi. Mono aldehit türevinin aromatik aminler ile reaksiyonu sonucunda dokuz yeni imin bileşiği elde edildi. İzole edilen ve sentezlenen bileşiklerin yapıları FTIR, 1D, 2D NMR teknikleri ve LC-Q-TOF/MS kullanılarak aydınlatıldı. Biyoaktivite çalışmalarında A549 hücre hattına karşı antiproliferatif aktivite ve MRC-5 sağlıklı hücre hattına karşı sitotoksik etkinlik, hem izole edilen hem de sentezlenen bileşikler için MTT yöntemi kullanılarak test edildi. Ayrıca sentezlenen bileşiklerin Ellman yöntemiyle asetilkolinesteraz inhibisyon aktiviteleri belirlendi.

Tuğba Tunceli
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Modifiye edilmiş aktif karbon ile sulu çözeltiden boyar maddelerin adsorpsiyon metoduyla giderimi

Bu yüksek lisans tez çalışmasında; Aromatik yağı ticari olarak piyasada değeri olan lavandula angustifolia cinsi olan lavanta çiçeklerinin yağı alındıktan sonra geriye kalan posalarının, ZnCl2 kimyasalı ile kimyasal aktivasyona uğratılarak aktif karbon elde edildi. Elde edilen aktif karbon, tekstil de sürekli kullanım alanına sahip olan reaktif red 198 anyonik boyar madesinin tekstil atık sularında oluşturduğu kirliliği, atık sulardan uzaklaştırmak için bir takım deneysel çalışmalar yapıldı. Aktif karbonun karakterizasyonunu öğrenebilmek için, TGA-DTA, SEM-EDX görüntüsü, BET yüzey alanları, degaz işlemi olan N2 adsorpsiyon-desorpsiyon işlemi ile por hacmi ve çapı, FT-IR kullanılarak aktif karbonun yüzeyinde bulunan karakteristik özellikleri tespit edildi. 5/12,5 g (lavanta/ZnCl2) oranlı karışım reflax işlemi ve ardından 700 0C kül fırını sonucunda en yüksek yüzey alanı olan 481,77 m2/g değeri elde edildi. Adsorpsiyon işlemlerinin ana karakterleri olan; pH, konsantrasyon, sıcaklık parametreleri seçilmiş olan en yüksek yüzey alanına sahip aktif karbon için incelendi. Yapılan incelemelerin neticesinde ortaya çıkan sonuçlar değerlendirilerek, adsorpsiyon izotermleri; Langmiur, Freundlich, Temkin izotermleri ile. Adsorpsiyonun kinetiği ise yalancı birinici ve yalancı ikinci derece kinetik modeller ile açıklandı.

Kerem Hintoğlu
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Biyosensör çalışmalarında kullanılmak üzere üç boyutlu yazıcı ile karbon pasta çalışma elektrodu üretimi

Bu çalışmada biyosensör tasarımlarında kullanılmak üzere düşük maliyetli, tek kullanımlık yeni karbon pasta elektrotları üretilmesi ve biyosensör olarak kullanılabilirliğinin gösterilmesi amaçlanmıştır. Literatürde pek çok bileşiğin kantitatif analizi için biyosensör sistemleri geliştirildiği ve bu amaçla çalışma elektrodu olarak katı elektrotlar, karbon pasta elektrotlar, yüzey baskılı elektrotlar, indiyum kalay oksit elektrotlar ve benzeri elektrot türlerinin elektrokimyasal ölçümlerde kullanıldığı belirtilmektedir. Bu elektrotların her birinin kendi içlerinde önemli kullanım handikapları vardır. Özellikle çeşitli enzim ve dokularının biyobileşen olarak kullanıldığı sensörlerde karbon pasta elektrot kullanımı yaygındır. Karbon pasta elektrotların oyuk kısmının her çalışma sonrasında temizlenmesi gerekir, bu temizleme işlemi sonrasında sıklıkla safsızlıklar oyuk içerisinde kalır ve bir sonraki ölçümlere etki eder. Bu çalışma ile yeni tek kullanımlık ve düşük maliyetli karbon pasta çalışma elektrotları üretilerek bu soruna çözüm bulunması amaçlanmıştır. Bu amaçla, tek kullanımlık karbon pasta elektrotlar SolidWorks yazılımı yardımı ile tasarlandı. Aralarından en iyi tasarım seçilerek, üretimi Formlabs 3+ Üç Boyutlu Yazıcı ile yapıldı. Basılan elektrotların potansiyostat bağlantısı için bakır, altın, kalay kaplı bakır ve platin iletken teller kullanıldı ve her birinin elektrokimyasal davranışları impedans spektroskopisi ile incelendi. Üretilen bu elektrotlar, kateşol tayini için tasarlanan lakkaz tabanlı amperometrik bir biyosensörün tasarımında kullanıldı. Geliştirilen 4 farklı biyosensörün tekrar üretilebilirlikleri ve tekrarlanabilirlik özellikleri incelendi. Tüm ölçümler, tampon varlığında bir çalışma hücresi içerisinde platin karşıt elektrot, Ag/AgCl referans elektrot ve çalışma elektrodundan oluşan üçlü elektrot sistemini içeren bir potansiyostat/galvanostat ile gerçekleştirildi. Sonuç olarak bu çalışmada; farklı iletken teller kullanılarak kullanım kolaylığı olan, hızlı ölçüm yapılabilen, duyarlı, tekrarlanabilirliği ve tekrar üretilebilirliği oldukça iyi olan, ucuz ve tek kullanımlık karbon pasta çalışma elektrotları üretildi.

Berkay Dilbaz
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Science
2025
00
DoctorateOpen AccessTR

Yeni N-heterosiklik bileşik türevi Schiff bazları ile Ag(I) komplekslerinin sentezi, karakterizasyonu ve akciğer hücreleri üzerindeki aktiviteleri

Doğadaki birçok biyoaktif bileşiklerin yapılarında azot içeren heterosiklik halkaların yaygın olarak bulunması, bu konuda çalışan araştırmacıların ilgisini çekerek, bu bileşik gruplarına yoğunlaşmalarını sağlamıştır. Literatür incelemesinde, çok sayıdaki çalışmada azot içeren heterosiklik bileşiklerin biyolojik özelliklerinin farmakolojik olarak uygulanabilir olduğu görülmekte ve biyolojik etkilerinin araştırılması için çeşitli sentez tasarımlarının geliştirilmesinin önemi vurgulanmaktadır. Yapılarında azot içeren heterosiklik halkalara örnek olarak verilebilen ve doğal birçok yapı içerisinde de bulunan piridin, pirazin, kinolin, kinoksalin, indol ve piperazin türevi bileşiklerin biyolojik olarak yüksek aktivitelere sahip oldukları saptanmıştır. Dolayısıyla yeni ilaç tasarımları için hedef moleküller arasında bu birimleri içeren türevler sıklıkla tercih edilmektedir. Çok fazla kullanım alanlarına sahip Schiff bazları ve bunların metal iyon komplekslerinin, koordinasyon ve supramoleküler kimyada oldukça önemli yerleri bulunmaktadır. Bu bileşik türleri sahip oldukları benzersiz yapısal özellikleri sayesinde tıp, çevre kimyası ve boya sanayinde büyük önem taşımaktadır. Özellikle sahip oldukları çeşitli ve etkili biyolojik aktivite özellikleri ile ilaç kimyasında potansiyel biyoaktif ajanlar arasında değerlendirilmektedir. 1,2,3-triazol halkasının oluştuğu click reaksiyonları, düşük toksisiteye sahip uygun kimyasal ve biyolojik modifikasyonların tasarımlarında oldukça önemli farmakofor yapıların oluşumunu sağlamaktadır. Bu tez çalışması kapsamında, tercih edilen bileşik grupları ve kullanılan sentez yöntemleri ile yapıya kazandırılan birimler doğrultusunda olası biyoaktif yeni tip N-heterosiklik bileşiklerin sentezlenmesi ve A549 (akciğer kanseri) ve MRC-5 (sağlıklı akciğer) hücrelerine karşı sitotoksik aktivitelerinin araştırılması hedeflenmiştir. Bu amaç doğrultusunda çeşitli reaksiyon yöntemleri kullanılarak piridin, pirazin, kinolin ve kinoksalin birimlerini içeren bileşikler (3, 6, 9, 11 ve 14) ve ardından 'click' reaksiyonları ile N-heterosiklik aldehit türevleri (A1-A4) sentezlendi. Daha sonra elde edilen bu bileşiklerin (A1-A4) sırasıyla, amin bileşikleri olarak indol türevi triptamin ve piperazin türevi 1-(2-aminoetil)piperazin reaktifleri ile Schiff baz kondenzasyon reaksiyonlarından yeni imin ligandları (L1-L8) elde edildi. Reaksiyonlar sonucu oluşan ara basamak bileşiklerin (3, 6, 9, 11 ve 14) ve yeni tip N-heterosiklik bileşiklerinin (A1-A4, L1-L8) yapıları kütle, FT-IR, 1H ve 13C NMR spektrumları ve tek kristali elde edilenler için (A1-A4) X-ışını kırınım yöntemlerinden elde edilen veriler ile aydınlatıldı. Aynı zamanda elde edilen yeni tip N-heterosiklik bileşiklerinin (A1-A4, L1-L8) Ag(I) metal iyonu ile oluşturacağı koordinasyon bileşiklerini incelemek amacıyla kompleksleşme reaksiyonları gerçekleştirilerek yapıları kütle, FT-IR, 1H NMR, EDX, XRD ve UV-Visible spektrumları ile karakterize edildi ve termal kararlılıkları incelendi. Sentezlenen ve yapıları çeşitli spektroskopi yöntemleri ile aydınlatılan tüm yeni N-heterosiklik bileşikleri ve Ag(I) koordinasyon bileşiklerinin sitotoksik aktiviteleri A549 (akciğer kanseri) ve MRC-5 (sağlıklı akciğer) hücrelerine karşı SRB (Sülforodamin B) yöntemiyle araştırılarak IC50 değerleri belirlendi.

Perihan Kızılkaya Saltık
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Science
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Edirne bölgesinde tarım alanlarındaki glifosat kirliliği düzeyinin belirlenmesi

Pestisitler modern tarım uygulamalarında, endüstriyel üretimde ve evsel alanlarda, istenmeyen organizmaların kontrolü için yaygın olarak kullanılan kimyasal ajanlardır. Glifosat (N-(fosfonometil)glisin) aktif bileşenini içeren GlyBH'lar (Glifosat bazlı herbisitler) dünya genelinde yaygın olarak kullanılan ticari pestisit formülasyonlarından biridir. Son yıllarda GMO'lara (Genetik modifiye organizmalar) GlyBH etkilerini tolere edebilecek özellikler kazandırılmasıyla bu bitkilerden soya, mısır, pamuk ve buğday yetiştirilme sürecinde tarım alanlarına GlyBH uygulanmaktadır. Bileşiğin kendisi ile ilgili, Avrupa Birliği ülkeleri ve dünyadaki diğer ülkelerdeki resmi çevre ve sağlık denetimi kurumlarında, insan sağlığı üzerinde gösterebileceği potansiyel zararlı etkileri ile ciddi tartışmalar yürütülmektedir. Ülkemizde tarım uygulama alanlarında GlyBH temelli pestisit kullanımıyla ilgili bir sınırlama bulunmamaktadır. Glifosat bileşiğinin çevre örneklerindeki varlığına ilişkin ülkemizde yapılan çalışmalar oldukça sınırlıdır. Tez kapsamında Edirne İli sınırlarında yer alan tarım alanlarındaki toprak ve yüzey suları örneklerinde Glifosat varlığının ve miktarlarının belirlenmesine yönelik çalışma gerçekleştirilmiştir. Çalışma için planlanan kuramsal yaklaşım toprak ve su numunelerinin mevsimsel dağılımı ortaya koyacak şekilde toplanması, numunelerin katı faz ekstraksiyonu ile saflaştırılması, analitin uygun bir forma türevlendirilmesi ve LC-MS (sıvı kromatografi – kütle spektrometri ) tekniği ile analiz edilmesine dayanmaktadır. Mayıs 2022 - Mart 2023 tarihleri arasında alınan numunelerde gerçekleştirilen analizlerin sonuçlarına göre, analit su numunelerinde 0,30 ± 0,06 ng/mL ile 5,66 ± 2,44 ng/mL aralığında ölçülmüştür. En yüksek konsantrasyon değerleri çeltik ekim alanlarındaki yüzey sularındadır. Toprak numuneleri analizlerinde analit konsantarsyonları 0,18 ± 0,04 μg/kg ile 3,61 ± 0,61 μg/kg aralığında ölçülmüştür. Her iki numune türü için en yüksek konsantrasyon değerleri Mayıs-Ağustos 2022 numuneleri için ölçülmüştür. Elde edilen veriler değerlendirildiğinde toprak ve sulardaki glifosat derişiminin tarım alanlarında ekimi yapılan bitki türüne, uygulanma zamanı ve mevsime bağlı olduğu görülmüştür.

Bihter Irmak
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Science
2025
00
Master'sOpen AccessTR

VA grubu halojenürlerin (MX3; M: Sb Ve Bi, X: Cl, Br Ve I) 2-imidazolidintiyon ile oluşturduğu bileşiklerin sentezi ve kimyasal yapılarının aydınlatılması

Metal içeren ilaçlar birkaç yüzyıldan bu yana kanser, diyabet ve romatizma gibi çeşitli hastalıkların tedavisinde yer almaktadır. VA grubunda bulunan elementlere ait inorganik ve metallorganik bileşikler, fiziksel özellikleri ve medikal işlevleri nedeniyle uzun zamandır tıp alanında kullanılmaktadır. Özellikle antimon ve bizmut bileşikleri uzun yıllardan bu yana çeşitli hastalıkların tedavisinde oldukça önemli bir yere sahiptir. Gerçekleştirilen bu tez çalışmasında kullanılan 2-imidazolidintiyonun da yer aldığı tiyoamid türevi ligandlar, koordinasyon kimyasında oldukça geniş bir kullanım alanına sahiptir. Ayrıca günümüzde tiyoamid türevi ligandların birçok ilacın etken maddesini oluşturduğu da bilinmektedir. Bu tez çalışması kapsamında 2-imidazolidintiyonun antimon (III) ve bizmut (III) halojenürler (SbX3, BiX3; X: Cl, Br ve I) ile oluşturduğu 6 adet yeni koordinasyon bileşiği sentezlenmiştir. Sentezlenen bu yeni bileşiklerin kimyasal yapıları erime noktası, elementel analiz, molar iletkenlik, FT-IR spektroskopisi, FT-Raman spektroskopisi, termogravimetrik analiz, 1H ve 13C-NMR spektroskopisi yöntemleri ile aydınlatılmıştır. 2-imidazolidintiyonun antimon (III) klorür, antimon (III) bromür, bizmut (III) klorür ve bizmut (III) bromür ile oluşturduğu reaksiyonlar 2:1 stokiyometrik oranlarda, antimon (III) iyodür ve bizmut (III) iyodür ile oluşturduğu reaksiyonlar ise 1:1 stokiyometrik oranlarda gerçekleştirilmiştir. [SbCl3(IMT)2], [SbBr3(IMT)2], [BiCl3(IMT)2] ve [BiBr3(IMT)2] bileşiklerinin kimyasal yapılarının kare piramit (SP) geometriye, [SbI3(IMT)] ve [BiI3(IMT)] bileşiğin kimyasal yapısının ise psödo trigonal bipiramit geometriye sahip olduğu belirlenmiştir. Tüm monomerik yapıların antimon-halojenür ({[SbCl2(µ2-Cl)(IMT)2]2}, {[SbBr2(µ2-Br)(IMT)2]2} ve {[SbI2(µ2-I)(IMT)2]n}) ve bizmut-halojenür ({[BiCl2(µ2-Cl)(IMT)2]2, ({[BiBr2(µ2-Br)(IMT)2]2 ve ({[BiI2(µ2-I)(IMT)2]n) köprüleri sayesinde birbirine bağlanarak dimerik veya polimerik yapıları oluşturduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: anorganik kimya, koordinasyon kimyası, VA grubu halojenürler, 2-imidazolidintiyon

Okan Uçar
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2018
00
DoctorateOpen AccessTR

Çocukluk çağı obezitesinin erken dönemde belirlenebilmesi için tek kullanımlık biyosensör sistemlerinin geliştirilmesi

Vücutta artmış yağ miktarı olarak tanımlanan obezitenin görülme sıklığı cinsiyet, yaş ve ırka göre farklılık gösterir. Çocukluk çağı obezitesi son yıllarda dünya çapında artış göstermektedir. Obezite, tip 2 diabetes mellitus, non alkolik hepatosteatoz, hipertansiyon, hiperlipidemi ve kardiyovasküler hastalıklar gibi ciddi komplikasyonlara neden olmaktadır. Bu sebeple bu hastalığın erken teşhisi son derece önem teşkil etmektedir. Bu doktora çalışmasında çocukluk çağı obezitesinin erken teşhisi için potansiyel olabilecek leptin, adiponektin ve nöropeptit Y biyobelirteçleri için kullan-at biyosensörler geliştirilmiştir. Biyosensörlerin tüm immobilizasyon adımları, optimizasyon çalışmaları ve analitik karakterizasyonu elektrokimyasal impedans spektroskopisi, döngüsel voltametri ve kare dalga voltametrisi tekniklerinden yararlanılarak takip edilmiş ve değerlendirilmiştir. Biyosensörlerin immobilizasyon adımlarına ait yüzey morfolojisinin görüntülenmesi için taramalı elektron mikroskopu (SEM) cihazı kullanılmıştır. Tasarlanan biyosensörlerin klinik alanda kullanımının incelenmesi için gerçek serum örneklerine uygulanabilirliği test edilmiştir. Biyosensörlerin gerçek serum örneklerinde analit (leptin, adiponektin, nöropeptit Y) tayinine yüksek hassasiyette olanak sağladığı gözlemlenmiştir. Aynı zamanda geliştirilen biyosensör sistemlerinin uzun süre raf ömrü, femtogram ve pikogram düzeyinde analit konsantrasyonlarını tayin edebilme potansiyeli, tekrar üretilebilirlik, yüksek hassasiyet gibi avantajlara da sahip olduğu tespit edilmiştir.

Burcu Özcan
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2018
00
DoctorateOpen AccessTR

Tükürükteki belirli biyomarkerların tek kullanımlık biyosensör sistemleri ile tayini ve kanser erken teşhisinde kullanımlarının araştırılması

Kanser çağın hastalığı olarak bilinir ve insan sağlığını önemli ölçüde tehdit eder. Biyomarkerların tanımlanması ve tayin edilmesi kanserin erken evresinde önemli bir role sahiptir. Biyomarkerler tükrük, serum, plazma ve dokuda bulunurlar. Bu nedenle, kanser biyomarkerlarının biyolojik sıvılarda ölçülerek kanserin erken saptanması mümkündür. Biyomarker ölçümü genellikle serum örneklerinde yapılır. Bununla birlikte, son araştırmalar, tükürükte kandaki çeşitli protein bileşenlerinin de bulunduğunu göstermiştir. Tükürük, kolay erişilebilir biyolojik sıvı olması nedeniyle dikkat çekmiştir. Tükürük örneklerinin toplanması, depolanması ve transferi kolaydır. Tükürük analizi, farklı kanser türlerinin teşhisi için istenen ve umut verici bir platform sağlar. Sonuç olarak, kanser biyobelirteçlerinin doğru ve hassas tespiti, kanserin tedavisini kolaylaştırır. Bu tez çalışmasında kanser biyomarkerlarının vücut sıvılarında tespitini sağlamak amacıyla 6 farklı biyosensör üretilmiştir. Her bir biyosensörde farklı elektrot dizaynları kullanılmıştır. İnterleukin 1α, interleukin 1β ve interleukin 8 analizlenmesi hedeflenen kanser biyomarkerlarıdır. 6-fosfonohegzanoik asit (PHA), 3-fosfonopropiyonik asit (PHP), 3-(trietoksisilil)propil isosiyanat) (IPTES), lineer polimer poly(glisilmetakrilat), Super P- poly(glisilmetakrilat) polimer kompozit ara yüzey materyalleri olarak kullanılmıştır. Anti-interleukin 1α, anti-interleukin 1β ve anti-interleukin 8 biyotanıma elementi olarak kullanılmıştır. Elektrot yüzeyinde yapılan modifikasyonlar elektrokimyasal teknikler (elektrokimyasal impedans spektroskopi, dönüşümlü voltammetri) ve morfolojik teknikler (taramalı elektron mikroskobu, atomik kuvvet mikroskobu) ile karakterize edilmiştir. Ayrıca antikorlar ile antijenler arasındaki etkileşimi izlemek için sabit frekans impedans ölçümleri de yapılmıştır. Biyosensörlerin tekrarlanabilirliği, tekrar üretilebilirliği, raf ömrü, tekrar kullanılabilme yeteneği de izlenmiştir. Ek olarak, biyosensörlerin klinik başarısını izlemek için serum ve tükürük örneklerinde biyomarker tayini gerçekleştirilmiştir. Gerek ELISA testi gerekse standart katma metodu biyosensörün başarısını kanıtlamaktadır.

Elif Burcu Aydın
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2018
00
Master'sOpen AccessTR

Trakya bölgesinde yetişen Allium rumelicum, Jurinea kilaea, Peucedanum obtusifolium bitkilerinin toplam fenolik, flavonoid madde, antioksidan ve antimikrobiyal özelliklerinin belirlenmesi

Bu tez çalışmasında, Trakya bölgesinde yetişen Allium rumelicum, Jurinea kilaea, Peucedanum obtusifolium bitkilerinin toplam antioksidan aktivite ve kapasitelerinin, CUPRAC, ABTS/Persülfat ve DPPH yöntemleri ile analizlerinin yapılması planlanmaktadır. Ayrıca Allium rumelicum, Jurinea kilaea, Peucedanum obtusifolium bitkilerinin toplam fenolik ve flavonoid madde içeriklerinin ise Folin-Ciocalteu ve AlCl3/KAc yöntemleri kullanılarak belirlenmesi hedeflenmektedir. Bitkilerin antimikrobiyal özelliklerinin disk difüzyon yöntemi ile analizi sağlanacaktır. Bu çalışma sonucunda, CUPRAC ve ABTS/Persülfat yöntemleri ile analizlenen en yüksek toplam antioksidan kapasite/aktivite değerleri Jurinea kilaea bitkisinde gözlenmiştir. Aynı bitkinin DPPH yöntemiyle analiz edilen % inhibisyon değerinin en düşük olduğu tespit edilmiştir. Toplam fenolik madde içeriği tayininde ise Folin-Ciocalteu yöntemi kullanılmış ve burada da en yüksek gallik asit içeriğine sahip olan bitkinin Jurinea kilaea olduğu görülmüştür. AlCl3/KAc yöntemiyle toplam flavonoid içerik tayininde Peucedanum obtusifolium bitkisi en düşük kuarsetin içeriğine sahip iken, en yüksek kuarsetin içeriği Allium rumelicum bitkisinde saptanmıştır. Disk difüzyon yöntemi ile elde edilen antimikrobiyal aktivite analizi sonuçlarına göre; Peucedanum obtusifolium bitkisinin; üzerinde çalışılan 5 mikroorganizmadan 3'üne etkisinin olduğu belirlenmiştir. Jurinea kilaea bitkisi; üzerinde çalışılan mikroorganizmalardan sadece Salmonella enteritidis ATCC13076 üzerinde etkili olurken, Allium rumelicum bitkisinin ise üzerinde çalışılan mikroorganizmalardan sadece Staphylococcus aureus ATCC6538 üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir. Anahtar kelimeler: Allium rumelicum, Jurinea kilaea, Peucedanum obtusifolium

Orhan Kılıç
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2020
00
DoctorateOpen AccessTR

Sulu TiO2 süspansiyonları varlığında ileri oksidasyon teknikleri ile organofosforlu ve karbamatlı pestisitlerin teorik ve deneysel fotodegredasyonu

Organofosforlu (OP) ve Karbamatlı (CB) pestisitlerin OH radikali ile yaptıkları reaksiyonların kinetiğini incelemek ve mekanizmayı belirlemek amacıyla, organofosforlu pestisitler olarak Fosmet, Azametifos, Kumafos ve Temefos ve karbamatlı pestisitler olarak Metiokarb, Karbofuran ve Pirimikarb bileşikleri ile çalışılmıştır. Araştırmada teorik olarak öncelikle bileşiklerin başlangıç geometrileri tespit edilmiştir. Olası tüm reaksiyon yollarını saptayabilmek için, reaktanların geometrik optimizasyonları, kuantum mekaniksel Yoğunluk Fonksiyonel Teorisi (DFT) nin DFT/B3LYP/6-31G(d) temel setinde yapılmıştır. Pestisitlerin OH radikali ile reaksiyonları hem su temizlenmesi hem de atmosfer kimyası açısından önemli olduğundan, hesaplamalar hem gaz fazında hem de çözücü etkisi modellenerek su fazında gerçekleştirilmiştir. Her bir molekül için, hesaplanan enerji değerlerinden yararlanılarak parçalanma reaksiyonları tahmin edilmiştir. Deneysel aşamada sulu TiO2 suspansiyonlarında, kirletici olarak seçilen pestisitlerin ışık etkisi ile degradasyon reaksiyonları incelenmiştir. Optimum fotokatalizör miktarı çalışılan pestisitler için belirlenmiş ve tüm deneylerde TiO2 konsantrasyonu miktarı saptanmıştır. Degradasyon hızları belirlendikten sonra başlangıç konsantrasyonunun etkisi incelenmiştir. Pestisitlerin OH radikali ile yapmış olduğu reaksiyonlar atmosferdeki yok olma reaksiyonları arasında en baskın olanıdır. Reaksiyonlarda meydana gelen radikal ara ürünlerin belirlenememesi eksikliği nedeniyle sonuca, teorik ve deneysel sonuçlar karşılaştırılarak varılmıştır. Araştırma sonunda bileşiklerin OH radikali ile atmosferde ve sularda yaptıkları reaksiyonların mekanizması aydınlatılmış, reaksiyon ürünleri de belirtilmiştir.

Bahar Eren
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2021
00
Master'sOpen AccessTR

Bazı bitki özütlerinin antibakteriyel etkilerinin incelenmesi

Bu çalışmada lavanta (Lavandula officinalis), hatmi (Althaea officinalis), sarı kantaron (Hypericum perforatum), defne (Laurus nobilis), yeşil çay (Camellia sinensis), böğürtlen (Rubus fruticosus), zeytin yaprağı (Olea europaea) ve maydanoz (Petroselinum crispum) bitkilerinden farklı çözücülerde elde edilen özütlerin Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aureus, Enterococcus faecalis bakterileri üzerindeki antibakteriyel etkileri ölçüldü. Bu bitkilerin doğal olarak kurutulmuş halleri aktardan temin edilerek soxhlet ekstraksiyonu ile ve etanol, saf su, hekzan çözücüleri kullanılarak ekstrakte edildi. Agar kuyu difüzyon yöntemi ile 3 tekrarlı olacak şekilde antibiyogram tekniği uygulandı. Referans antibiyotikle karşılaştırıldığında yeşil çay, sarı kantaron, defne yaprağı, zeytin yaprağı, hatmi özütlerinin bakteriler üzerinde inhibisyon etkisi olduğu tespit edildi. Yeşil çay için en etkili çözünün saf su, diğer bitkiler için ise etanol olduğu, hekzanın bu bitkiler için Soxhlet ekstraksiyonunda uygun bir çözücü olmadığı görüldü.

Antibakteriyel etkilerBitki özütüEkstraktör+1
Mediha Nur Evren
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Propolis ürünlerindeki makro ve mikro element içeriklerinin ICP-OES ile tayini

Propolis bal arılarının farklı bitki organlarından topladıkları reçinelerden ürettikleri ve bal mumu ile karıştırdıkları bitki kaynaklı bir doğal arı ürünüdür. Propolisin biyolojik etkileri sayesinde M.Ö. 300'lü yıllardan itibaren çeşitli amaçlarla kullanıldığı bilinmektedir. Eski çağlardan beri propolisin biyolojik özellikleri bilinmekte ve insanlar tarafından çeşitli hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır. Propolisin; in vitro koşullarda kanserli hücrelerin çoğalmasını durdurabilen bileşikleri içerdiği bildirilmektedir. Propolis ile ilgili yapılan farklı kimyasal analizler sonucunda günümüze kadar propolisin içeriğinde birçok kimyasal bileşen tanımlanmıştır. Bu tez kapsamında, ticari propolis damla ürünlerinde bulunan sodyum (Na), magnezyum (Mg), potasyum (K), kalsiyum (Ca), fosfor (P), demir (Fe), bakır (Cu), bor (B), mangan (Mn), çinko (Zn), alüminyum (Al) element içerikleri nicel olarak İndüktif Olarak Eşleşmiş Plazma Optik Emisyon Spektrometresi (ICP-OES) ile belirlenmiştir. Propolis örneklerinden 1'er mL alınarak, 9 mL derişik HNO3 (nitrik asit) karışımı ile mikrodalga çözünürleştirme sistemi ile çözünürleştirme işlemleri gerçekleştirilmiştir. ICP-OES ile metal analizlerinde validasyon parametreleri; doğruluk, % geri kazanım, kesinlik (%RSD), korelasyon katsayısı, LOD (Gözlenebilme Sınırı) ve LOQ (Tayin Sınırı) olarak belirlenmiştir.

ICP-AESMakro elementMikro elementler+1
Görkem Arda
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2022
00
Master'sOpen AccessTR

Pyraclostrobin, Pinoxaden, Gamma-cyhalothrin pestisitlerin DFT yöntemi ile yer altı sularından uzaklaştırılması

Günümüzde Dünya nüfusu artışı sebebiyle yiyecek sıkıntısı oluşmaktadır. Bu sebeple tarımda ürün kaybına neden olmaması için bitki zararlılarını uzaklaştırmada pestisitler kullanılmaktadır. Özellikle tarımda yüksek verim elde edebilmek için oluşturulan sentetik pestisitler gün geçtikçe artmaktadır. Kullanılan pestisitler toprağa, oradan yeraltı sularına karışmaktadır. Bu çalışmada fungusit çeşidinden Pyraclostrobin, herbisit çeşidinden Pinoxaden, insektisit çeşidinden Gamma-cyhalothrin pestisitlerinin yeraltı sularında parçalanarak uzaklaştırılma yolları teorik olarak incelenmiştir. Gauss View 5.0 ile optimize geometrileri çizilmiş olup, daha sonra Gaussian 09W programı ile Fonksiyonel Yoğunluk Teorisi (DFT) ve Hartree-Fock yöntemleri kullanılarak geometrik optimizasyonu yapılmıştır. 6-31G(d) temel setinde ab-initio yöntemler içerisinde Hartree-Fock (HF) metodu ve yoğunluk fonksiyon teorisi (DFT) ile B3LYP teori düzeyinde seçilen üç molekülün ve bu moleküllerin olası parçalanma ürünlerinin geometrik yapısı (bağ açıları ve bağ uzunlukları) hesaplanmıştır. Böylece bu üç pestisit molekülünün sularda olası parçalanma mekanizmaları belirlenmiştir. Bu sonuçlar deneysel çalışmalara yol gösterecektir.

FizikokimyaFizikokimyasal özelliklerFiziksel modelleme+4
Hidayet Gürel Yorulmaz
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

İzoproterenol hidroklorür içinde izopropilamin hidroklorür tayini, analitik metot geliştirilmesi ve validasyonu

İzoproterenol hidroklorür; kan damarlarını genişleten, β1 ve β2 reseptörleri uyaran sentetik bir katekolamindir. İzopropilamin, izoproterenol hidroklorür ilaç etken maddesinin sentezinde kullanılan başlangıç maddelerinden biri olup, son üründe miktarı Uluslararası İlaç Uyum Konseyi (ICH)'ne göre %0.15'i geçmemesi gerektiğinden, kantifikasyonu analitik metot ile kontrol edilir. Bu çalışmada izopropilamin safsızlığı yüksek performanslı sıvı kromatografisi (HPLC-UV) sistemi kullanılarak ve kolon öncesi türevlendirme yapılarak tayin edilmiştir. Yöntemde türevlendirme ajanı olarak 1-naftil izotiyosiyanat kullanılmış, oluşan 1-izopropil-3-(naftalen-1-il)tiyoüre molekülü 230 nm dalga boyunda izlenmiştir. Numunedeki analitik ayrım Phenomenex Luna Phenyl-Hexyl kolon (4,6 mm x 250 mm; 5.0 µm), %0.1 o-fosforik asit ve 70:20:10 oranında asetonitril, methanol ve su karıştırılmış mobil faz sistemi kullanılarak sağlanmıştır. Metot validasyonu çalışmaları ICH Q2(R1) kılavuzuna göre yapılmıştır. Validasyon parametrelerinden seçicilikte; türevlendirilmiş izopropilamin molekülünün oluşturduğu pikin izoproterenol hidroklorür maddesinin pikinden ve diğer safsızlıkların piklerinden ayrıldığı ve spektral olarak saf olduğu gözlemlenmiştir. Türevlendirilmiş izopropilamin molekülünün stabilitesinin 10 saat olduğu bulunmuştur. Gözlenebilme sınırı (LOD) 0.0021 µg/mL ve alt tayin sınırı (LOQ) 0.0071 µg/mL olarak hesaplanmıştır. Yöntemin hızlı, sağlam, seçici, tekrar edilebilir ve düşük derişimlerde de izopropilamin tayinine olanak sağlayan bir çalışma olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: İzoproterenol hidroklorür, İzopropilamin, HPLC, Türevlendirme

Selin Salman
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Politiyofen esaslı Nanokompozit malzeme sentezi, Elektrokimyasal Davranışları ve Süperkapasitör Uygulamaları

Elektrokimyasal enerji depolama sistemleri (pil/batarya, süperkapasitörler ve yakıt hücreleri) taşınabilir cihazlar ve giyilebilir elektronik cihazlardan elektrik araçları ve birçok alanda kullanılmaktadırlar. Süperkapasitörler yüksek yük yoğunluğu, döngü stabilitesi ve hızlı yükleme/boşalma karakteristikleri açılarından oldukça önemlidirler. Tezde farklı nano-malzemeler (Titanyum dioksit (TiO₂), Molibden disülfür (MoS₂) ve Demir (III) oksit ( Fe₂O₃)) sentezleri ile indirgenmiş grafen oksit (rGO) ve bunların farklı miktar ve oranlarda politiyofen (PTh) ile nanokompozitlerinin sentezi, karakterizasyonları (FTIR-ATR, SEM-EDX, katı iletkenlik, TGA-DTA, BET yüzey analizleri, vb.) ve süperkapasitör cihaz yapımı ve bu cihazların elektrokimyasal performans testlerinden oluşmaktadır. Son aşamada ise merdiven devre analizi ([RS(C1(R1(R2C2)))]) (ZSimpWin 3.22) simüle edilerek deneysel ve teorik veriler karşılaştırılmış ve bulunan empedans verilerinden devre parametreleri tespit edilmiştir. Tez çalışmasında, grafitten başlayarak TiO₂/GO/PTh, TiO₂/rGO/PTh, TiO₂/rGO/PTh/KS, MoS₂/GO/PTh, MoS₂/rGO/PTh, MoS₂/rGO/PTh/KS, Fe₂O₃/GO/PTh, Fe₂O₃/rGO/PTh ile Fe₂O₃/rGO/PTh/KS malzemelerinin sentezi, FTIR-ATR, SEM-EDX, BET yüzey analizi ve TGA-DTA ile karakterizasyonları gerçekleştirilmiş, 2 elektrotlu süperkapasitör cihazları gerçekleştirilmiştir. Süperkapasitör cihazının en yüksek kapasitans değeri Csp= 1588,72 F×g-1 MoS₂/rGO/PTh nanokompozitinde olarak elde edilmiştir. Tez çalışmasında, PTh esaslı süperkapasitör elektrot malzemeleri daha ucuz ve pratik yöntemlerle geliştirilip, süperkapasitörlerde test edilmiştir.

Eşdeğer devreNanokompozitlerPolitiyofen
Selda Alaçamlı
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Hidrojen peroksit tayini için peroksidaz temelli poli-L-histidin modifiye camsı karbon enzim elektrot hazırlanması

Bu çalışmada yaban turpu peroksidazının (HRP) çok duvarlı karbon nanotüp (MWCNT), iyonik sıvı (IL) ve poli-L-histidin (PLH) modifiye camsı karbon elektrot (GCE) üzerinde elektrostatik immobilizasyonuyla hidrojen peroksit (H2O2) tayini için yeni amperometrik biyosensör hazırlandı. Hazırlanan biyosensörün yüzey morfolojisi taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve enerji dağılımlı X-ışını spektroskopisi (EDX), elektrokimyasal özellikleri dönüşümlü voltammetri (CV) ve elektrokimyasal empedans spektroskopisi (EIS) yöntemleri ile incelendi. En iyi analitik performansı elde etmek için elektrot bileşimi, tampon pH değeri ve çalışma potansiyeli optimize edildi. Optimum bileşimde hazırlanan modifiye elektrot, belirlenen optimum çalışma koşullarında 2,0×10-2 μM – 9,1×10-1 μM ve 1,80 μM – 1,80×102 μM olmak üzere iki farklı doğrusal çalışma aralığı sergiledi. Yöntemin gözlenebilme sınırı 2,9×10-3 μM olarak belirlendi. Geliştirilen biyosensörün ticari oksijenli su örneğinde H2O2'nin amperometrik tayininde başarı ile uygulanabileceği belirlendi.

Elif Ulukan
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
DoctorateOpen AccessTR

Biyolojik öneme sahip yeni antimon(ııı) tiyosemikarbazon türevi bileşiklerin sentezi, karakterizasyonu ve uygulamaları

Tez çalışması kapsamında ilk olarak tiyofen-2-karbaldehit tiyosemikarbazon (Httsc), tiyofen-2-karbaldehit-N-metil tiyosemikarbazon (Htmtsc), tiyofen-2-karbaldehit-N-etil tiyosemikarbazon (Htetsc), 2-asetiltiyofen tiyosemikarbazon (Hattsc), 2-asetiltiyofen-N-metil tiyosemikarbazon (Hatmtsc) ve 2-asetiltiyofen-N-etil tiyosemikarbazon (Hatetsc) ligandları sentezlenmiştir. Bu tiyosemikarbazon türevi ligandların antimon(III) halojenürler (klor, brom ve iyot) ile oluşturdukları 18 adet yeni bileşik 1:1, 2:1 ve 3:2 molar stokiyometrik oranlarında uygun çözücü ve şartlarda elde edilmiştir. Sentezlenen yeni antimon(III) tiyosemikarbazon komplekslerinin kimyasal yapıları erime noktası, elementel analiz, molar iletkenlik, FT-IR spektroskopisi, FT-Raman spektroskopisi, 1H ve 13C-NMR spektroskopisi, ultraviyole spektroskopisi ve tek kristal X-ışını kırınımı analizi ile termogravimetrik differansiyel termal analiz (TG-DTA) yöntemleri ile aydınlatılmıştır. Antimon(III) tiyosemikarbazon komplekslerden 1, 4, 10 ve 13 bileşikleri dimerik diğer bileşikler ise monomerik yapıda bulunmaktadır. Kompleks 1, 4, 10 ve 13'de iki halojen köprüsü ile kompleks 16'de ise iki halojen ve bir kükürt köprüsü ile monomerik birimler birbirine bağlanarak dimerleri oluşturmuştur. Kompleks 1, 4, 10, 13 ve 16 oktahedral, 2, 3, 5, 7, 8, 9, 14, 15, 17 ve 18 kare piramit, 6, 11 ve 12 psödo üçgen çift piramit geometridedir. Kristal yapısı aydınlatılan komplekslerdeki moleküller arası etkileşimler Hirshfeld yüzey analizi yöntemi ile belirlenmiştir. Elde edilen tiyosemikarbazon türevi ligandların ve antimon(III) halojenür komplekslerinin sitotoksik etkileri kanser hücrelerine karşı, antibakteriyel etkileri de gram negatif ve pozitif bakterilere karşı test edilmiştir.

Okan Uçar
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Propiverin HCl modifiye edilmiş salınımlı pelletler içeren ilaç ürününde miktar tayini için analitik metot validasyonu

Propiverin HCl, son yıllarda artış gösteren aşırı aktif mesane sendromu tedavisinde kullanılan ilaç etken maddesidir ve modifiye edilerek salınımı uzatılmış ilaç ürünü olarak kullanılabilmektedir. Bu çalışma, Propiverin HCl modifiye edilmiş salınımlı pelletler içeren ilaç ürününün yüksek basınçlı sıvı kromatografisi kullanılarak miktar tayininin gerçekleştirilmesine odaklanmaktadır. Ultra performanslı ekipmanlar kullanılarak daha düşük miktarda solvent tüketimi ve enerjiden tasarruf edilmesi amaçlanmıştır. Bu tez çalışması kapsamında uygun bir analitik metot geliştirilecek, enerji, zaman ve sarf malzeme tüketimi hedeflenerek metot optimize edilmiş ve ICH kılavuzlarına uygun şekilde valide edilmiştir.

Ezgi Ece Allıpak
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Kara mürverde (Sambucus nigra) bulunan element içeriklerinin ICP-OES ile tayini

Çalı ve ağaççık formunda bir bitki olan Kara mürver (Sambucus nigra L.), Adoxaceae familyasında yer almaktadır. Sambucus cinsleri, 10 metre boyuna ulaşabilen, yaprakları dökülen, çalı ya da ağaççık formunda, odunsu bitkiler olarak tanımlanabilir. Bu türün meyvesi de aynı çiçeklerine benzer şekilde salkım halde bulunur ve salkımlar yaklaşık 2 mm çapında, yuvarlak, 3-5 çekirdeği bulunan, mor-siyah renklidir. Bu çalışma ile 8 farklı ticari kara mürver örneğinin içerdiği sodyum (Na), bakır (Cu), magnezyum (Mg), potasyum (K), Alimünyum (Al), bor (B), demir (Fe), mangan (Mn), fosfor (P) ve çinko (Zn) elementleri ICP-OES cihazı kullanılarak tayin edilmiştir.0,5 gram numune 5 mL %65'lik HNO3 (nitrik asit) eklenerek mikrodalgada çözünürleştirilmiştir. ICP-OES validasyon parametreleri olan kesinlik (%RSD), korelasyon katsayısı, LOD (Gözlenebilme Sınırı) ve LOQ (Tayin Sınırı) belirlenmiştir.

Ozan Candaş
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

1,3,4-oksadiazol köprüsü içeren indol sistemlerinin sentezi ve antidiyabetik özelliklerinin incelenmesi

Bu tez kapsamında, biyolojik aktiviteye sahip olan indol ve 1,3,4-oksadiazol yapılarının tek bir molekül üzerinde bir araya getirilmesi ile anti-diyabetik aktivite gösterecek yeni hibrit moleküllerin sentezlenmesi ve bu moleküllerin α-amilaz ve α-glukozidaz enzim inhibisyonları araştırılmıştır. Bu amaç doğrultusunda, literatürde bulunmayan yeni 1,3,4-oksadiazol halkası ile birbirine bağlı ikili ve tekli indol bileşikleri sentezlemiş ve sentezlenen tüm bileşiklerin α-amilaz ve α-glukozidaz enzimlerine karşı inhibisyon aktiviteleri incelenmiştir. Tez kapsamında sentezlenen yeni bileşiklerinin yapıların aydınlatılması için 1H NMR, 13C NMR, FT-IR ve kütle spektroskopisinden yararlanılmıştır. Ayrıca bazı bileşikler için uygun kristaller elde edilmiş ve tek kristal X-ışını tekniği kullanılarak yapıları aydınlatılmıştır.

Kübra Kocaman
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Pedot bazlı hibrit süperkapasitörler

Tez çalışmasında, poli(3,4-Etilendioksitiyofen) PEDOT sentezi kimyasal yöntem ile gerçekleştirilmiştir. Grafitten yola çıkılarak modifiye grafen oksit (GO) sentezi literatürde iyi bilinen Hummers metoduna göre gerçekleştirilmiştir. GO malzemesi mikrodalga metodu ile indirgenmiş grafen okside (rGO) dönüştürülmüştür. Sonrasında rGO ile PEDOT ikili ve aktif karbon ile üç bileşenli hibrit nanokompozitleri (rGO/PEDOT/Aktif karbon (AK)) ve dört bileşenli (rGO/PEDOT/AK/Fe2O3 ve rGO/PEDOT/AK/RuO2) malzemelerinin sentezleri gerçekleştirilmiştir. Sentezlenen malzeme karakterizasyonları X-ışını kristalografisi (XRD), Taramalı Elektron Mikroskobu-enerji dağılımlı X ışınları (SEM-EDX), Fourier Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi (FTIR-ATR), katı iletkenlik ile gerçekleştirilmiştir. PEDOT rGO ve rGO/PEDOT ile kompozitlerinin paslanmaz çelik (SS) elektrotlara çamur yapılıp Dr Blade cihazı ile mikron mertebesinde sürülmesi ile süperkapasitör cihazları yapılarak elektrokimyasal performans testleri (döngülü voltametri (CV), galvanostatik yükleme/boşalma (GCD) ve elektrokimyasal empedans spektroskopi (EES) ölçümleri gerçekleştirilmiştir. Stabilite testleri (1000 döngü) CV yöntemiyle 100 mV/s tarama hızı ve 1 M H2SO4 çözeltisi ile gerçekleştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Süperkapasitör, PEDOT, İndirgenmiş Grafen Oksit, Aktif karbon, Nanokompozit

Minnet Sever
Tekirdağ Namık Kemal University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Reflü tedavisinde kullanılan lansoprazol ve domperidon ilaç aktif maddelerinin 1. türev spektrometresi yardımıyla bir arada tayinleri için yöntem geliştirilmesi

Hızla gelişen dünyamızda özellikle orta ve daha üstü insanlar grubunda görülen stres, kalıtım, yaygın sigara kullanımı, sağlıksız beslenme, hareketsiz yaşam tarzı ve fiziksel aktivite eksikliği faktörlerinin birinin ya da bir kaçının bir araya gelmesi sonucunda birçok bireyde mide rahatsızlıklarına rastlanılmaktadır. Mide rahatsızlıkları eğer gerekli önlemler alınmazsa, çeşitli mide hastalıkları ve ülsere kadar giden sonuçlar doğurabilir. Alınabilecek önlemler arasında bu tip hastalara verilen mide koruyucu türü ilaçlar gelmektedir. İlaç sanayinde ve üniversitelerdeki araştırma gruplarında ilaç etken maddelerin analizleri özellikle önem kazanmaktadır. Bu amaçla laboratuvarlardaki analizler sırasında enstrümantal yöntemler olarak adlandırılan spektrofotometri, yüksek basınçlı sıvı kromatografi (HPLC) gibi burada sayılamayacak çok yöntem uygulama alanı vardır. Bilindiği üzere enstrümantal analiz cihazları yüksek teknolojik ürünler olduğundan yatırımları oldukça maliyetlidir ve her araştırma laboratuvarında bulunmamaktadır. Rutin bir araştırma laboratuvarında sıklıkla bulunan ve düşük maliyete sahip UV-Spektrofotometri cihazları bu işler için oldukça kullanışlıdır. Bu tezde UV Görünür Alan Spektroskopisi yöntemlerinden elde edilen veriler türev spektroskopisi yöntemiyle tayin edilmiş ve yöntemi karşılaştırmak için kısmi en küçük kareler kalibrasyon yöntemi(PLS) kullanılmıştır. Yapılan çalışmada mide koruyucu olarak kullanılan domperidon ve lansoprazol etken maddelerinin tayini için UV-spektrofotometri yardımıyla elde edilen verilere kalibrasyon grafiği yöntemi ve geri kazanma uygulaması başarı ile uygulanmıştır. Çalışılan yöntemler arasında herhangi bir fark olmadığı ve uygulanabilir olduğu istatistiksel testlerle karşılaştırılarak başarılı sonuçlar elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Domperidon, Lansoprazol, UV-Spektrofotometri, kalibrasyon grafiği, geri kazanma.

Esma Demirtaş
Süleyman Demirel University · Institute of Graduate Studies in Science
2025
00
DoctorateOpen AccessTR

Lityum-iyon pilleri için silisyum esaslı ince film anotların üretimi, karakterizasyonu ve makine öğrenimi kullanılarak pil performansının tahmini

Bu tez, lityum-iyon piller (LIB'ler) için silisyum (Si) esaslı ince film anotların performansını iyileştirmeyi amaçlamakta ve iki ana aşamadan oluşmaktadır. İlk aşamada, veri bilimi ve makine öğrenimi (ML) teknikleri kullanılarak deşarj kapasitesinin modellenmesi ve tahmini gerçekleştirilmiştir. Literatürden derlenen çok kaynaklı veri setindeki eksik değerler, K-en Yakın Komşu (KNN), Gaussian Süreç Regresyonu (GPR), Zincirlenmiş Denklemlerle Çoklu Atama (MICE) ve Rasgele Orman yöntemleriyle imputasyon yapılarak giderilmiş; Rasgele Orman tabanlı yaklaşım en yüksek doğrulukla seçilmiştir. Aynı model, 5–500. çevrimler arasında kapasite eğrilerini uzatarak fiziksel olarak makul kapasite kaybı eğilimleri üretmiştir. Üretim ve elektrokimyasal çalışma parametrelerinin deşarj kapasitesi ve çevrimle birlikte deşark kapasitesi üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla modelden bağımsız Birikimli Yerel Etki (Accumulated Local Effects, ALE) analizi uygulanmış ve böylece yeni nesil Si ince film anot tasarımı için pratik "tasarım pencereleri" önerilmiştir. Deneysel aşamada, Cu akım toplayıcılar üzerine bağlayıcı ve iletken katkı kullanılmaksızın radyo frekans (RF) magnetron saçtırma yöntemiyle Si/MO/Si ince film anotlar üretilmiştir. Ara katman (MO) olarak WO₃, V₂O₅, Ta₂O₅ ve MoO₃ kullanılmış; nanometre ölçeğindeki kalınlıklar için üretim parametreleri optimize edilmiştir. Bu ara katmanlı mimariler kullanılarak, Si esaslı ince film anotlarda arayüz kararlılığının artırılması ve hacimsel genleşmeye bağlı bozunmanın azaltılması hedeflenmiş ve bu etkiler elektrokimyasal performans sonuçlarına göre değerlendirilmiştir.

Amorf silisyumElektrokimyasal pillerŞarj edilebilir piller
Elif Muslu Yılmaz
Süleyman Demirel University · Institute of Graduate Studies in Science
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Çeşitli polimerlerin biyosorbent katkı malzemeleri kullanılarak atık sulardan çeşitli metallerin giderilmesi

Bu çalışmada, biyosorbent immobilize edilmiş Amberlit XAD-4, Metakrilik asit + stiren polimerlerinin üzerinde Cu(II) ve Cd(II) iyonlarının katı faz özütleme yöntemi ile zenginleştirilme şartları araştırıldı. Metal iyonlarının tayinleri atomik absorpsiyon spektroskopi cihazı ile yapıldı. Çalışılan metal iyonların geri kazanma verimi üzerine örnek çözeltisinin pH'sı, elüent türü ve derişimi, çözelti akış hızının ve çözelti hacminin etkisi, tuz etkisi, ve kolonun tekrarlanabilirliğinin etkisi incelendi. Geliştirilen yöntem ile Ceviz kabuğu immobilize edilmiş Amberlit XAD-4 karışımında Cu için 10 kat, Cd için 40 kat; fındık kabuğu immobilize edilmiş Amberlit XAD-4 karışımında Cu için 10 kat, Cd için 10 kat; Siirt fıstığı kabuğu immobilize edilmiş Amberlit XAD-4 karışımında Cu için 60 kat, Cd için 60 kat; Badem kabuğu immobilize edilmiş Amberlit XAD-4 karışımında Cd için 10 kat ; ceviz kabuğu immobilize edilmiş (Metakrilik Asit + Stiren) karışımında Cu için 40 kat, Cd için 10 kat zenginleşme gerçekleştirildi. Yöntemin optimum şartlarda 3 tekrar deneyi için geri kazanma veriminin tekrarlanabilirliği (kesinliği), % 95 güven seviyesinde ceviz kabuğu için Cu % 98,50 ± 3,89 Cd için 100,00 ± 4,57, Siirt fıstığı kabuğu için Cu 98,43 ± 3,76 Cd için 98,76 ± 4,11 , fındık kabuğu için Cu 98,96 ± 0,12 Cd için 98,33 ± 0,83 , badem kabuğu için Cd 98,87 ve 1,85 , ceviz kabuğu immobilize edilmiş Metakrilik Asit + Stiren karışımı için Cu 100,00 ± 2,30 Cd için 99,89 ± 2,83 olarak bulunmuştur. Geliştirilen yöntem Çeşme Suyu, Atık Su, Van Gölü Suyu, Tuz Kuyusu (Erbine), Billoris kaplıca suyu örneklerinde, çalışılan metal iyonların tayinine uygulandı.

Selma Akdeniz
Siirt University · Institute of Graduate Studies in Science
2017
00
Master'sOpen AccessTR

Seryum vanadat (cevo₄) türevlerinin paraoksonaz (pon1) enzimi üzerine ın vıtro etkilerinin araştırılması

Bu çalışmada, detoksifikasyon ve antioksidan aktivitesi ile kalp damar hastalıklarının yanı sıra metabolizmada önemli fizyolojik fonksiyona sahip Paraoksonaz (PON1) enzimini saflaştırmak için hidrofobik etkileşim kromatografisi jeli sentezlenmiştir. Hidrofobik etkileşim kromatografisi jeli, CNBr ile aktive edilmiş Sepharose-4B'ye uzantı kolu olarak L-tirozin bağlandıktan sonra ligand olarak hidrofobik bir molekül olan 1-naftilamin L-tirozine kenetlenmesi sonucu sentezlenmiştir. Siirt ilinde hizmet vermekte olan Sağlık kuruluşlarından alınan atık kan örnekleri kullanılarak İnsan Paraoksonaz enzmi sentezlenen hidrofobik etkileşim jeli ile uygulanan hidrofobik etkileşim kromatografisi ve amonyum sülfat çöktürmesi yöntemleri kullanılarak saflaştırılmıştır. Çeşitli konsantrasyonlardaki Be, Mg, Ca, Sr ve Ba'un seryum vanadat (CeVO₄) türevlerine dope edilmiş yapıları çeşitli konsantrasyonlarda kullanılarak saflaştırılan Paraoksanaz (PON1) enzimi üzerine in vitro etkileri araştırılmıştır. Söz konusu seryum vanadat türevleri içerisinde %10 Mg konsantrasyona sahip CeVO4 yapısının (%10 Mg- CeVO4) 1.1710-4 M ile PON1 enzimini en güçlü inhibe eden yapı olduğu tespit edilmiştir.

Yasin Onay
Siirt University · Institute of Graduate Studies in Science
2017
00
Master'sOpen AccessTR

Siirt çevresinde bulunan doğal kil mineralleri ile atık sulardan bakır, kurşun ve kadmiyumun giderilmesi

Bu çalışmada, Siirt Çevresinde Bulunan Doğal Kil Mineralleri kullanılarak sulu ortamdan ağır metallerin uzaklaştırılmasına çalışılmıştır. Bunun için, Siirt Çevresinde Bulunan Doğal Kil Mineralinin FT-IR, SEM, EDX, X-Ray (XRD ve XRF,) TG-DTA ve BET ile karakterizasyonu yapılmıştır. Kil Mineralleri Cu(II), Pb(II) ve Cd(II) çözeltileri ile muamele edilmiş ve pH, sıcaklık, adsorban miktarı, tanecik boyutu metal derişimi ve temas süresi gibi farklı parametrelerı incelenmiştir. Ayrıca Freundlich ve Langmuir izotermlerinin adsorpsiyon parametreleri (k, n, As, Kb) ve termodinamik parametreler (∆H ve ∆G) hesaplanmıştır. Çözeltide kalan metal konsantrasyonları Perkin Elmer AA700 spektrometer cihazıyla yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar, Siirt Çevresinde Bulunan Doğal Kil Minerallerinin adsorban olarak kullanılabileceğini göstermiştir. Ayrıca adsorpsiyona etki eden pH, sıcaklık, adsorban miktarı, metal konsantrasyonu ve süre parametrelerindeki artışın sorpsiyonu artırdığı görülmüştür.

Mehmet Şirin Batur
Siirt University · Institute of Graduate Studies in Science
2018
00
Master'sOpen AccessTR

1-naftaldehitlerin tandem reaksiyonları ile sentezine ait mekanizmanın yoğunluk fonksiyoneli teorisi ile incelenmesi

1-naftaldehitler farklı türdeki farmasotiklerin sentezinde oldukça geniş uygulama alanı bulmaktadır. Bu çalışmada 1-naftaldehitlerin, 1-fenilpent ile iyotmonoklorürden tandem reaksiyonları ile sentezine ait reaksiyon mekanizmasının yoğunluk fonksiyoneli teorisi (DFT) ile incelenerek aydınlatılması amaçlanmıştır. Reaksiyon mekanizmasında yer alan reaktanlar, ara ürünler, geçiş halleri ve ürünlerinin geometrik optimizasyonları gaz fazında B3LYP metodu ile 6-31G temel seti düzeyinde Gaussian 09 programı ile gerçekleştirilmiştir. Moleküler geometriler için frekans hesaplamaları yapılarak her bir yapı doğrulanmıştır. Reaktan, ara ürün ve ürünlerin imajiner frekansa sahip olmamaları kararlı yapıda olduklarını göstermiştir. Ayrıca geçiş hallerinin varlığı titreşim frekans hesaplamaları ve IRC hesaplamaları ile teyit edilmiştir. Kuantum kimyasal hesaplamalar sonucunda optimize olmuş yapıların hem elektronik özellikleri hem geometrik özellikleri hem de enerji değerleri dikkate alınarak reaksiyon mekanizması incelenmiştir.

Gülcan Karataş
Siirt University · Institute of Graduate Studies in Science
2019
00
Master'sOpen AccessTR

Siirt'te bulunan bazı bitkilerin subkritik su ile ekstraksiyonu ve bu bitkilerin antioksidan, toplam fenolik madde miktarı ve ağır metal içeriğinin belirlenmesi

Bu çalışmada, Siirt ve çevresinde yetişen bazı endemik bitkilerin soxhlet ekstraksiyonu ve subkritik akışkan ekstraksiyonu yöntemleri kullanılarak ekstraksiyonları yapılmıştır. Elde edilen örnekler, GC-MS'de analiz edilmiş ve cihaz yapısında bulunan Wiley7Nist05.L, NIST05a.L, and W9N11.L kütüphaneleri referans alınarak bileşikler tespit edilmiştir. Bunun yanında Eremurus Spectabilis Bieb, Allium Vineale L. ve Allium dictyopracum CA Mayer ex Kunth bitkilerinin soxhlet ekstrelerinin analizi sonucu feneolik bileşikler ve konsanrasyonları, toplam fenolik miktarı, antioksant miktarları tespit edilmiştir. Ayrıca bu bitkilerin eser element analizleri de ICP-MS ile yapılmıştır.

Doğal bitkilerYabani bitkilerYenilebilir bitkiler
Betül Sadık
Siirt University · Institute of Graduate Studies in Science
2019
00
Master'sOpen AccessTR

Bazı 4-okso-1,3-tiyazolidin-5-yliden asetat türevlerinin oluşum reaksiyonunun mekanistik incelenmesi

Bu çalışmada, N-[(2-benzylidenehidrazino)(imino)methil]-N'-feniltiyoüre ile asetilendikarboksilat bileşiklerinin moleküler mekanizması kuantum mekaniksel olarak yoğunluk fonksiyonel teorisi (YFT) ile incelenmiştir. Reaksiyonun tüm temel adımları için ara ürünler ve geçiş halleri de dâhil olmak üzere geometrik optimizasyonlar B3LYP hibrit fonksiyoneli ile 6-31G temel seti kullanılarak hem gaz fazında hem de çözücü fazında (metanol) gerçekleştirilmiştir. Ele alınan geometriler, enerji değerleri ve titreşim frekanslarının hesaplanması aynı temel set kullanılarak Gaussian 09 yazılımı ile yapılmıştır. Her bir yapı için titreşim frekansları dikkate alınarak temel durumlarda imajiner frekansın olmadığı, geçiş hallerinde için ise tek bir imajiner frekansın olduğu en uygun yapılar belirlenmiştir. Elde edilen geçiş hallerinin etkili bir şekilde istenilen yapıya bağlandığını doğrulamak için IRC metodu kullanılmıştır. Aynı zamanda reaksiyon basamaklar için serbest enerji ve entalpi değerleri elde edilerek enerji profilleri çıkarılmıştır. Hesaplamalar sonucu elde edilen elektronik, geometrik ve termodinamik parametreler tablolar ile gösterilmiştir. Aktivasyon enerji değerleri dışında en yüksek dolu moleküler orbital (HOMO) ve en düşük dolu olmayan moleküler orbital (LUMO), bağ uzunlukları ve açı değerleri dikkate alınarak reaksiyon mekanizması aydınlatılmaya çalışılmıştır.

Abdulmecit Ergün
Siirt University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Hastanede yatan COVID-19'lu hastalara uygulanan bazı biyokimyasal testlerin kemometrik yaklaşım ile değerlendirilmesi

Bu çalışmada hastanede yatmakta olan 61 COVID-19 koronavirüs hastası ile 42 sağlıklı bireyin bazı biyokimyasal parametreleri karşılaştırılmıştır. Hastanede yatan koronavirüs hastalarının, kontrol grubuyla karşılaştırıldığında bazı testlerde yükseliş ve düşüşler kaydedilmiştir. Cinsiyetler arası karşılaştırmalarda, erkeklerin virüsten daha çok etkilendiği görülmektedir. Hastalar, kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, hastalarda CRP, GLUKOZ, ÜRE, KREATİNİN, Mg, ALP, ALT, AST, GGT, LDH, CK seviyeleri yükselirken, Ca, TP, ALB, GLB testlerinde düşüş kaydedilmiştir. Ancak Na, K, Cl, BİLLİRUBİN seviyelerinde herhanngi bir değişiklik görülmemiştir. Hastanede yatmakta olan COVID-19 hastalarının cinsiyetleri baz alınıp karşılaştırıldığında, erkeklerde CRP, GLUKOZ, ÜRE, KREATİNİN, ALT, AST, GGT, CK, LDH değerleri yüksek seviylerde bulunmuştur. Bunun yanısıra erkeklerde Ca, TP, GLB, ALB, P, ÜRİK ASİT seviyeleri düşerken, kadın ve erkek kıyaslamasında Na, K, Cl, BİLİRUBİN ALP düzeylerinde önemli bir fark görülmemiştir. Erkeklerde, CK değerleri keskin bir şekilde yükselirken, kadınlarda ise düşüşü görülmüştür. Kontrol grubu hastalarında ise cinsiyet değerlendirmesi yapıldığında aynı sonuçlar elde edilmemiştir.

Mehmet Nuri Gülsün
Siirt University · Institute of Graduate Studies in Science
2021
00
Master'sOpen AccessTR

Siirt yöresinde bulunan fıstık fabrikalarından çıkan atık suların oksidasyonu ve cevap yüzey metodu ile optimizasyonu

Fıstık fabrikalrında, işlenmesi sırasında her ton işlenen fıstık başına 2-6 m3 atık su ortaya çıkmaktadır. Fıstık işleme sonucu oluşan atık su çevresel sorunlar oluşturabilecek organik yapıdaki bileşikleri içerir. Bu atık sular doğrudan kanalizasyon sistemine verildiğinde yüksek KOİ, TOK ve TF içeriği sebebiyle kentsel atık su arıtma tesisine ağır yük bindirmekte ve arıtma tesisinin verimini düşürerek deşarj standartlarının sağlanmasını engellemektedir Bu çalışmada Siirt fıstığı işleme atık sularının subkritik su ekstraksiyonu kullanılarak CYM metodu ile arıtımı araştırılmış ve sıcaklık, H2O2 konsantrasyonu ve süre parametreleri incelenerek optimum koşullar belirlenmiştir. Bu atık su için, KOİ, COD ve TF giderimleri için elde edilen en yüksek KOİ, COD ve TF giderim sonuçları sırasıyla %50,4, %92,80, ve %99,7 olarak tespit edilmiştir. Bunun yanında fıstık fabrikası atık su örneği ve subkritik su ekstraksiyon işlemine tabi tutulan örneklerin nitrit, nitrat, toplam fosfat, toplam azot ve askıda katı madde analizi yapılmıştır.

Hülya Baytemür
Siirt University · Institute of Graduate Studies in Science
2021
00
DoctorateOpen AccessTR

Grafitik karbon nitrür temelli metal organik çerçeve nanokompozitlerin sentezi, karakterizasyonu ve kataliz uygulamaları

Bu tez çalışmasında kataliz uygulamaları için grafitik karbon nitrür (g-C3N4) temelli Zeolitik İmidazolat Çerçeve (ZIF) nanokompozitleri sentezlenmiştir. Katalitik etkinliği artırmak amacıyla g-C3N4 yapısına ZIF-8 ve ZIF-9 nanoparçacıkları katkılanarak g-C3N4@ZIF-8 ve g-C3N4@ZIF-9 nanokompozitleri elde edilmiştir. Elde edilen nanokompozitlerin sulu ortamda NaBH4 indirgen maddesi yardımıyla Alizarin Red S (ARS) ve ketoprofenin (KET) uzaklaştırılmasındaki katalitik etkinliği incelenmiştir. g-C3N4@ZIF-8 ve g-C3N4@ZIF-9 nanokompozitleri çeşitli karakterizasyon yöntemleriyle incelenmiştir. Bu kapsamda Fourier Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi (FTIR), X-Işını Kırınımı (XRD), Alan Emisyonlu Taramalı Elektron Mikroskobu (FESEM), Enerji Dağılımlı X-Işını Spektroskopisi (EDX), UV-Vis DRS, X-Işını Fotoelektron Spektroskopisi (XPS) gibi tekniklerden yararlanılmış ve sıfır yük noktası (pHpzc) ölçümleri gerçekleştirilmiştir. Boya ve ilaç giderim deneyleri, indirgeyici madde olarak kullanılan sodyum borhidrit (NaBH4) varlığında gerçekleştirilmiş ve ARS ile KET'nin bozunma süreleri UV-Vis Spektrofotometresi (UV-Vis) ile izlenmiştir. İlaç ve boya gideriminde temas süresi, pH, NaBH4 derişimi, nanokompozit dozajı, ilaç ve boya derişimi gibi parametrelerin etkileri değerlendirilmiş ve en uygun giderim koşulları belirlenmiştir. Yapılan deneyler sonucunda, ARS boyasının g-C3N4@ZIF-8 nanokompoziti ile 50 dakikada %85 oranında, g-C3N4@ZIF-9 nanokompoziti ile ise 20 dakikada %100 oranında giderildiği belirlenmiştir. KET'nin ise g-C3N4@ZIF-8 ile 15 dakikada, g-C3N4@ZIF-9 ile 30 dakikada %100 oranında giderilebildiği saptanmıştır. Bozunma reaksiyonlarının kinetik parametreleri (k) hesaplanmış ve katalitik bozunma sonrası yapılan Yüksek Performanslı Sıvı Kromatografisi (HPLC) analizleri ile ARS boyası ile KET'nin reaksiyona girerek bozunduğu doğrulanmıştır. Elde edilen nanokompozitlerin çevre kirletici özellikteki ARS ve KET gibi organik bileşiklerin gideriminde etkinliği değerlendirilmiştir. Sentezlenen nanokompozitlerin, en uygun deney koşullarında organik kirleticileri kısa sürede ve %100'e yakın oranda kalıcı olarak indirgediği gözlemlenmiştir.

Ayşe Bayrak
Selçuk University · Institute of Graduate Studies in Science
2025
00
DoctorateOpen AccessTR

Çöven (gypsophilal.) rizomlarının süperkritik akışkan sistemleri ile ekstraksiyonu, nanoparçacık eldesi ve emülsifiyer özelliklerinin incelenmesi

Bu çalışmada; yurdumuzda endemik olarak doğal yayılış gösteren Gypsophila Arrostii'nin biyoaktif bileşiklerinin ekstraksiyonu gerçekleştirilmiş ve özellikleri ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir. Süperkritik akışkan ekstraksiyon yöntemi kullanılarak çöven rizomlarındaki değerli biyoaktif bileşiklerin eldesinin gerçekleştirildiği, türlerinin ve miktarlarının belirlendiği ilk özgün çalışma olması bakımından önem arz etmektedir. Çöven rizomlarının hidrofilik özellikteki biyoaktif bileşenleri geleneksel çözücü yöntemiyle ve lipofilik özellikteki biyoaktif bileşenleri ise süperkritik akışkan ekstraksiyon yöntemiyle elde edilmiştir. Çöven rizomları önce süperkritik akışkan ekstraksiyonuna tabii tutularak genellikle lipofilik özellikteki ekstraktlar elde edilmiştir. SFE'den geriye kalan katı kısım ve ham çöven rizomları kullanılarak su ve etanol karışımları ile çözücü ekstraksiyonları gerçekleştirilerek hidrofilik özellikteki ekstraktlar elde edilmiştir. Ekstraktlardaki; toplam fenolik madde miktarı, toplam flavonoid madde miktarı, antioksidant kapasitesi, uçucu bileşenleri, yağ asit kompozisyonu, tokoferol ve tokotrienol miktarları, trigliserit türleri ve miktarı, fenolik bileşikleri, saponin miktarları ve saponin türleri belirlenmiştir. Ekstraksiyonlardan elde edilen ekstraktlar kullanılarak nano emülsiyonlar hazırlanmış, SFE ekstraktlarındaki değerli biyoaktif bileşenlerin korunması için enkapsülasyon teknikleri denenmiş ve başarılı sonuçlar alınmıştır. SFE sistemiyle yapılan ekstraksiyonlarda %0,56, SFE sisteminden geriye kalan katı kısmından çözücü ekstraksiyonları ile %4,8-42,5 aralığında ekstraksiyon verimliliği elde edilmiştir. Ham çövenden ise çözücü ekstraksiyonları ile %4,2-42,1 aralığında ekstraksiyon verimliliğine ulaşılmıştır. Ham çöven kullanılarak çözücü ekstraksiyon sistemleriyle elde edilen ekstraktlardaki saponin miktarları %64,3-66,1 aralığında bulunmaktadır. SFE'den geriye kalan katı kısmından; çözücü ekstraksiyonu sistemleriyle elde edilen ekstraktlarda bulunan saponin miktarları ise %46,6-65,1 aralığında bulunmuştur. Ekstraktlardaki toplam fenolik madde miktarı; çözücü ekstraksiyon sistemiyle elde edilen ektraktlarda 12-16 mg GAE/kg ekstrakt aralığında bulunmuşken, SFE sistemiyle elde edilen ektraktlarında 59-317 mg GAE/kg ekstrakt aralığında tespit edilmiştir. Ekstraktlardaki toplam flavonoid miktarı; çözücü ekstraksiyon sistemiyle elde edilen ektraktlarında 41-59 mg rutin/kg ekstrakt aralığında, SFE sistemiyle elde edilen ektraktlarında 113-204 mg rutin/kg ekstrakt aralığında tespit edilmiştir. Ekstraktların antioksidan aktiviteleri trolox eşdeğer miktarda tespit edilerek, inhibisyon yüzdeleri çözücü ekstraksiyonundan elde edilen ekstraktlarda %29-45 aralığında, SFE sistemi ile elde edilen ekstraktlarda ise %12-59 aralığında olduğu belirlenmiştir. Uçucu bileşen olarak alfa.-Pinene, Eucalyptol (1,8 Cineol), beta.-Pinene, delta. 3-carene, Isolongifolene, Caryophyllene ve Beta. Tumerone olduğu bulunmuştur. Ekstraktların, yağ asit türlerinden; Palmitik asit, Oleik asit ve Linoleik asit bakımından zengin olduğu tespit edilmiştir. LLLn, OLLn, OLL ve PLL trigliserit türleri yüksek oranda belirlenmiştir. Ekstraktlarda tokoferollerden gama tokoferol, tokotrienollerden ise alfa ve beta tokotrienol miktarlarının diğerlerinden daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Ekstraktlarda fenolik bileşiklerden; gallik asit, prokateşin, kafeik asit, 4 dihidroksi benzoik asit, vanilin, rutin, apigenin ve salisilik asit tespit edilmiştir. Çövendeki steroidal ve triterpenik saponin varlığı, numunelerdeki renk değişimi ile belirlenmiştir. GC-MS ile gerçekleştirilen saponin tür analiz sonuçlarına göre steroidal türlerden kolestanol, ergostenol, stigma, sitosterol ve triterpenoid türlerden olenan, ursanoik, lupen saponozitlerin olduğu tespit edilmiştir. Ekstraktlarda Gypsogenin 3-O glucuronoid miktarlarının tayini HPLC ve LC sistemleri ile belirlenmiştir. Çözücü ekstraksiyonu ile elde edilen ekstrakta saponin miktarı 325 mg Gypsogenin 3-o glucuronoıd/kg ekstrakt olarak LC-MS sistemiyle tayin edilmiştir. HPLC-UV sistemiyle; ham çöven rizomlarından ve SFE' den geriye kalan katı kısımdan çözücü ekstraksiyonları ile elde edilen ekstraktlardaki saponin miktarları 22-43 mg Gypsogenin 3-o glucuronoıd/kg ekstrakt aralığında olduğu tespit edilmiştir. SFE' den elde edilen ekstraktlarda bulunan saponin miktarları ise sırasıyla SEP1'de 34,2, SEP2'de 22,4 ve SEP3'te 18,5 mg Gypsogenin 3-o glucuronoıd/kg ekstrakt düzeyde olduğu belirlenmiştir. Çöven rizom ekstraktları kullanılarak yağ/su nano emülsiyonları oluşturulmuş; SFE'den elde edilen ekstraktlar ile hazırlanan emülsiyonların ortalama parçacık boyut dağılımı 125-194 nm aralığında, PDI değerlerinin ise 0,25-0,37 aralığında olduğu belirlenmiştir. Bu sonuçlara göre homojen görünüm ve kararlı bir yapı oluştuğu tespit edilmiştir Süperkritik akışkan ekstraksiyonundan elde edilen ekstraktlarda bulunan esansiyel yağların; kitosan matriksi ile TPP, tween 80 ve saponin kullanılarak kapsülleri oluşturulmuştur. Kapsüllerin ortalama parçacık boyutları DLS ile morfolojik yapılar ise FESEM+EDS ile belirlenmiştir. Doğal emülgatör olan saponinler kullanılarak elde edilen nanoparçacıkların, yeni endüstriyel ürünlerin hazırlanıp, kullanılmasında çok faydalı olacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Çöven (Gypsophıla Arrostii.), Süperkritik akışkan ekstraksiyonu, Kromatografi, Nanoemülsiyon, Saponin, Tokoferol-Tokotrienol, Terpenoid, Trigliserit, Yağ asidi kompozisyonu, DLS, FESEM

Raziye Nur Özçiçek
Selçuk University · Institute of Graduate Studies in Science
2025
00
Master'sOpen AccessEN

Design and optimization of GCM biosensor to detect malignant melanoma cells via their CD44 receptors

Malignant melanoma (MM) is a highly aggressive form of skin cancer originating from melanocytes, presents a significant public health concern globally. Its rising incidence and propensity for metastasis underscore the critical need for innovative diagnostic approaches to enable early detection and intervention. In this study, we address this pressing issue by proposing the design and optimization of a quartz crystal equilibrium (QCM) biosensor capable of detecting MM cells through CD44 (cluster of differentiation 44) receptors. Which is very highly expressed on the surfaces of MM cells. We aimed to identify these cells by combining QCM with the CD44-binding antibody DF6392. In the first step, to enhance the QCM chip's surface area, nanoparticles were synthesized through a miniemulsion polymerization process involving (EDGMA) ethylene glycoldimethacrylate and (HEMA) 2-hydroxyethyl methacrylate. The nanoparticles underwent characterization using zeta-sizer measurements. Prior to applying the polymer onto the QCM chip, additional modification and activation of the surface were carried out. Initially, QCM chip underwent surface modification with 11-mercaptoundecanoic acid (MUA) to enable polymer binding. N-hydroxysuccinimide (NHS) and ethyl-3-(3-dimethylaminopropyl) carbodiimide (EDC) were employed for activation purposes. The functionalization of poly(2-hydroxyethyl methacrylate) nanoparticles (P(HEMA-NPs)) was conducted using (APTES) (3-aminopropyltriethoxy silane) in order to replace the polymer's hydroxyl group with a nitrogen group to bind to the existing carboxyl group in MUA. After chip preparation and polymer placement, we modified DF6392 antibodies specific to (CD44), prevalent on (MM) cell surfaces. The QCM chip underwent immobilization of antibodies. Following this, the QCM chip coated with nanoparticles and attached with antibodies underwent characterization using (AFM) (atomic force microscopy), (FTIR-ATR) Spectroscopy )Fourier transform infrared-attenuated total reflectance(, and contact angle measurements. After the characterization studies, the functionalized QCM chip was exposed to A375 cell samples spanning from 50 to 5000 cells/mL at a flow rate of 1mL/min, and (f) (the resonance frequency) was then recorded, to carry out kinetic, affinity studies and to determine the adsorption model. The Langmuir isotherm model provides the best fit for the binding mode. To demonstrate the selectivity of the modified QCM chip with DF6392 antibodies, (HEK293) human embryonic kidney 293 cell line, and (PANC-1) human pancreatic cancer cell line, were absorbed onto the QCM chip in competition, at a rate of 2500 cells/mL. Real-time detection was employed to monitor the mass changes (∆m) on the sensor's surface, measured in cell/cm2 units. (LOD)(the system's detection limit) stood at 1.2 cells/mL. The QCM biosensor exhibited 23.34 times greater selectivity for A375 cells compared to PANC-1 cells and 9.24 times more selective than HEK293 cells. This receptor antibody-functionalized system shows promise for effectively detecting MM cells. These findings indicate that the QCM biosensor is a highly selective, efficient, and sensitive system suitable for cancer cell detection.

Rahaf Sameer Taofek Aıosh
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

İlaç taşıyıcı olarak halloysit içeren nanosüngerlerin tasarımı, sentezi ve karakterizasyonu

Günümüzde nanomalzemeler, özel nitelikleri ve kullanım alanları nedeniyle birçok endüstride oldukça önem taşımaktadır. Küçük boyutları ve yüksek yüzey alanı/hacim oranları nedeniyle nanomalzemeler benzersiz özellikler gösterirler. Hedefe yönelik bir ilaç taşıma sisteminin oluşturulması, nanoteknolojideki son gelişmelerin sonucudur.Bununla birlikte, bir molekülün, belirli bir bölgeye başarılı bir şekilde hedeflenmesi için özel bir ilaç taşınım sistemine ihtiyaç duyulmaktadır. Hem hidrofilik hem de hidrofobik ilaçları barındırabildikleri için nanosünger (NS) nanomalzemelerin geliştirilmesi, ilaç toksisitesi, düşük biyoyararlanım ve ilaç taşınımı gibi bazı sorunların çözümünde çok önemli bir adım haline gelmiştir. Nanosüngerlerin gözenekli yapısı onlara ilaç moleküllerini hapsetme ve istenen şekilde taşınımının sağlaması konusunda özel bir nitelik kazandırır. Nanosüngerler, vücutta hedef bölgelere doğru hareket edebilen ve yüzeylere yapışarak ilaçları istenen şekilde taşınmasını sağlayan viskoelastik yapıdaki nano boyutta süngerlerdir. Benzersiz yapıları nedeniyle nanosüngerler çok çeşitli kimyasalları absorplayabilir. Nanosüngerlerin yüksek yüzey alanı en önemli özelliklerinden biridir. Yapıları nedeniyle nanosüngerler birim hacim başına çok sayıda gözenek içerebilir. Gözenekleri sayesinde sıvı veya gaz halindeki malzemeleri absorplaması mümkündür. Nanosüngerlerin uygulamaları oldukça çeşitlidir. Bunlar ilaç dağıtımı, tıbbi uygulamalar, çevre kirliliği, doku mühendisliği ve malzeme bilimi dahil olmak üzere çok çeşitli sektörlerde yer almaktadır. Örneğin nanosüngerler biyomedikal alanda belirli bölgeleri hedeflemek veya yara iyileşmesini hızlandırmak için kullanılabilir. Nanosüngerlerin özellikleri ve uygulamaları, nanoteknolojinin sağladığı yeni çözümlerde hayati bir rol oynamaktadır. Bu tez çalışmasındaki temel amaç kanser tedavisinde kullanılan hidroksiürenin, farklı çapraz bağlayıcılar ile sentezlenen betasiklodekstrin (βCD) temelli nanosüngerler ile hem yan etkilerinin azaltılması hem de vücutta pasif taşınımının sağlanmasıdır. Ayrıca sentezlenen nanosünger malzemelerin halloysit kil ile konjugasyonunun elde edilmesi ile birlikte yüzey alanı çok daha yüksek ve ilacı kendine bağlayabilme kapasitesi arttırılmış nanomalzeme elde edilmiştir. Maleik anhidrit (MA), epiklorohidrin (EPI) ve maleik anhidrit-epiklorohidrin (MA-EPI) varlığında sentezlenen üç farklı nanosünger malzeme sentezlenirken çözelti yöntemi kullanılmış olup halloysit ile etkileşimleri ise in-situ ve ex-situ metodu ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen üç farklı yapı ile nanosünger-ilaç konjugatları elde edilmiş olup, bu üç farklı nanosünger yapının HNT katkısı sonrasında elde edilen nanosünger-kil nanokompozitlerinin ve HNT katkısız nanosünger yapıların ilaç ile etkileşimi karşılaştırılmıştır.Ayrıca çapraz bağlayıcılarla birlikte nanosünger yapılarının özellikleri incelenerek, malzemeler arasındaki farklılıklar belirlenmiş ve en az toksik etkiye sahip nanosünger yapıları belirlenmiştir. Tez çalışmasında, maleik anhidrit yapısının toksik etkisinin daha az olması nedeniyle, oldukça toksik olan epiklorohidrin yapısını içeren nanosüngerler ile karşılaştırılmış ve maleik anhidrit içeren nanosünger yapıları epiklorohidrin içeren nanosünger yapılarından farklılaştırılmıştır.Tüm sentezlenen malzemelerin yapıları ATR-FTIR (Attenuated Total Reflection Fourier Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi), Proton Nükleer Manyetik Rezonans (1H NMR), X-ışını Fotoelektron Spektroskopisi (XPS) kullanılarak aydınlatılmıştır. Termal Gravimetrik Analiz (TGA) ile sentezlenen malzemelerin bozunma sıcaklıkları incelenmiştir. Nanomalzemelerin camsı geçiş sıcaklığı ve ısıl geçişleri hakkında bilgi veren Dinamik Mekanik Analiz (DMA) ile malzemenin dinamik mekanik özellikleri hakkında bilgi edinilmiştir. Nanomalzemelerin yüzey morfolojisini inceleyebilmek için Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM) analizi yapılmıştır. Bu tez çalışmasında, sentezlenen nanosünger hidroksiüre konjugatlarının hücresel etkileri HEK293 hücresi, insan embriyonik böbrek hücreleri üzerinde gerçekleştirilmiştir. Yapılan sitotoksisite deneylerinde, konjugatların hücre içi etkileşimleri ve hücre üzerindeki etkileri incelenerek, potansiyel biyomedikal uygulamaları belirlemeye çalışılmıştır. Elde edilen bulgular, nanosünger-hidroksiüre konjugatlarının hücreler üzerindeki etkinliğinin anlaşılmasına ve gelecek çalışmalar için temel oluşturmuştur.

Burcu Akar
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Poli (Etilen-ard-maleik anhidrit)/poli (Etilen glikol) karışımı temelli tabakalı silikat nanokompozitlerin hazırlanması ve karakterizasyonu

Polimer bazlı nanomalzemelerin önemli bir sınıfı olan polimer/tabakalı silikat nanokompozitleri, dahil edildikleri polimerik malzemelerin yapısal, termal ve mekanik özelliklerinde önemli etkiler sağlayabilmektedir. Fonksiyonel gruplara sahip çeşitli polimerlerin farklı özelliklerdeki diğer polimerler ile hazırlanan karışımları da sahip oldukları yapı-özellikleri, molekül içi ve moleküller arası etkileşimleri ile yeni malzemeler olarak oldukça avantaj sağlamaktadır. Polimer/tabakalı silikat nanokompozitlerin hazırlanmasında polimerler gibi polimer karışımları da kullanılabilmektedir. Böylece yeni ve çok yönlü polimerik nanomalzemeler kolay ve düşük maliyetli bir yöntem ile geliştirilebilmektedir. Bu çalışmada, fonksiyonel gruplara sahip ve biyomalzeme uygulamalarında kullanılabilmelerine olanak sağlayan önemli özellikleri nedeniyle seçilmiş poli(etilen-ard-maleik anhidrit) (poli(E-ard-MA)) ve poli(etilen glikol) (PEG) polimerleri kullanılarak polimer karışımı/tabakalı silikat nanokompozit malzemelerin hazırlanması ve karakterizasyonu amaçlanmıştır. Poli(E-ard-MA) ve farklı mol kütlelerine sahip PEG ile polimer karışımları ve kütlece %1, %4 ve %8 oranlarında nano malzeme olarak kullanılan organik olarak modifiye edilmiş montmorillonit kili ile polimer karışımı/tabakalı silikat nanokompozitleri çözelti karıştırma ve çözelti dökümü/çözücü uzaklaştırılması yöntemleriyle hazırlanmıştır. Hazırlanan polimer karışımları ve polimer karışımı/tabakalı silikat nanokompozitlerin yapıları ATR-FTIR spektroskopisi ve XRD teknikleriyle incelenmiş ve nanokompozit yapıların oluşumu aydınlatılmıştır. Nanokompozitlerin düşük kil oranında (%1) büyük ölçüde dağılmış yapıda, daha yüksek kil oranlarında (%4 ve %8) ise genel olarak aralanmış tabakalı yapıda olduğu görülmüştür. Nanokompozitlerin kimyasal yapıları ve polimer karışımlarının organik olarak modifiye edilmiş montmorillonit ile etkileşimi/uyumu ise yapılarda bulunan grupların karakteristik bantlarının kapsamlı spektral analiziyle yorumlanmıştır. Farklı oranlardaki nano katkının polimer tabakalı silikat nanokompozitlerin termal ve dinamik mekanik özellikleri üzerindeki etkileri TGA, DSC ve DMA teknikleriyle incelenmiştir. Genel olarak nanokompozitlerde termal kararlılığın polimer karışımına oldukça yakın veya daha yüksek olduğu görülmekle birlikte, özellikle 8000 mol kütlesine sahip PEG ile hazırlanmış nanokompozitlerde kil oranlarının artışı ile artan yüksek termal kararlılık gözlenmiştir. Polimer karışımları ve nanokompozitler için erime sıcaklıkları ve entalpi değerleri de karşılaştırmalı olarak yorumlanmıştır. Malzemelerin dinamik mekanik özellikleri ve termal geçişleri çeşitli parametrelerle incelenmiş ve nano katkının etkileri yorumlanmıştır. Elde edilen veriler doğrultusunda 8000 mol kütlesine sahip PEG içeren polimer karışımı/tabakalı silikat nanokompozitlerinde polimer karışımları ile kil arasındaki uyumun daha etkili olduğu değerlendirilmiştir. Bu çalışma sonucunda, polimer karışımı/tabakalı silikat nanokompozit yapıların üretimi ve karakterizasyonlarıyla fonksiyonel gruplara sahip yeni nanomalzemeler elde edilmiş, yapısal, termal ve dinamik mekanik özellikleri aydınlatılmıştır. Anahtar Kelimeler: Polimer karışımı, tabakalı silikat, nanokompozit, yapı-özellik ilişkileri, termal özellikler

Mustafa Levent Bozdağ
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Kardiyak miyozin bağlayıcı protein-c tayini için optik temelli sensörlerin hazırlanması

Kardiyak miyozin bağlayıcı protein-C (cMyBP-C), kalp kasının kasılmasında kritik bir rol oynar ve bu proteinin işlev bozuklukları ciddi kardiyovasküler hastalıklara yol açabilir. Bu tez, mevcut tanı yöntemlerinin sınırlamalarını ve kardiyak miyozine bağlı bozukluklarının teşhisinde karşılaşılan zorlukları ele alarak, optik temelli sensörlerin bu alandaki potansiyelini araştırmaktadır. Tez çalışmasının temel amacı, kardiyak miyozin bağlayıcı protein-C proteinin tanımlanması ve analizi için yüzey plazmon rezonans (SPR) sensörlerin geliştirilmesi ve optimizasyonudur. Bu bağlamda, mikrotemas baskılama yöntemi kullanılarak belirli moleküler hedefleri tanıyan ve bağlayabilen polimer matrisler oluşturulmaktadır. Mikrotemas baskılama yöntemiyle sensörlerin hassasiyet ve seçiciliğini artırmak için kullanılan yöntemlerdir. Bu yöntemler, sensör yüzeyinde hedef molekülün yapısının baskılandığı bir polimerik kalıp oluşturularak, sensöre hedef molekül tanımlaması yapılır. Bu yaklaşım, hedef molekülün sensöre bağlanma olasılığını artırır ve böylece sensörün performansını iyileştirir. Mikrotemas baskılama yöntemi, tıbbi tanı, gıda güvenliği ve çevresel izleme gibi alanlarda yaygın olarak kullanılarak daha güvenilir biyolojik tespit sistemleri geliştirmeye olanak sağlar. Kardiyak miyozin bağlayıcı protein-C tayini için hazırlanan cMyBP-C baskılanmış (MIP) ve baskılanmamış (NIP) poli(2-hidroksietil metakrilat-N-metakriloil-(L)-triptofan) (poli(HEMA-MATrp)) polimerik film temelli SPR sensörler ile kinetik analizler, seçicilik ve yapay plazma gibi farklı kinetik çalışmalar gerçekleştirilmiştir. cMyBP-C proteini mikrotemas baskılanmış yöntemi kullanarak hazırlanmış SPR sensörlerin, cMyBP-C baskılanmamış SPR sensörlere göre daha fazla duyarlılık göstermiştir. Baskılanmış ve baskılanmamış sensörlerin cMyBP-C'e tespit duyarlılığı, pH 7.4 fosfat tamponunda ve yapay plazma çözeltilerinde hazırlanan farklı derişimlerde cMyBP-C çözeltileri hazırlanarak adsorpsiyon kinetiklerinin belirlenmiştir. cMyBP-C baskılanmış SPR sensörlerde kinetik analiz verileri kullanılarak en düşük tayin limiti (LOD) 0.019 ng/mL ve en düşük miktar limiti (LOQ) 0.064 ng/mL olarak hesaplanmıştır. cMyBP-C proteini baskılanmış sensörlerin seçiciliğini göstermek için kardiyak troponin T(cTnT) ve kreatin kinaz-MB(CK-MB) yarışmacı ajanları kullanılmıştır. Seçicilik deneyleri sonucunda, cMyBP-C proteini baskılanmış SPR sensörlerin yüksek seçicilik ve duyarlılıkta olduğu gösterilmiştir. Bu çalışmanın sonuçları, cMyBP-C tespiti alanında yeni ve etkili sensörlerin geliştirilmesine katkı sağlamaktadır.

Mert Korkmaz
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Fiziksel çapraz bağlı antimikrobiyal poli (vinil alkol) hidrojellerinin sentezi

Bu tezin temel amacı, biyomedikal uygulamalar için uygun ve çevre dostu bir alternatif olarak polisakkarit katkılı PVA bazlı hidrojellerin yeşil kimya ilkelerine uygun şekilde sentezlenmesi, hidrojel yapılarına antimikrobiyal ajan yüklenerek hidrojel yapılarının kontrollü salım sistemi olarak potansiyellerinin ve antimikrobiyal özelliklerinin araştırılmasıdır. Tez çalışması kapsamında hidrojellerin sentezi yeşil kimya ilkeleri doğrultusunda çevre için minimum kimyasal kullanımı hedeflenerek fiziksel bir çapraz bağlama yöntemi olan donma-çözülme tekniği ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmalarda bu teknik için ideal olan PVA hidrojellerinin yapısına sodyum aljinat (SA), ksantan gam (XG), guar gam (GG) polisakkaritleri eklenmesi ile hidrojellerin optimum şişme değerleri ve mekanik dayanımları araştırılmış ve hem mekanik dayanım hem de şişme kapasitesinde belirgin bir artış sağlanmıştır. Bunun yanı sıra, bu polisakkaritlerin yalnızca fiziksel özellikleri geliştirmekle kalmayıp, biyouyumluluk ve güvenilirlik gibi önemli avantajlar sunduğu da belirtilmelidir. SA, yara örtüleri, ilaç salım sistemleri ve doku mühendisliği uygulamalarında kullanılan bir biyopolimer olması ile birlikte gıda ürünlerinde de kıvam arttırıcı olarak kullanıldığı bilinmektedir. XG, biyomedikal ve farmasötik alanlarda stabilizatör ve jel oluşturucu olarak tercih edilirken, gıda sektöründe glutensiz ürünlerde kıvam ve yapısal bütünlük sağlamak için kullanılır. GG ise kontrollü ilaç salımı ve biyoyapışma özellikleriyle dikkat çekmekte ve yine gıda sektöründe sıklıkla kullanılmaktadır. Bu polisakkaritlerin ortak özellikleri arasında biyouyumlu olmaları, çevresel faktörlere dayanıklı yapıları ve vücutta birikim yapmamaları yer almakta olup, PVA bazlı hidrojellere SA, XG ve GG polisakkaritlerinin katılması, materyalin mekanik ve şişme performansını artırmanın yanı sıra biyomedikal uygulamalarda güvenilir bir kullanım potansiyeli sunmaktadır. Fiziksel çapraz bağlanma ile sentezlenen hidrojellerin şişme davranışını ve mekanik özelliklerini belirleyen başlıca parametreler; PVA'nın molekül ağırlığı, donma-çözülme döngü sayısı ile kullanılan polisakkaritin cinsi ve miktarıdır. Bu parametreler optimize edilerek, ideal özelliklere sahip PVA bazlı hidrojellerin eldesi gerçekleştirilmiştir. Sentezlenen hidrojeller kütlece şişme testi ve mekanik test cihazı ile çekme testi ile karakterize edilerek ideal şişme ve mekanik dayanıma sahip PVA ve polisakkarit içeren PVA bazlı hidrojeller belirlenmiştir. Hidrojellerin karakterizasyonu ayrıca Fourier Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi (FTIR), Termogravimetrik Analiz (TGA) ve Taramalı Elektron Mikroskopu (SEM) ile gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma kapsamında sentezlenen PVA bazlı hidrojeller, biyomedikal uygulamalarda kullanılabilecek materyaller esas alınarak tasarlanmıştır. Hedeflenen antimikrobiyal özellik, geniş spektrumlu bir antibiyotik olan oksitetrasiklinin (OTC) hidrojel matrisi içerisine yüklenmesiyle elde edilmiştir. Hidrojel yapısına yüklenen OTC'nin salım kinetiği, farklı sıcaklık ve pH koşulları altında incelenmiş; antimikrobiyal etkinliği ise gram pozitif bir bakteri olan Staphylococcus aureus ve gram negatif bir bakteri olan Escherichia coli üzerinde test edilmiştir. Elde edilen bulgular, PVA bazlı hidrojellerin kontrollü salım profili sergileyerek test edilen bakterilere karşı yüksek aktivite gösterdiğini ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, bu tez kapsamında sentezlenen polisakkarit katkılı, PVA bazlı hidrojeller, antibakteriyel özellikleri, biyouyumluluğu ve çevre dostu üretim yöntemleriyle özellikle yara örtüsü ve kontrollü ilaç salım sistemlerine güvenilir ve çevre dostu bir alternatif sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Poli(vinil alkol), Donma-Çözülme Tekniği, Sodyum Aljinat, Ksantan Gam, Guar Gam, Oksitetrasiklin.

Duygu Zabitler
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Karbon bazlı katkılı modifiye elektrotların geliştirilmesi ve karakterizasyonu

Elektrokimya farklı uygulama alanlarına hizmet eden önemli disiplinlerden biridir. Bu disiplin yükseltgenme ve indirgenmeye dayalı redoks tepkimelerini temel alarak; kalitatif ve kantitatif tayin amaçlı çalışmalarda, enerji uygulamalarında ve korozyon çalışmaları gibi alanlarda sağlamış olduğu avantajlar nedeniyle sıklıkla tercih edilmektedir. Elektrokimyasal çalışmalar, temel olarak çalışma adı verilen bir elektrot vasıtası ile gerçekleştirilir. Bu aşamada seçilen yönteme göre kullanılan diğer elektrotlar da sisteme katkı sunar. Çalışma elektrodunun modifikasyonu performansın iyileştirilebilmesi adına en önemli basamaklardan biridir. Özellikle nanoteknoloji temelli malzemeler sayesinde modifiye elektrotlar, yalın (modifikasyon içermeyen) elektrot substratlarına göre oldukça avantajlı konuma gelmiştir. Bu bilgiler temel alınarak, bu tez çalışmasında grafit elektrotlar karbon temelli yapılar ile modifiye edilmiş ve devamında oluşturulan modifiye elektrotlara metal temelli yapılar katkılanarak nihai elektrotların elektrokimyasal davranışları incelenmiştir. Ayrıca bu elektrotlar ile elektroanalitik çalışmalar da gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda, ilk aşamada; kalem grafit elektrotlar (PGE'ler) asetilen siyahı (AB) ile modifiye edilmiş, daha sonra bu elektrotlara politriptofan kaplanmıştır. Kaplı elektrotlara devamında altın (Au), bakır (Cu) ve Au-Cu metal tuzları kullanılarak elektrokimyasal yöntemler ile metal temelli yapıların depozisyonu yapılmıştır. Ayrıca sadece polimer modifiye elektrotlar da hazırlanmıştır. Oluşturulan elektrotların hidrazin ve folik asit için cevapları incelenmiştir. Modifiye elektrotların morfolojileri taramalı elektron mikroskopisi (SEM), elementel kompozisyonları ise enerji dağılımlı X-ışını spektroskopisi (EDX) ile incelenmiştir. Diğer bir karakterizasyon çalışması ise elektrokimyasal yöntemleri içermekte olup, bu amaçla dönüşümlü voltametri (CV) ve elektrokimyasal empedans spektroskopisinden (EIS) faydalanılmıştır. Yalın elektrodun özelliklerini daha da iyileştirmek amacıyla kullanılan karbon bazlı yapıların ve bu yapılara yapılan metal temelli katkılamaların elektrokimyasal özellikleri iyileştirdiği tespit edilmiştir.

Mustafa Kenan Yurtçu
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2024
00
DoctorateOpen AccessTR

Metal-siklen destekli reaktif oksijen türlerinin oluşumuna ve oksidatif deboronasyon tepkimesine metal etkisinin ve optik özelliklerinin teorik incelenmesi

Yaşam döngüleri süresince canlı organizmalar, temel yapıtaşları olan DNA zincirlerine geri dönüşümsüz zarar verebilme potansiyeline sahip çok çeşitli biyolojik/kimyasal ajana maruz kalmaktadır. Muhtemel bu zararları en aza indirerek, DNA yapısını korumak ya da onarım yolaklarını aktive etmek için ilgili yapım-yıkım mekanizmalarının moleküler düzeyde aydınlatılması elzemdir. DNA hasarına neden olabilecek kimyasal etkenlerin başında, deoksiriboz şekerlerinin ve nükleotid bazlarının yükseltgenmesine neden olan reaktif oksijen türleri (ROT) gelmektedir. Biyolojik sistemlerde moleküler oksijenin, geçiş metalleri ile kompleksleşme tepkimesinin ROT oluşumuna yol açtığı ve ROT içeren metal-şelat komplekslerinin de boronik asit varlığında, oksidatif deboronasyona uğrayabileceği bilinmektedir. Birbirlerini takiben meydana gelen bu iki basamaklı tepkimenin, farklı metal ve şelat kompleksleri üzerinden yoğunluk fonksiyonel teorisi (ing. Density Functional Theory, DFT) uyarınca mekanistik olarak incelenmesi, bu tez çalışmasının ilk bölümünü oluşturmaktadır. Bu doğrultuda, model olarak tasarlanan metal-siklen komplekslerinin, moleküler oksijen (O2) ile etkileşmesi sonucunda, karşılık gelen ROT yapılarının eldesinden, bu bileşiklerin oksidatif deboronasyon tepkimesi üzerinden nihai ürün oluşumuna kadar ilerleyen mekanizmada yer alan bütün geçiş durumu, ara ürün ve ürün yapılarını içeren potansiyel enerji diyagramları hazırlanmıştır. ROT oluşumuna ve oksidatif deboronasyon tepkimelerine, metal-şelat etkisini araştırmak için, Fe2+/Fe3+, Mn2+/Mn3+, Ni2+/Ni3+, Co2+/Co3+, Cu+/Cu2+, Hg+/Hg2+ ve Ti2+/Ti3+ gibi bir elektron yükseltgenme özelliklerine sahip metal iyonları ile şelat olarak siklen (1,4,7,10-tetraazasiklododekan) bileşiği kullanılmıştır. Seçilen tüm yapıların kararlılıkları, elektronik özellikleri, moleküler orbital analizleri ve tepkime aktivasyon enerjileri belirlenmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde, zamana-bağlı DFT (ing. Time-Dependent DFT; TD-DFT) hesaplamaları uyarınca, molekül yapısında boronik asit grubu beraberinde florofor ve/veya kromofor (imidazol, oksazol, tiyazol, donör-π-akseptör) birimleriyle türevlendirilmiş bileşiklerin tasarımı gerçekleştirilerek, teorik UV-vis spektrumları üzerinden oksidatif deboronasyon tepkime mekanizmaları da detaylı bir biçimde incelenmiştir. Bu tez çalışması, DNA hasarına ve parçalanmasına yol açan ROT oluşum mekanizmalarının kapsamlı bir şekilde incelenmesine yönelik teorik bir perspektif geliştirmek amacıyla yürütülmüştür. Hesaplamalı kimya teknikleri kullanılarak, bu mekanizmalar farklı geçiş metali-şelat kompleksleri üzerinde mekanistik ve spektroskopik tepkimeler yoluyla analiz edilmiştir.

Kübra Sarıkavak
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Antiretroviral ilaç baskılanmış polimerik nanopartiküllerin hazırlanması, karakterizasyonu ve nazal salınım sistemlerde kullanılması

Moleküler baskılanmış polimerlerin stereospesifik tanımaya sahip olmaları gibi üstün özellikleri, onların son zamanlarda ilaç salınımı gibi biyomedikal uygulamalarda da kullanılmalarını gündeme getirmiştir. Nazal kontrollü salım sistemleri, terapötik etkiyi optimum dozda, doğru zamanda ve doğru yerde kullanarak ilacı hedef dokuya iletmeye dayanan etkin bir tedavi yöntemidir. Nazal salınım sistemi ile ilaç iletimi, hafif asidik pH derecesine sahip olması ve bu bölgede enzimatik aktivitenin düşük olması sebebiyle avantajlı bir yöntemdir. Kontrollü salım sistemlerinin hazırlanmasında kullanılan biyomalzemeler, doğal veya sentetik olarak elde edilebilen polimerik sistemlerdir ve her geçen gün çeşitleri artmaktadır. Bu sistemlerden birisi de nanopartiküllerdir. Nanopartiküller üstün özellikleri sayesinde birçok çalışmada biyomalzeme olarak kullanılmaktadır. Hidrofilik nanopartiküller, mukozanın yapışkanlığından dolayı, istenen moleküllerin nazal yolla salınımında önemli rol oynar. Mukozaya yapışan nanopartikül sistemleri, mukozaya güçlü bir şekilde bağlandıkları ve musinin viskozitesini artırdıkları için mukozal absorpsiyonu iyileştirir. Böylelikle nazal mukosiliyer klirens oranını önemli ölçüde azaltırlar ve böylece formülasyonun burun boşluğunda kalma süresini uzatırlar. Bu doğrultuda, tez kapsamında RTV baskılanmış nanopartiküllerin sentezlenerek nazal salınım sistemlerinde kullanılması hedeflenmiştir. Tezin ilk aşamasında, MATrp- RTV kompleksi oluşturulmuş ve mini-emülsiyon polimerizasyonu ile RTV baskılanmış poli(HEMA-MATrp) nanopartikülleri sentezlenmiştir. Ayrıca baskılanmamış nanopartiküller, kalıp molekül Ritonavir olmadan sentezlenmiştir. Tezin ikinci aşamasında, FTIR, SEM, Zeta Boyut Analizi ve yüzey alanı hesaplamaları yardımı ile sentezlenen nanopartiküllerin karakterizasyonu gerçekleştirilmiştir. Zeta boyut analizi sonucunda Ritonavir (RTV) baskılanmış nanopartiküllerin ortalama boyutu 88.46 nm'dir ve polidispersitesi 0.279 olarak ölçülmüştür. MIP nanopartikülün spesifik yüzey alanı 628.34 m2/g olarak bulunmuştur. Tezin üçüncü aşamasında, in vitro koşullarda Ritonavirin salımı üzerine çalışmalar gerçekleştirilmiş ve UV spektrofotometre kullanılarak salınan RTV miktarı belirlenmiştir. pH, sıcaklık ve derişim parametrelerinin ilaç salım davranışlarına etkileri gözlemlenmiştir. Yapılan salım çalışması kinetik olarak incelenmiştir ve ilaç salımının Korsmeyer-Peppas yasasına uyan bir salım olduğu ve kontrollü salım için uygun olduğu belirlenmiştir. Tezin son bölümünde ise, sitotoksisite çalışmalarında yapılan analizlerin (MTT testi) sonucunda, sentezlenen nanopartiküllerin canlı hücrelerde herhangi bir sitotoksisite göstermediği görülmüştür. Bu çalışma, RTV baskılanmış nanopartiküllerin nazal salınım sitemlerinde kullanımı için hızlı, hassas ve kontrollü bir analiz yöntemi olduğunu göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Antiretroviral ilaç, Ritonavir, Nanopartikül, Moleküler baskılanmış nanopartiküller, Kontrollü ilaç salımı, Nazal salınım.

Cansun Arıkan
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Altın içeren yeni nesil tablet katalizör sistemlerinin geliştirilmesi

Geçiş metal katalizörleri varlığında yürüyen C-C ve C-O oluşum reaksiyonları geçiş metal bazlı organometalik kompleksler varlığında etkin şekilde yürümektedir. Son yıllarda altın bazlı geçiş metal kompleksleri fosfin ve N-heterosiklik karben (NHC) gibi σ-verici özellikli ligantlar ile dekore edilmiş olan bu etkin katalizörler organik dönüşüm reaksiyonlarında kullanılmıştır. Her ne kadar homojen altın katalizörleri alkin hidrasyon, alkin amidasyon ve halkalaşma reaksiyonlarında yüksek performans gösterse de bu katalizörlerin reaksiyon sonrası ortamdan ayrılması ve tekrar kullanımı oldukça güçtür. Buna ek olarak dünya genelinde azalan geçiş metal rezervlerine bağlı maliyet artışları bu katalizörlerin etkin kullanımını zorunlu kılmaktadır. Sürdürülebilir endüstriyel süreçlerin geliştirilmesi için altın katalizörlerinin etkin kullanılması için yeni katalitik protokollerin geliştirilmesi elzemdir. Bu tez çalışmasında altın (I) NHC komplekslerinin etkinliklerinin arttırılması ve etkin kullanım süreçlerinin geliştirilmesi için dozajlanabilir tablet tabanlı katalizör sistemleri geliştirilmiştir. Tez kapsamında geliştirilen iki farklı sistemin ilkinde non-iyonik yüzey aktif maddeler tablet ana malzemesi olarak kullanılarak su/metanol ortamında çalışabilen ve nano boyutta misel oluşturma kapasitesine sahip tablet katalizör sistemleri geliştirilmiştir. İkinci sistemde ise katı fazda biyo-uyumlu ve inert özelik gösteren poli(dimetilsiloksan) bileşiği ana tablet gövdesi olarak kullanılarak katı fazda reaksiyon ortamından ayrılabilir ve tekrar kullanılabilir katalizörler geliştirilmiştir. Geliştirilen her iki tablet sistemi alkin bileşiklerinin hidrasyon reaksiyonlarında yüksek tekrar kullanılabilirlik ve kararlılık göstermiştir. Buna ek olarak altın(I) komplekslerinin mikrogram mertebesinde dozajlanmasını sağlayarak maliyeti düşük, ulaşılabilir ve kolay saklanabilir tablet sistemler literatüre kazandırılmıştır.

Zeynep Tunalı
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
DoctorateOpen AccessEN

Determination of molecular traces of various snake venomes using proteomics and glycomic approaches based on mass spectrometry

Viperidae snake species are distributed in a wide geographical region in Turkey. Specific proteome and glycoproteome composition profiles provide comprehensive information to study the venom's biological function and taxonomical classification. In this context, we used proteomics, glycoproteomics, and glycomics strategies to characterize proteins present in the proteome and glycoproteome of five venoms belonging to the Viperidae family. The finding showed a distinct composition for each venom, particularly the glycoproteome profile. The overall mass spectrometry profiles identified 144 different proteins, 36 glycoproteins and 78 distinct N-glycan structures varying in composition across the five venoms. The glycoprotein composition data obtained from glycoproteomics aligns consistently with the findings from glycomics. Many the identified proteins across the five venoms belong to glycosylated protein families, snake venom serine protease (SVSP), snake venom metalloprotease (SVMP), and C-type lectins (CTL). The clustering and principal component analyses (PCA) illustrated the composition-based similarities and differences between venom proteome, glycoproteome and glycan profiles. Specifically, the N-glycan profiles of M. xanthina (Mx) and V. a. ammodytes (Vaa) venoms were identical and difficult to differentiate; in contrast, their proteome profiles were distinct. Clustering analysis enabled the classification of venom species into different groups presenting their taxonomical classification. Interestingly, the variety of the proteins across venom species highlights the impact of glycosylation on the diversity of glycosylated protein in venom proteome. This proposed high throughput approach provides accurate and comprehensive profiles of the composition and function of various Viperidae snake venoms.

Marwa Abu Aısheh
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

COVİD-19 tedavisi için papain-benzeri proteaz (PLpro) inhibitörlerinin in silico yöntemler kullanılarak araştırılması

Çin'in Wuhan kentinde Aralık 2019 tarihinde başlayan yeni koronavirüs pandemisi dünyayı etkilemektedir. SARS-CoV-2 virüsünün neden olduğu bu hastalığa COVID-19 ismi verildi. Dünya çapında 647 milyon kişi yakalanırken; 6,6 milyon kişi hayatını kaybetti. Ülkemizde ise 17 milyonu aşkın vaka yaşanırken, can kaybı sayısı ise 100 binin üzerindedir. Tedavi için onaylanan 6 aşı ile virüsün farklı hedefleriyle etkileşen 3 ilaç ve farklı hastalıklar için onay alıp ikinci onayını COVID-19 için alan 4 ilaç olmak üzere toplam 7 ilaç vardır. Koronavirüslerin membranının üzerinde S, membran ve zarf proteinleri olmak üzere üç yapısal protein bulunur. Virüs RNA'sında 3-kimotripsin-benzeri proteaz (3CLpro), papain-benzeri proteaz (PLpro), RNA'ya bağımlı RNA polimeraz (RdRp) ve helikaz olmak üzere dört fonksiyonel protein bulunur. COVID-19 tedavisi için yeni inhibitör araştırmaları için önemli ilaç hedefleri; PLpro, 3CLpro, RdRp ve S proteinidir. Tez kapsamında seçilen ilaç hedefi olan PLpro enzimi ile etkileşen inhibitör henüz yoktur. PLpro enzimi, virüsün kopyalanmasını sağlayan ve ev sahibi bağışıklığını bozabilen bir enzimdir. PLpro enzimi bu görevleriyle oldukça önemli bir ilaç hedefidir. PLpro enzimi ubikuitin-benzeri (UbI) kısım ile parmaklar, başparmak ve avuç içi alanlarını içeren aktif kısım olmak üzere iki ana kısımdan oluşur. PLpro enziminin aktif bölgesine bağlanan inhibitörler kovalent bağlanırlar. Enzimin avuç içi alanında yeni keşfedilen BL2 bölgesi vardır. PLpro enzim substratları bu bölgeye bağlanmamaktadır. BL2 bölgesine kovalent olmayan etkileşimlerle bağlanan inhibitörler aktif bölgeyi dolaylı yoldan bozarak aktif bölgeye substrat bağlanmasını engelleyerek enzim inhibisyonunu sağlayabilir. Bu tez çalışması, validasyon, moleküler doking (kenetlenme), sanal ligand tarama ve ADMEt olmak üzere dört hesaplama içermektedir. Birinci aşamada, SARS-CoV-2 PLpro enziminin yeni keşfedilen BL2 bölgesi ile etkileşebilecek düşük IC50 değerine sahip (0.56 µM) 7LBS PDB kodlu protein-ligand kompleksi ile bu komplekse ait XR8-24 ligandı için Autodock Vina programı kullanılarak validasyon çalışması yapıldı. Yeniden doking (redoking) hesaplamaları sonucu, deneysel (x-ray) ve hesapsal sonuçlarının çakıştırılması sonucu RMSD değeri 1.723Å bulundu ve değerin 2Å değerinden düşük olması seçilen yöntemin uygunluğunu göstermektedir. Ligandın hesaplanan Ki değeri 108 nM olarak bulunmuştur. İkinci aşamada, literatürde PLpro enzimi ile etkileşebileceği düşünülen tıbbi etkiye sahip olduğu yapılan deneysel çalışmalarla belirlenen kırmızı adaçayı, huş bitkisi gibi 10 farklı bitkiye ait 35 bitki fitokimyasalı ile farklı hastalıklar için onaylanan 8 adet ilaç olmak üzere toplam 43 ligand için moleküler doking hesaplamaları Autodock Vina programı ile 7LBS protein-ligand kompleksi ile doking hesaplamaları sonucu bağlanma enerjisi ile hesapsal Ki değerleri bulundu. En yüksek dolayısıyla en iyi bağlanma enerjisi ve hesaplanan Ki değerine sahip olan molekülün Tanşinon IIA olduğu belirlendi. Üçüncü aşamada, Tanşinon IIA molekülüne, sanal ligand taraması yapılarak bu moleküle benzer özellik gösteren 98 molekül ZINC15 veri tabanı ile veri seti olarak indirildi. Bu moleküllere, moleküler doking hesaplamaları ile aynı parametrelerle ikinci doking hesaplamaları yapılarak en yüksek bağlanma enerjisi gösteren 21 molekül tespit edilerek; son aşama olan ADME ve toksikoloji (emilim-dağılım-metabolizma-atılım-toksisite) hesaplamaları yapıldı. Belirlenen ADMEt testlerinden uygun sonuç alan 14 molekül belirlenerek çalışma tamamlandı. Elde edilen bu moleküller, COVID-19 pandemisi için PLpro enzim inhibitörü olarak antiviral ilaç tasarımı açısından etkili olabilir, öncü molekül bulma konusunda önemli katkıda bulunabilir.

Ozan Çobanoğlu
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Moleküler doking ve farmakokinetik yöntemler ile Sars-CoV-2 ana proteaz 3clpro için potansiyel inhibitörlerin araştırılması

30 Aralık 2019'da Çin'in Hubei eyaleti, Wuhan şehrinde yeni bir virüs ortaya çıkarak hızla 150'den fazla ülkeye yayıldı [2]. Bilim insanları tarafından bu yeni virüs üzerinde yapılan çalışmalar sonucu, virüsün Sars Cov virüsü genleri ile <%80 nükleotid özdeşliği ve %89,10 nükleotit benzerliği paylaştığını [9] ve sekans çeşitliliğine rağmen ortaya çıktıkları sonucuna varıldı [1]. 12 Şubat'ta Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından bu yeni virüse şiddetli akut solunum sendromu koronavirüs'ü 2 (Sars-CoV-2) ve buna neden olan hastalığa ise 2019 Koronavirüs Hastalığı (Covid-2019, Covid-19) adı verildi [2]. Koronavirüsler, yüzeylerinde sahip oldukları uzantılar ve içlerinde barındırdıkları genetik materyal (genom) 'ları ile yaklaşık 26-32 kilobaz (kb) aralığında en büyük genom boyutuna sahip [3] küre şeklinde, büyük, tek sarmallı, pozitif duyarlı, yüzeylerinde bir zarf bulunan [4] ve virüs partiküllerinin çapı 60-140 nm aralığında değişen RNA virüsleridir [5]. Sars-CoV-2, segmentsiz, 9860 amino asidi kodlayan, 29.903 (~30.000) nükleotit içeren [21] , zarflı, pozitif duyarlı, tek sarmallı, yüzeylerinde var olan çıkıntılar ve içlerinde barındıkları genetik materyal (genom) 'ları ile 28 kilobaz (~30) genom boyutuna sahip B beta koronavirüs cinsine ait RNA virüsleridir [1]. Sars-CoV-2'nin genomik RNA'sı (gRNA), 14 adet açık okuma çerçevesine (ORF'ler) sahiptir. (-1) ribozomal çerçeve kaydırma mekanizması yolu ile 2 ana ORF (ORF1a ve ORF1b açık okuma çevresi) 2 viral replikaz poliprotein'e (pp1a ve pp1ab) çevrilir.[37] Bu 2 poliprotein toplam genomun üçte ikisini oluşturur [1], [23] ,[24]. Bu poliproteinler de 2 adet önemli viral proteazlar (papain benzeri protez (PL pro ) ve 3 kimotripsin benzeri proteaz(3CL pro )) tarafından yapısal olmayan proteinleri(Nsps1-16) oluşturmak için parçalanır [1],[25].Eğer 3-kimotripsin benzeri proteaz enziminin aktivitesi engellenir ise virüs işlevsiz hale gelecektir. Bu nedenden dolayı, 3-kimotripsin benzeri proteaz (3CL pro ) iyi bir potansiyel hedeftir. Bilim insanları tarafından yoğun çabalar sarf edilmesine rağmen, şu anda sars cov 2 hastalığı tedavisi için herhangi bir spesifik ilaç bulunmamaktadır. Amacımız, ani meydana gelen, spesifik bir ilacı olmayan, insandan insana bulaşarak hızla yayılan, yeni olan COVİD 19 salgınına karşı yapı temelli ilaç tasarım yöntemlerini (doking, sanal ligand taraması) kullanarak in vitro, ön klinik ve klinik çalışmalar sonucunda sars cov 2 hastalığına iyi gelen ilaçlar içindeki etken maddeler ve çeşitli bitkiler içindeki fitokimyasallardan yararlanarak 3-kimotripsin benzeri proteaz enzimi inhibitörleri olabilecek aday bileşiklerin araştırılmasıdır. Çalışmanın ilk aşamasında AutoDock Vina programının validasyonu 7C6S için yapıldı. Hesaplama sonucunda RMSD değeri 1.978 Å olarak bulundu. Bu değer 2 Å 'dan küçük olduğundan dolayı bu programın seçilen sistem için uygun olduğu belirlendi. İkinci aşamada in vitro ve klinik çalışmalar sonucunda COVİD 19 hastalığına iyi gelen ilaçlar (Lumakaftor, Aprepitant, Konivaptan …v.s) içindeki etken maddeler ve 8 adet bitki (Hypericum Perforatum L, Anacardium Occidentale, Camellia Sinensis …v.s) içindeki bazı fitokimyasalların (Hiperisin, Teaflavin, Psödohiperisin, Amentoflavon, Agathisflavon…v.s) 3CL pro enzimi'nin aktif bölgesine bağlanmaları AutoDock Vina programı ile gerçekleştirildi. 2 adet ilaç etken maddesi (Lumakaftor(-9.0 kcal/mol) ve Aprepitant(-8.9 kcal/mol)) ve Hypericum perforatum L (Sarı Kantaron) ve Camellia sinensis (Çay)) bitkileri içindeki 4 adet fitokimyasal (Hiperisin(-9.4 kcal/mol), Psödohiperisin(-9.2 kcal/mol), Amentoflavon(-9.2 kcal/mol), Teaflavin(-9.3 kcal/mol)) en iyi bağlanmayı göstermektedir. Çalışmanın üçüncü aşamasında Molinspiration Cheminformatics Programı aracılığı ile 19 adet bitki fitokimyasalı için Biyolojik Aktivite(Herhangi bir besin maddesinin bir organizmadaki etki derecesi) varlıkları ile Lipinski Kuralı uygunluklarının saptanması sağlanmıştır. Çalışmanın dördüncü aşamasında, AdmetSar 1.0 Programı aracılığı ile 19 adet bitki fitokimyasalı için Admet/Sar (emilim, dağılım, metabolizma, atılım ve toksisite) analizleri yapılmıştır. Çalışmanın son aşamasında ise ZINC15 Veri Tabanı kullanılarak (Lumakaftor(-9.0 kcal/mol) ve Aprepitant(-8.9 kcal/mol)) ilacı etken maddeleri ve Hypericum perforatum L (Sarı Kantaron) (Hiperisin(-9.4 kcal/mol) bitkisinden yola çıkılarak potansiyel ligand olabilecek bileşiklerin sanal ligand taraması yapılmıştır. Bu hesaplamalar sonucu en iyi bağlanma afinitesi gösteren ilk 5 adet bileşiğin sars cov 2 hastalığı için ümit verici aday bileşikler olabilecekleri bulunmuştur. Bu tezde yapılan çalışmalar sonucunda elde edilen veriler 3-kimotripsin benzeri proteaz (3CL pro) için etkili olabilecek yeni aday bileşiklerin tasarımına katkıda bulunacaktır.

Nida Ulular
Hacettepe University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

RAFT/MADIX polımerızasyonu için yeni bir telekelik fotoaktif zincir transfer ajanı (CTA) sentezi, karakterızasyonu ve kullanımı

Bu tez çalışmasında, RAFT/MADIX polimerizasyonu için yeni bir telekelik fotoaktif zincir transfer ajanı (CTA) sentezlendi, karakterize edildi ve RAFT/MADIX polimerizasyonunda kullanıldı. Çalışma dört aşamada tamamlandı. Birinci aşamada, benzoin bileşiğinin 2-bromopropaniol bromür ile tepkimesinden brom (Br) uç fonksiyonlu bir benzoin fotobaşlatıcısı (B-Br) sentezlendi. İkinci aşamada, benzoin bileşiğinin CS2 ile NaH varlığında tepkimesi gerçekleştirildi ve tepkime sonlandırılmadan tepkime ortamına B-Br ilave edilerek yeni bir fotoreaktif telekelik CTA (RAFT ajanı) sentezlendi. Sentezlenen RAFT vasıtasının karakterizasyonu elementel analiz, FT-infrared, 1H￾NMR, 13C-NMR, UV-Vis ve floresans teknikleri ile yapıldı. Üçüncü aşamada, sentezlenen ksantat türü bu CTA, stiren (St) ile RAFT/MADIX polimerizasyon tekniği kullanılarak zincirin her iki uç grubunda benzoin fotoreaktif grubu bulunduran iyi tanımlanmış bir polistiren (PSt) makrofotobaşlatıcısı (telekelik makrofotobaşlatıcı, B-PSt-B) elde edildi. Elde edilen telekelik polistiren makrofotobaşlatıcısının karakterizasyonu FT-infrared, 1H-NMR, GPC, UV-Vis ve floresans teknikleri ile gerçekleştirildi. Çalışmanın dördüncü ve son aşamasında ise sentezlenen B-PSt-B'nin fotokimyasal özellikleri incelendi. Bu amaçla B-PSt, siklohekzen oksit (CHO) monomerinin fotokimyasal katyonik polimerizasyonda bir ön-polimer olarak kullanılarak ABA tipi bir blok kopolimer (PCHO-PSt-PCHO) elde edildi. Sentezlenen blok kopolimerin karakterizasyonu FT￾infrared, 1H-NMR ve GPC teknikleri ile yapıldı.

Roka Berkel
Harran University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
Master'sOpen AccessTR

Telekelik PCL homo ve PCL-PSt-PCL blok tipi makrofotobaşlatıcılarınsentezi ve karakterizasyonu

Bu tez çalışmasında telekelik poli (ɛ−kaprolakton) (B-PCL-B) homo ve poli (ɛ−kaprolakton)-polistiren-poli(ɛ-kaprolakton) (B-PCL-PSt-PCL-B) blok tipi makrofotobaşlatıcıların sentezi ve karakterizasyonu gerçekleştirildi. Bu amaçla öncelikle, benzoin başlatıcısı ve Sn(Oct)2 katalizörü varlığında ɛ−kaprolakton monomerinin halka açılması polimerizasyonu (ROP) gerçekleştirilerek zincirin bir ucunda benzoin fotoaktif grubu (B) bulunduran iyi-tanımlanmış PCL makrofotbaşlatıcısı (B-PCL) sentezlendi. Sentezlenen bu PCL makrofotobaşlatıcısı 4,4′-azobis(4-siyanovalerik asit) (ACVA) ile tepkimeye sokularak zincir ortasında azo grubu (-N=N-), zincirin her iki ucunda benzoin fotoaktif grubu (B) bulunduran polimere (telekelik makro azo PCL fotobaşlatıcısı, B-PCL-B) dönüştürüldü. Daha sonra elde edilen telekelik B-PCL-B makrofotobaşlatıcısı stiren monomerinin termal serbest radikalik polimerizasyonunda bir makrobaşlatıcı olarak kullanılarak telekelik B-PCL-PSt-PCL-B blok tipi makrofotobaşlatıcısı sentezlendi. Makrofotobaşlatıcıların karakterizasyonu FT-infrared, 1HNMR, 13C-NMR, GPC, UV-Vis ve floresans teknikleri ile gerçekleştirildi. İlave olarak, elde edilen telekelik B-PCLPSt-PCL-B makrofotobaşlatıcısı siklohekzen oksit (CHO) monomerinin fotokimysal katyonik polimerizasyonunda bir ön polimer kullanılarak PCHO-PCL-PSt-PCL-PCHO (ABCBA tipi) şeklinde beş bloklu bir kopolimer sentezlendi. Sentezlenen beş bloklu kopolimerin karakterizasyonu FT-infrared, 1H-NMR ve GPC teknikleri ile yapıldı.

Sevin Abdulrahman
Harran University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00
DoctorateOpen AccessTR

Polimer grup içeren bor bileşikleri ve uygulamaları

Lewis asidik bor merkezlerine sahip bor bileşikleri, geniş uygulama alanlarına sahip olmaları nedeniyle her geçen gün akademik camianın ilgisini çekmektedir. Eşsiz özellikleri ve farklı kimyasal yapıları nedeniyle yeni kimyasal bileşiklerin geliştirilmesinde muazzam bir etkiye sahiptir ve erişilebilir karmaşık moleküllerin yapı iskeleti kapsamını genişletmiştir. Son yıllarda yapılan çalışmalar da polimer grup içeren bor bileşiklerinin kontrollü/canlı polimerizasyon, halka açılma polimerizasyonu (ROP) ve diğer polimerizasyon teknikleri yoluyla mükemmel bir şekilde sentezlenebileceğini açıkça göstermektedir. Burada, bor sınıfının önemli bir üyesi olan polimer grubu içeren bor bileşikleri gözden geçirilmiştir. İlk olarak, iyi tanımlanmış yapılara sahip üç koordineli bor bazlı biyolojik olarak parçalanabilen poli(ε-kaprolakton) (PCL) ve poli(L-laktid) (PLLA) polimerleri ve bunların B←N koordinasyon bağları içeren dört koordineli formları sentezlendi. Sentezlenen boronat ester ve polimerleri, elementel analiz, NMR (1H, 13C ve 11B) spektroskopisi, FT-IR spektroskopisi, UV-Vis spektroskopisi, floresans spektroskopisi ve LC-MS/MS spektrometrisi ile karakterize edildi. Bununla birlikte, bor polimerlerinin termal ve morfolojik davranışları TG-DTA, DTG ve SEM teknikleri ile incelenmiştir. İkinci olarak, bor içeren yeni salen ligandları ve bunların N→B koordinasyon bağları içeren dört-koordineli bor bazlı polimerleri uygun koşullar altında sentezlendi. Sentezlenen bor içeren salen ligandları ve karşılık gelen N→B koordinasyon bağları içeren dört-koordineli polimerlerin yapıları erime noktası, elementel analiz, LC-MS/MS spektrometre, FT-IR spektroskopisi, UV-Vis spektroskopisi ve NMR (1H, 13C ve 11B) spektroskopisi ile aydınlatıldı. Sentezlenen bor içeren salen ligandları ve bunların N→B koordinasyon bağları içeren polimerleri uygun koşullar altında çeşitli aromatik ketonların transfer hidrojenasyonunda yeni organokatalizörler olarak kullanımı test edildi. Tüm katalitik sonuçlar göz önüne alındığında, salen ligandlarının ve bunların N→B koordinasyon bağları içeren dört-koordineli bor bazlı polimerlerin gelecekte transfer hidrojenasyonu için uygun organokatalizörler olduğu görülmüştür. Üçüncü olarak da polimer grup içeren boronik asit ve boronat ester bazlı polimerler sentezlendi. Sentezi gerçekleştirilen boronik asit ve boronat ester bazlı polimerlerin yapıları, NMR (1H, 13C ve 11B) spektroskopisi, FT-IR spektroskopisi, UV-Vis spektroskopisi, floresan spektroskopisi ve LC-MS/MS spektrometrisi ile karakterize edildi.

Bor bileşikleriBoronik asitKatalizörler+2
Rahime Söylemez
Harran University · Institute of Graduate Studies in Science
2023
00