Hayvansal gıdaların tüketim düzeyi ve tüketici tercihlerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma: Afyon Kocatepe Üniversitesi personeli örneği

Bu araştırma, Afyon Kocatepe Üniversitesinde görevli personelin hayvansal gıda tüketim düzeyi ve tüketim tercihlerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma için gerekli olan verilerin elde edilmesinde yüz yüze anket yöntemi uygulanmıştır. Araştırmaya dahil edilecek katılımcıların belirlenmesinde tabakalı örnekleme yöntemi kullanılmış ve toplam 348 kişiyle yüz yüze anket yapılmıştır. Çalışma, Haziran 2012-Şubat 2013 arasında yürütülmüştür. Hayvansal gıda tüketimi ile gelir düzeyi, toplam gıda harcaması ile gelir düzeyi ve gıda harcaması içerisinde hayvansal ürünlerin payı ile gelir düzeyi arasındaki ilişkiler ki-kare (?2) testi ile incelenmiştir. Araştırma sonucunda, hanelerdeki ortalama birey sayısı 3,36 ± 1,26, ortalama çalışan birey sayısı 1,64 ± 0,57, aylık ortalama gelir 3000 ± 1009,7 TL ve aylık ortalama gıda harcaması 715 ± 342,7 TL olarak hesaplanmıştır. Aylık gıda harcaması içerisinde hayvansal ürünlerin aldığı ortalama pay %22,4 bulunmuştur. İçme sütü ve süt ürünlerinde yıllık kişi başı ortalama tüketimlerin içme sütünde 29 ± 12,45 kg, peynirde 5,7 ± 2,33 kg, yoğurtta 10,1 ± 3,35 kg, ayranda 5,4 ± 3,07 kg, tereyağında 1,75 ± 0,83 kg ve süt kaymağında 1,1 ± 0,45 kg olduğu tahmin edilmiştir. Katılımcı hanelerinde kişi başı yıllık ortalama kırmızı et tüketimi 18,84 ± 6,28 kg, ortalama kanatlı eti tüketimi 15,12 ± 4,32 kg ve ortalama balık eti tüketimi de 9,42 ± 3,73 kg tahmin edilmiştir. Sucuk dışında diğer et ürünlerinde önemli bir tüketim değerine rastlanmamıştır. Hanelerin yıllık kişi başı ortalama yumurta tüketimi 29 ± 45,24 adet, bal tüketimi ise ortalama 1,7 ± 0,94 kg tahmin edilmiştir. Ki-kare testi (?2) sonuçlarına göre, hanelerdeki gelir artışı ile gıda harcaması (p<0,001), bu harcamanın içerisinde hayvansal ürünlerin payı (p<0,05), içme sütü (p<0,05), yoğurt (p<0,05), sığır-dana eti (p<0,05), balık eti (p<0,01), yumurta (p<0,001) ve bal tüketimleri (p<0,05) arasındaki ilişkiler anlamlı bulunmuştur. Sonuç olarak eğitim ve gelir seviyesi itibariyle toplumda belirli bir konumda yer alan üniversite personelinin hayvansal gıda tüketim düzeyi ve tüketici tercihlerinin anlamlı farklılıklar ortaya koyduğu belirlenmiştir.