İlkokul çağındaki çocukların doğal çevre algılarının sürdürülebilir oyun temelli etkinliklerle incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, ilkokul çağındaki çocukların sürdürülebilir oyun temelli etkinliklerden önce ve sonra çizilen resimleri karşılaştırarak doğal çevreye ilişkin bakış açılarının incelenmesidir. Araştırma, 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Ankara ili Millî Eğitim Müdürlüğüne bağlı bir ilkokulda öğrenim gören 20 deney grubu 20 kontrol grubu olmak üzere 4.sınıf toplam 40 çocuk ile yürütülmüştür. Nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim deseni tercih edilmiş, veri toplama aracı olarak çocukların çizdiği doğal çevre temalı resimler ile birebir görüşmeler yapılmıştır. Çalışmada deney ve kontrol grubu oluşturulmuş; yalnızca deney grubuna sekiz hafta süreyle sürdürülebilir oyun temelli etkinlikler uygulanmıştır. Araştırma bulguları, çocukların sürdürülebilir oyun etkinlikleri sonrasında çizdikleri resimlerde doğal çevreyi daha detaylı, bilinçli ve çevre kirliliğine dikkat çekerek resmettiklerini ortaya koymaktadır. Özellikle ağaç, hayvan, göl, güneş ve orman gibi doğa unsurlarına yer veren çocuklar, renk kullanımı ve kompozisyon düzeninde de önemli farkılılıklar göstermiştir. Çocukların tamamı doğada bulunmaktan memnuniyet duyduğunu belirtmiş, %95'i okulda çevre eğitimi aldığını ifade etmiştir. Ayrıca, çocukların %42,5'inin evde hayvan beslediği ve büyük çoğunluğunun doğa unsurlarına ilgi duyduğu saptanmıştır. Sonuçlar, sürdürülebilir oyun temelli çevre eğitiminin çocukların çevresel farkındalık, empati ve sorumluluk duygularını artırmada etkili olduğunu göstermiştir. Araştırmanın, sürdürülebilir oyun kavramının Türkiye literatüründe sınırlı biçimde ele alınmasından dolayı alanyazına katkı sağladığı; çevre eğitiminin erken yaşlarda başlanması ve yapılandırılmış etkinliklerle desteklenmesi gerektiği düşünülmüştür.