İslamiyet öncesi geleneksel Türk spor oyunları

İslamiyet Öncesi Geleneksel Türk Spor oyunlar olarak adlandırılabilen etkinliklerin, Türklerin sosyal yaşamlarında önemli bir yeri olduğunu söyleyebiliriz. Dolayısıyla çalışmamda, Türk kültürünün bilinen faaliyetleri arasında yer alan atlı sporlar (binicilik, rahvan binicilik, atlı cirit, çöğen/çevgen/ çavgan /polo, tepük /ayak topu, kökböri/ gökbörü, mangala, güreş (yağlı, şalvar ve aba güreşi),eskrim, kayak,beyge sporların ve oyunların Türk kültüründeki yerini incelemek amaçlanmıştır. Araştırmada literatür taraması yapılmıştır. Ayrıca ilgili yayın ve sosyal ağ erişim platformların da ki kaynakların taraması yapılmıştır. Hem at üzerinde hem de atsız şekilde Türk kültüründe yer alan geleneksel sporların-oyunların oldukça köklü geçmişe sahip olduğunu söyleyebiliriz. Ayrıca söz konusu sporlar ve oyunlara zamanın ileri gelen insanları ya da halkı tarafından yüksek itibar gösterildiği söylenebilir. Öyle ki Hunlar'ın binicilikteki yetenekleri, Göktürkler'in ise çok iyi tepük oyuncusu olduğu ifade edilebilir. Türk örf ve adetlerini temsil nitelikteki söz konusu sporlardan atlı ciritte, rakibe yaklaşan ya da onu sıkıştıran bir sporcunun, rakibine cirit atmadığı ifade edilebilir. Ayrıca ahlaki kurallara zarar verebileceği düşüncesiyle, aba güreşinde, özellikle müsabakayı kaybeden güreşçinin üzerindeki abayı gelişi güzel fırlatmasının kesinlikle yasak olduğu belirtilebilir. Yüzyıllardır yapılan geleneksel sporlar-oyunların bir kültür mirası olduğu söylenebilir. Öyle ki; 2010 yılında Kırkpınar Yağlı Pehlivan Güreşleri'nin, 2019 yılında geleneksel Türk okçuluğunun, 2020 yılında Mangala oyununun UNESCO'nun "Somut Olmayan Kültürel Miras" listesine alındığını söyleyebiliriz. Uygulanış ve adlandırma olarak farklılıklar içeren adı geçen oyunlar-sporların Türk gençlerine yaygın olarak tanıtılması ve de benimsetilmesinin söz konusu kültür miraslarının yaşatılması adına önem arz ettiği unutulmamalıdır.