Kalp yetmezlikli hastalarda uykuyla ilişkili solunum bozuklukları ve adaptif servo-ventilasyonun etkileri

Kronik kalp yetmezlikli hastalarda obstrüktif apne, santral apne, cheyne-stokes solunumu gibi uykuda solunum bozuklukları görülebilmektedir. Kalp yetmezlikli hastalardaki bu solunum bozuklukları hastalığın prognozunu etkileyebilmektedir.Bu çalışmada amaç, kalp yetmezlikli hastalarda uykuda solunum bozukluklarını ortaya çıkarmak ve yeni bir tedavi modalitesi olan adaptif servo-ventilasyonun (ASV) bu solunum bozukluklarına etkisini ortaya koymaktır. Prospektif olarak yürütülen çalışmada Şubat 2011 ? Haziran 2012 arasında Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji ve Göğüs Hastalıkları polikliniğine başvuran kronik kalp yetmezlikli 32 hasta çalışmaya alındı. Tek gecelik polisomnografi (PSG) tetkiki yapıldı. PSG sonuçlarına göre hastalarımızda uykuyla ilişkili solunum bozuklukları oranı %96,7 olarak saptandı. Bunların %90'ında obstrüktif uyku apne sendromu (OUAS), %6,7'sinde santral apne sendromu (SAS) saptanırken sadece %3,3'ünde AHI<5 olarak bulundu. Apne hipopne indeksi (AHI) > 5 olan hastalara her biri ayrı gecede ve en az 3 gün arayla sürekli pozitif havayolu basıncı (CPAP) ve ASV titrasyonları yapıldı. Hastaların demografik ve klinik özellikleri, semptomları, uyku etkinlikleri, apne-hipopne indeksleri, solunumsal olayların dağılımları, minimum SpO2 değerleri, Cheyne-Stokes solunumu (CSS) varlığı, ekokardiyografi bulguları kayıt edildi. Solunum fonksiyon testleri, 6 dakika yürüme mesafeleri, transferin ve pro-BNP değerlerine ASV titrasyonu öncesi ve sonrasında bakıldı. Hastalar AHI'lerine göre gruplandırıldığında, 30 hastanın 18'inde ağır, 4'ünde orta, 5'inde hafif OUAS, 2'sinde SAS saptandı. Bir hasta normal (AHİ<5/saat) olarak değerlendirildi. PSG ve CPAP, ASV titrasyonları yapılan 7 erkek 1 kadın hastada obstrüktif apne, santral apne, AHİ, arousal ve SpO2 min değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı düzelme saptandı (sırasıyla p=0,001 p=0,016 p=0,001 p=0,015 p=0,008). ASV'nun tüm CSS'larını düzelttiği saptandı. ASV titrasyonu sonrası değerlendirilen sekiz hastanın pro-BNP, yürüme mesafesi ve FVC ölçümlerinde istatistiksel olarak anlamlı düzelme saptandı (sırası ile p=0,036 p=0,018 p=0,018).Sonuç olarak kalp yetmezlikli hastalarda saptanan CSS ve santral apnelerin CPAP uygulaması ile sebat ettiği, bir gecelik ASV uygulaması ile ortadan kalktığı saptanmıştır. ASV titrasyonunda obstrüktif apneler ve AHI'de CPAP'a kıyasla daha fazla baskılanmasına rağmen anlamlı fark saptanmamıştır. Tek gecelik ASV uygulamasının serum pro-BNP seviyelerinde anlamlı düşüş ve FVC ölçümlerinde ve 6 dakika yürüme mesafelerinde anlamlı artış sağladığı görülmüştür.Anahtar kelimeler: Santral apne sendromu (SAS), Kalp Yetmezliği, Pro-BNP, Adaptif servo-ventilasyon (ASV), Cheyne-Stokes solunumu (CSS).