Kazova'da ayçiçeği tarımında toprak sıkışması

Bu çalışmada, Kazova'da ayçiçeği ekili alanlarda TÜBİTAK TOVAG 112O039 nolu proje çalışmaları sırasında tespit edilen yüzeysel sıkışmanın ayçiçeği üretiminde uygulanan amenajmanın bir sonucu olup olmadığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla 2012 yılında ayçiçeği ekili 48 arazi (1. Grup) ve 2013 yılında ayçiçeği ekili 20 arazi (2. Grup) toprak nem içeriği, tarla kapasitesi, solma noktası, toplam gözeneklilik, yarayışlı su, organik madde içeriği, agregat stabilitesi, hacim ağırlığı ve penetrasyon direnci bakımından karşılaştırılmıştır. Ayrıca, üreticilerle görüşerek ayçiçeği tarımındaki amenajman uygulamaları belirlenmiştir. Gravimetrik nem içeriği değerlerinin genel olarak 2013 yılında daha düşük olduğu görülmüştür. Tarla kapasitesi değeri ayçiçeği ekili olan ve olmayan arazilerde her iki derinlikte de ilk örnekleme yılında daha düşüktür. İlk yılında ayçiçeği ekili olan arazilerde her iki ölçüm derinliği içinde toplam gözenek hacmi değerleri %41.54 ile %46.03 ve ikinci yılında ayçiçeği ekili olan arazilerde ise %40.32 ile %44.96 arasında değişmektedir. Toprakların ortalama organik madde içeriği %1.41 ile %1.86 arasında değişmekte ve genel olarak ikinci yılda elde edilen değerler daha yüksektir. İki grup arazide de ayçiçeğinin ekili olduğu ölçüm yıllarında agregat stabilitesi değerleri ayçiçeğinin ekili olmadığı ölçüm yıllarındaki değerlerden daha yüksektir. Örnekleme noktalarının toprak tekstürü dikkate alındığında hacim ağırlığının 1.40 g/cm3'den düşük olması gerekmektedir. Ancak, hacim ağırlığı değerleri 1.43 g/cm3 ile 1.6 g/cm3 değerleri arasında değişmektedir. Örnekleme noktalarında elde edilen en yüksek penetrasyon direnci değerleri (4.04 MPa ve 4.21 MPa) bazı arazilerde sınır değerlerin aşıldığını yani sıkışma probleminin varlığını göstermektedir. Ayçiçeği tarımı yapan işletmelerin tamamı kulaklı pulluk kullanmakta ve ayçieği saplarını parçalamak için 2 ya da 3 kez diskli tırmık kullanmaktadır. Çalışma alanında toprak sıkışmasının önlenmesi, dolayısıyla sürdürülebilir tarımsal üretim için iklim, toprak özellikleri ve ürün rotasyonu dikkate alınarak şartlara uygun toprak işleme sistemleri adapte edilmelidir.