Kolelitiyazisli hastalarda istirahat metabolizma hızı, günlük fiziksel aktivite, solunum fonksiyonları, fiziksel uygunluk ve vücut kompozisyonunun araştırılması

Yaşam tarzı değişikliklerinin kolelitiyazis hastalarının karakteristiklerini etkilediği bilinmektedir. Bu çalışmada, sağlıklı kontrollere göre kolelitiyazis hastalarında fiziksel uygunluk parametreleri (maksimal aerobik kapasite, kas kuvveti, esneklik), günlük fiziksel aktivite, istirahat metabolizma hızı, solunum fonksiyonları, vücut kompozisyonu, damar sertliği, gıda alımı, yaşam kalitesi farklılıklarının ve bu parametreler arasındaki ilişkilerin araştırılması amaçlanmıştır. Kolelitiyazis tanısı, uzman hekim tarafından genel cerrahi kliniğinde kondu. Çalışmaya 30 kolelitiyazisli kadın ve 30 sağlıklı kadın kontrol alındı. Maksimal aerobik kapasite Astrand egzersiz protokolüyle belirlendi. El kuvveti ve sırt-bacak kuvveti dinamometreyle, omurga esnekliği fleksibilite ölçüm cihazıyla, günlük fiziksel aktivite metabolik holterle, istirahat metabolizma hızı indirekt kalorimetreyle, solunum fonksiyon testleri taşınabilir spirometreyle ölçüldü. Vücut kompozisyonu biyoelektrik empedans analiz sistemiyle, arteryel sertlik nabız dalga analiz yöntemiyle belirlendi. Deri kıvrım kalınlıkları skinfold cihazıyla, vücut çevre ölçümleri mezurayla yapıldı. Tüm katılımcılara SF-36 yaşam kalitesi anketi ve gıda alım takibi uygulandı. İstatistik değerlendirme SPSS 18.0 bilgisayar programında t testi ve Pearson korelasyon analizi kullanılarak yapıldı. Maksimal aerobik kapasite, omurga esnekliği, günlük toplam enerji tüketimi, istirahat metabolizma hızı, günlük orta aktivite süresi, günlük şiddetli aktivite süresi, günlük aktif enerji tüketimi, solunum fonksiyon testleri, stiffness indeksi, vücut kütle indeksi, vücut yağ yüzdesi, yağsız vücut ağırlığı, günlük gıda alım değerleri ve tüm SF36 skorları hastalar ile kontroller arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark göstermedi. Kolelitiyazis grubunun damar yaşı ve günlük uyku süresi kontrol grubuna göre daha yüksek, günlük adım sayısı, pençe kuvveti ve sırt-bacak kuvveti ise daha düşük bulundu. Damar yaşı değeri fiziksel aktivite parametreleri, aerobik egzersiz kapasitesi ve solunum fonksiyon test değerleri ile negatif korelasyonlar, günlük uyku süresi ile pozitif korelasyonlar gösterdi. Sonuç olarak, kolelitiyazisli hastalarda sağlıklı kontrolle göre damar yaşı ve uyku süresinin arttığı, günlük enerji alım ve tüketiminin değişmediği, kas kuvveti ve günlük fiziksel aktivitenin ise kötüleştiği saptandı. Kolelitiyazis hastalarında, aerobik egzersizlerle birlikte direnç egzersizlerini de içeren egzersiz tedavilerinin iyilik halini arttırmada daha yararlı olabileceği kanısındayız. Anahtar kelimeler: Safra kesesi taşı, günlük fiziksel aktivite, istirahat metabolizma hızı, fiziksel uygunluk, aerobik kapasite, kuvvet, damar sertliği, vücut yağı, yaşam kalitesi.