Kolorektal kanser hastalarında rho-kinaz gen polimorfizmi, rho-kinaz ve p53 protein ekspresyonu ve bunların prognostik faktörlerle ilişkisi

Kolorektal kanser, önemli bir global sağlık sorunudur. Türkiye'de kanser ölümlerin en sık ikinci nedeni olup, kolorektal kanser insidansı yaklaşık 7/100.000'dir. Her yıl yaklaşık 5000 yeni vaka görülmekte ve 3200 ölüm kolorektal kanser nedeniyle gerçekleşmektedir. Rho-kinazlar, serin/treonin kinazlardır ve 2 izoformu vardır: ROCK1 ve ROCK2. Rho-kinaz, tümör oluşumu ile ilgili, adhezyon, migrasyon, proliferasyon ve apoptoz gibi birçok hücresel fonksiyonda görev almaktadır. Buna karşın, kolorektal kanserde Rho-kinazın rolü net olarak ortaya konmamıştır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de kolorektal kanser hastalarında, Rho-kinaz gen polimorfizminin protein ekspresyonu ve prognoz üzerine etkisini ortaya koymaktır. Bu çalışmada ayrıca p53 protein ekspresyonu ve kolorektal kanser hastalarında prognostik faktörlerle korelasyonu da araştırılmıştır. Bu çalışmaya kolorektal kanser nedeniyle opere edilen 85 hasta ve yaş, cinsiyet açısından benzer özelliklere sahip 178 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Polimorfizmler genomik DNA kullanılarak BioMark 96.96 Dynamic Array Sistem kullanılarak analiz edildi. ROCK1, ROCK2 ve p53 protein ekspresyonları immunohistokimyasal boyama ile belirlendi. ROCK1 (rs73963110, rs35996865) ve ROCK2 (rs2290156, rs10178332, rs35768389, rs10929732, rs34945852) gen polimorfizmi ile kolorektal kanser gelişimi arasında belirgin ilişki gösterilmiştir. Buna karşın, ROCK2 rs965665, rs2230774 (Thr431Asn), rs6755196, ve rs1515219 gen polimorfizmi ile kolorektal kanser arasında herhangi bir ilişki saptanmamıştır. Tümör dokusunda ROCK1 ve ROCK2 immünohistokimyasal boyamada belirgin olarak yüksek tespit edilmiştir, Bu da kolorektal kanserde Rho-kinaz protein ekspresyonunun arttığını göstermektedir. ROCK2 ve p53 protein ekspresyonu ile vasküler ve perinöral invazyon arasında belirgin korelasyon gösterilmiştir. Bu sonuçlar, Rho-kinazın kolorektal kanser gelişimine katkısını göstermekte bir ilk teşkil etmektedir. Elde ettiğimiz veriler, Türkiye'de kolorektal kanser için ROCK1 ve ROCK2 genlerinin risk faktörü olduğunu ve bu genlerdeki polimorfizmin kolorektal kansere yakalanmada bireysel yatkınlığı belirleyeceğini ortaya koymaktadır.Anahtar kelimeler: Rho-kinaz, polimorfizm, protein ekspresyonu, invazyon, kolorektal kanser.