Kömür mineral madde içeriğinin yanma prosesindeki etkilerinin incelenmesi

Büyük kapasiteli kömür yakan termik santrallerde, özellikle endüstrinin diğer kesimlerinde değerlendirilme imkanı bulunmayan düşük kalorili, kül oranı yüksek linyit kullanılmaktadır. Kömür madenciliği, hazırlanması ve kullanımı sırasında, kömürün kimyasal kompozisyonunun ve mineral madde içeriğinin belirlenmiş olması son derece önemlidir. Kömürün içerdiği mineral madde sadece yakma yerine taşınıp, sonrada kül olarak atılacak bir kısım değildir, çünkü oluşan kül yakma sistemlerinde ciddi sorunlar yaratır. Bu sorunların üstesinden gelebilmek için kullanılan kömürün kül miktarına ilaveten külün kimyasal bileşimini ve ergime özelliklerini de bilmek gerekir.Yapılan bu çalışmanın ilk aşamasında, sürekli olarak kazan içi curuflaşma problemleri ile karşılaşılmakta olan Soma, Yatağan, Yeniköy ve Kemerköy Termik santrallerinden alınan kömür, kül, curuf örnekleri örneklerinin fiziksel, kimyasal ve mineralojik kompozisyonları belirlenmiştir. İkinci aşamada ise santrallerden alınan uçucu kül ve kömür külü örneklerinin ergime dereceleri tespit edilmiş ve kimyasal kompozisyonlarına göre hesaplanan ampirik değerler ile curuflaşma eğilimleri belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre bu santrallerin hepsinde curuflaşma yüksek derecede bulunmuştur. Üçüncü kısımda ise kömür küllerine ilave katkı malzemeleri kullanarak kömür külünün kimyasal kompozisyonu değiştirilmiş ve curuflaşma eğilimlerinin nasıl değiştiştiği gözlemlenmiştir.Elde edilen deneysel bulgular sonucunda kömür içerisine asidik oksit oranı yüksek olan bir başka kömürün karıştırılması ile elde edilen karışım kömürünün curuflaşmayı azaltabileceği önerilmiştir.Anahtar Kelimeler: Uçucu kül, ergime noktası, kömürün mineral maddesi, curuflaşma