Kuzey Doğu Akdeniz'de anguilliform erken gelişim evrelerinin taksonomisi

Yılan balıkları olarak bilinen Anguilliformes takımı Akdeniz'de 10 aileden 25, ülkemiz sularında ise 20 türle temsil edilmektedir. Bu grubun leptosefal olarak adlandırılan larval aşamaları hakkında taksonomik ve ekolojik bilgiler sınırlıdır. Bu çalışmada, Anguilliformes takımına ait preleptosefal ve leptosefaller morfolojik ve moleküler yöntemlerle incelenmiş, tür tanımlamaları yapılmış ve Doğu Akdeniz'e özgü bir tayin anahtarı geliştirilmiştir. Ayrıca türlerin bolluk ve dağılımı incelenmiş, habitat tercihleriyle ilgili bulgular sunulmuş ve Finike Denizaltı Dağları'nın bu türlerin erken yaşam evreleri için taşıdığı ekolojik önem değerlendirilmiştir. Tez kapsamında, 2018-2019 yılları arasında gerçekleştirilen ve 35 istasyon içeren Antalya seferi, 2021 yılında gerçekleştirilen ve 97 istasyon içeren Orkinos seferi ile 2024 yılında gerçekleştirilen ve 60 istasyon içeren Finike Denizaltı Dağları seferinden elde edilen anguilliform larvaları kullanışmıştır. Araştırmalardan ilki Antalya Seferi olup, 2018 yılı Haziran ayı ile 2019 yılında Haziran-Kasım aylarını kapsayan süreçte 0-100m derinliklerden aylık örneklemeler gerçekleştirilmiştir. İkinci araştırma 2021 yılında yapılan Orkinos Seferi olup bu araştırmada 0-30m derinlikler arasında ihtiyoplankton örneklemeleri yapılmıştır. Üçüncü araştırma ise 2024 yılında yapılan Finike Denizaltı Dağları Seferi'dir ve 0-200m derinlikler arasında ihtiyoplankton örneklemeleri gerçekleştirilmiştir. Antalya seferinde 200 ve 500 µm'lik Bongo-60 Net, Orkinos ve Finike Denizaltı Dağları seferinde 500 µm'lik Bongo-90 Net kullanılarak oblik ihtiyoplankton çekimleri gerçekleştirilmiştir. Elde edilen örneklerde toplam 89 anguilliform bireyi yer almakta olup, bunlardan 22'si yumurta, 6'sı prelarva, 30'u preleptosefal ve 31'i leptosefal evrelerindedir. Preleptosefal ve leotosefal evrede olan 46 bireyde detaylı morfolojik analizler yapılmış, bunların da yedisinde tür tayini DNA barkodlama yöntemiyle doğrulanarak bir tayin anahtarı oluşturulmuştur. Tanımlanan bireylerin üçü Chlopsidae, 25'i Congridae, 16'sı Nemichthyidae ve üçü Ophichthyidae ailesine aittir. Elde edilen bulgular, bölgedeki anguilliform larvaların taksonomik tanımlanmasına yönelik temel bir referans niteliği taşımaktadır. Bununla birlikte, tanımlanan bireylerin habitat ve üreme alanı tercihleri gibi faktörler de ekolojik açıdan değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Leptosefal, Preleptosefal, Finike Denizaltı Dağları Özel Çevre Koruma Bölgesi, İhtiyoplankton, Ekoloji